Σημαντικά πλεονεκτήματα αναμένεται να έχει για την ευρωπαϊκή αυτοκινητοβιομηχανία η νέα συμφωνία ελεύθερου εμπορίου μεταξύ ΕΕ και Ινδίας, ανοίγοντας διάπλατα την τρίτη μεγαλύτερη αγορά του κόσμου στους κατασκευαστές της γηραιάς ηπείρου ορισμένοι εκ των οποίων έχουν επενδύσει αρκετά στην ινδική αγορά χωρίς ωστόσο μέχρι πρότινος να μπορούν να το εξαργυρώσουν πλήρως.
Υπό την ισχύ της νέας συμφωνίας, οι δασμοί που επιβάλλονται στα ευρωπαϊκά προϊόντα, φτάνοντας ορισμένες φορές έως και το 90% πρόκειται να μειωθούν δραστικά ή και σε ορισμένες περιπτώσεις να καταργηθούν, εξοικονομώντας δυνητικά στις ευρωπαϊκές εταιρείες που δραστηριοποιούνται στην τοπική αγορά έως και τέσσερα δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως.
«Η συμφωνία θα ενισχύσει τους οικονομικούς και πολιτικούς δεσμούς ανάμεσα στη δεύτερη και την τέταρτη μεγαλύτερη οικονομία στον κόσμο και μάλιστα μια εποχή που οι αυξανόμενες γεωπολιτικές εντάσεις και οι παγκόσμιες οικονομικές προκλήσεις εντείνονται. Δημιουργήσαμε μια ζώνη ελεύθερου εμπορίου δύο δισεκατομμυρίων ανθρώπων με αμοιβαία οφέλη», αναφέρει η επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ursula von der Leyen στη σχετική ανακοίνωση.
Στο προκείμενο, σε ό,τι αφορά τον κλάδο του αυτοκινήτου, οι δασμοί θα μειωθούν άμεσα από 110% σε 35% ενώ θα ακολουθήσει και περαιτέρω μείωση 10% με ορίζοντα πενταετίας με ετήσια πόσοστωση εισαγωγών η οποία μεταφράζεται σε περίπου 250.000 αυτοκίνητα ετησίως. Οι κυρίως ωφελούμενοι από την μείωση των δασμών αναμένεται να είναι οι γερμανικές premium εταιρείες οι οποίες εισάγουν αυτοκίνητα στην Ινδία υπό την μορφή kits τα οποία συναρμολογούν μεν επιτόπου αλλά τα οποία βαρύνονταν με εξαιρετικά υψηλούς δασμούς. Στους ωφελούμενους συγκαταλέγονται επίσης οι όμιλοι, Renault, VW και Stellantis οι οποίοι παράγουν και διαθέτουν μεν χαμηλού κόστους αυτοκίνητα στην Ινδία αξιοποιώντας τοπικούς προμηθευτές, με τη νέα συμφωνία θα έχουν τη δυνατότητα να εισάγουν στην ινδική αγορά ακριβότερα και πιο προσοδοφόρα μοντέλα ευρωπαϊκής παραγωγής. Αξίζει να σημειωθεί ότι ήδη για το 2025 οι ευρωπαϊκές εισαγωγές αυτοκινήτων στην ινδική αγορά ανήλθαν σε 1,6 δισεκατομμύρια ευρώ.
Πέραν των «ολοκληρωμένων» αυτοκινήτων, οι δασμοί που αφορούν εξαρτήματα θα καταργηθούν εντελώς μέσα στα επόμενα πέντε με δέκα χρόνια, διευκολύνοντας τις αυτοκινητοβιομηχανίες να δημιουργήσουν και να εξορθολογίσουν τις εφοδιαστικές αλυσίδες, βρίσκοντας επίσης μια νέα διέξοδο.
Η σημασία της ινδικής αγοράς
Εκτός από την θέση της στην παγκόσμια οικονομική κλίμακα, η ινδική αγορά του 1,5+ δις πληθυσμού και της ανερχόμενης μεσαίας τάξης μπορεί να αποτελέσει ένα εξαιρετικά προσοδοφόρο πεδίο για τους ευρωπαίους αυτοκινητοβιομήχανους οι οποίοι στην «έδρα» τους δυσκολεύονται από πλείστους παράγοντες με δεδομένο και ότι τα μεγέθη πωλήσεων στη γηραιά ήπειρο υπολείπονται κατά τρία εκατομμύρια μονάδες σε σχέση με τα προ πανδημίας επίπεδα. Επιπλέον, ο τρόπος που έχουν διαμορφωθεί οι συνθήκες στην κινεζική αγορά όπου οι τοπικές φίρμες ροκανίζουν τα μερίδια αγοράς των Ευρωπαίων, δεν αποτελεί το «όνειρο» που κυνήγησαν κάποτε εξ ου και ορισμένοι, όπως οι όμιλοι Renault και Stellantis επέλεξαν να εγκαταλείψουν τις δραστηριότητες τους εκεί.
Η Ινδία αποτελούσε εξαρχής στόχο των Ευρωπαίων, ωστόσο οι δασμοί και μια σειρά από πολύπλοκους κανόνες που επέβαλαν συγκεκριμένες ποσοστώσεις για τα εξαρτήματα που χρησιμοποιούνταν καθώς ένα μέρος τους έπρεπε να παράγεται τοπικά, δημιούργησαν ένα δύσκολο πεδίο για τους εξωτερικούς παίκτες οδηγώντας, μοιραία, στη γιγάντωση εταιρειών όπως η Maruti-Suzuki η οποία καταλαμβάνει άνω του 40% της τοπικής αγοράς, και φυσικά των Mahindra, Tata αλλά και της Hyundai.
Σε ό,τι αφορά τον όγκο της ινδικής αγοράς, το 2025 διατέθηκαν 4,5 εκατομμύρια οχήματα, μέγεθος που την τοποθετεί πίσω από την κινεζική και την αμερικανική αγορά αλλά μπροστά από την Ιαπωνία και τη Γερμανία ενώ αξίζει να σημειωθεί ότι ίσως, σε αντίθεση με τις τρεις τελευταίες, εμφανίζει δυναμική έχοντας τριπλασιαστεί από το 2007 οπότε και μετρούσε 1,5 εκατομμύριο ταξινομήσεις.
Θετικές αντιδράσεις
Αναμενόμενα η συμφωνία χαιρετίστηκε με κεκαλυμμένο ενθουσιασμό από την ευρωπαϊκή αυτοκινητοβιομηχανία που μπορεί να προσβλέπει σε μια διέξοδο από το ολοένα και πιο ασφυκτικό πλαίσιο της παγκόσμιας συγκυρίας αλλά και των ευρωπαϊκών κανόνων.
«Η υπό διαμόρφωση συμφωνία ελεύθερου εμπορίου μεταξύ Ευρωπαϊκής Ένωσης και Ινδίας αποτελεί καλό νέο για εμάς, καθώς είμαστε μια εταιρεία που έχει επενδύσει συστηματικά και στους δύο ηπείρους, δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για μια νέα στρατηγική επέκταση», δήλωσε ο Fabrice Cambolive, επικεφαλής της Renault από το Chennai όπου παραβρέθηκε με αφορμή το λανσάρισμα του Dacia duster.
Όπως εξήγησε, πέρα από τη σημασία των εξαγωγών από την Ευρώπη προς την Ινδία, ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει και ο ρόλος που μπορεί να διαδραματίσει η Ινδία στην ανάπτυξη της ευρωπαϊκής αυτοκινητοβιομηχανίας, τόσο στον τομέα των εξαρτημάτων όσο και στην παραγωγή οχημάτων.
«Η Ινδία ίσως να μην ήταν προτεραιότητα για τη Renault τα τελευταία τέσσερα χρόνια, όμως αυτό αλλάζει, λόγω της στρατηγικής προσέγγισης, του εκεί ανθρώπινου δυναμικού μας, των προοπτικών ανάπτυξης της αγοράς και, φυσικά, της συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου», πρόσθεσε.
Θετικά υποδέχθηκε τη συμφωνία και η Ένωση Ευρωπαίων Κατασκευαστών Αυτοκινήτων (ACEA), χαρακτηρίζοντάς την «ορόσημο στις παγκόσμιες εμπορικές σχέσεις». Όπως σημειώνεται στη σχετική ανακοίνωση, η συμφωνία θα διευκολύνει σημαντικά τις εξαγωγές ευρωπαϊκών αυτοκινήτων σε μια αγορά περίπου 4 εκατ. επιβατικών οχημάτων, η οποία έως σήμερα διέπετο από εξαιρετικά υψηλούς δασμούς που έφταναν έως και το 110%, ενώ ο ACEA κάλεσε την ΕΕ να προχωρήσει ταχύτατα στην επικύρωση της συμφωνίας.
Αντίστοιχα, ο Διεθνής Οργανισμός Κατασκευαστών Αυτοκινήτων (OICA) χαρακτήρισε τη συμφωνία «σταθμό για τους ευρωπαίους κατασκευαστές και για τη ραγδαία αναπτυσσόμενη αγορά και βιομηχανία της Ινδίας».
Στήριξη εξέφρασαν και οι επικεφαλής των μεγαλύτερων γερμανικών ομίλων με τους διευθύνοντες των Volkswagen, BMW και Mercedes-Benz να τονίζουν ότι η συμφωνία δημιουργεί σημαντικές ευκαιρίες για τη Γερμανία ως εξαγωγική δύναμη.
«Η συμφωνία είναι εξαιρετικά σημαντική για τη Γερμανία ως χώρα εξαγωγών, το οποίο θέλουμε να διατηρηθεί. Είμαστε ιδιαίτερα ικανοποιημένοι που οι εξελίξεις επιταχύνονται και ενισχύουμε τις πολυμερείς σχέσεις αντί να τις περιορίζουμε», δήλωσε στο Reuters ο διευθύνων σύμβουλος της BMW, Oliver Zipse, στο περιθώριο επιχειρηματικού συνεδρίου στο Βερολίνο.
Από την πλευρά του, ο επικεφαλής της Mercedes-Benz, Ola Kallenius, σημείωσε ότι «κάθε κίνηση προς την κατεύθυνση του ανοίγματος των αγορών και της ενίσχυσης του εμπορίου, καθώς και των δυνατοτήτων μας να επεκτείνουμε την ισχυρή εξαγωγική οικονομία μας, είναι θετική τόσο για τη Γερμανία όσο και για την Ευρώπη».
Τέλος, ο διευθύνων σύμβουλος του ομίλου Volkswagen, Oliver Blume, χαιρέτισε επίσης τη συμφωνία, δηλώνοντας ότι στηρίζει «κάθε πρωτοβουλία για διεθνείς εμπορικές συμφωνίες».
Περιορισμένη η παρουσία των ευρωπαϊκών αυτοκινητοβιομηχανιών στην Ινδία
Σε ένα αυστηρό ρυθμιστικό περιβάλλον που ευνοεί την τοπική παραγωγή, ευρωπαϊκοί όμιλοι μεταξύ των οποίων οι Renault, Volkswagen και Stellantis έχουν ήδη προχωρήσει στη δημιουργία βιομηχανικών μονάδων στην Ινδία, έχοντας ήδητοπική παραγωγή. Αντίθετα, οι περισσότερες γερμανικές premium αυτοκινητοβιομηχανίες συναρμολογούν τοπικά, οχήματα από έτοιμα kits (CKD), φροντίζοντας να τηρούν τις ποσοστώσεις που απαιτούνται από την νομοθεσία της Ινδίας.
Αναλυτικά, η Renault κατασκευάζει και διαθέτει συνολικά τέσσερα μοντέλα στην ινδική αγορά το minicar Kwid, το Triber, ένα μικρό επταθέσιο SUV, το μικρό SUV Kiger καθώς και μια νέα παραλλαγή του νέου Dacia Duster με τα σήματα της Renault. Παράλληλα, ο όμιλος Renault βρίσκεται σε διαδικασία εξαγοράς του μεριδίου της Nissan στην άλλοτε κοινοπραξία τους στο Chennai, όπου παράγεται το Nissan Magnite, το ιαπωνικό ισοδύναμο του Kiger.
Ο όμιλος Stellantis εκπροσωπείται κυρίως από τη Citroën, η οποία κατασκευάζει στην Ινδία το C3, το νέο Basalt, ένα μικρό coupe crossover, και το C3 Aircross, ενώ εισάγει από την Ευρώπη το C5 Aircross. Διαθέτει επίσης εργοστάσιο κινητήρων από το οποίο εξάγονται κινητήρια σύνολα προς την Ευρώπη και άλλες αγορές.
Από την πλευρά του, ο όμιλος Volkswagen, διαθέτει, μέσω της Skoda τέσσερα μοντέλα, το sedan Slavia, το μικρό SUV Kushaq και το επίσης μικρό SUV Kylaq, τα οποία κατασκευάζονται στην Ινδία, ενώ εισάγει στην τοπική αγορά το Kodiaq.
Παρά τις επενδύσεις τους, οι ευρωπαϊκές αυτοκινητοβιομηχανίες δυσκολεύονται να αποκτήσουν ουσιαστικό μερίδιο στην ινδική αγορά. Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία της ένωσης εμπόρων αυτοκινήτου της Ινδίας (FADA), ο όμιλος Volkswagen ήταν ο πιο επιτυχημένος ευρωπαϊκός όμιλος για την τοπική αγορά, καταλαμβάνοντας την 7η θέση το 2025, με περίπου 108.000 πωλήσεις (εκ των οποίων πάνω από 107.000 αφορούσαν μοντέλα Skoda) και μερίδιο αγοράς 2%. Η Renault κατέλαβε τη 10η θέση με περίπου 36.000 πωλήσεις και μερίδιο 1%. Η Mercedes-Benz βρέθηκε στη 12η θέση με 18.000 πωλήσεις και μερίδιο 0,4%. Η BMW ήταν 13η με 17.000 πωλήσεις και μερίδιο 0,35% ενώ ο όμιλος Stellantis κατέλαβε τη 14η θέση με περίπου 11.000 πωλήσεις και μερίδιο 0,3%.
Τι προβλέπει η εμπορική συμφωνία ΕΕ–Ινδίας
Η συμφωνία ελεύθερου εμπορίου αναμένεται να προσφέρει άμεσα οφέλη στους Ευρωπαίους κατασκευαστές, μέσω μείωσης των εισαγωγικών δασμών στο 35%, ενώ πρόσθετα πλεονεκτήματα θα εφαρμοστούν σταδιακά μέσα στην επόμενη δεκαετία.
Σύμφωνα με πηγές, η ετήσια ποσόστωση των 250.000 οχημάτων θα περιλαμβάνει περίπου 160.000 οχήματα με κινητήρες εσωτερικής καύσης, για τα οποία οι δασμοί θα μειωθούν στο 10% μέσα σε πέντε χρόνια και περίπου 90.000 ηλεκτρικά οχήματα, για τα οποία η αντίστοιχη μείωση θα εφαρμοστεί έως το δέκατο έτος, προκειμένου να προστατευθεί η αναπτυσσόμενη εγχώρια αγορά ηλεκτρικών οχημάτων της Ινδίας.
Τα ευρωπαϊκά αυτοκίνητα με τιμή κάτω από 15.000 ευρώ εξαιρούνται από τη συμφωνία. Για τα ακριβότερα οχήματα, η αγορά χωρίζεται σε τρεις κατηγορίες, καθεμία με ξεχωριστές ποσοστώσεις και δασμούς.
Οι περισσότεροι δασμοί θα μειωθούν αρχικά στο 30%–35% με την έναρξη ισχύος της συμφωνίας και στη συνέχεια θα υποχωρήσουν στο 10%. Ινδοί αξιωματούχοι αναφέρουν ότι η πλήρης μείωση θα ολοκληρωθεί σε πέντε χρόνια, ενώ ευρωπαϊκές πηγές μιλούν για ορίζοντα δεκαετίας.
Οι μειώσεις δασμών για τα ηλεκτρικά οχήματα θα ξεκινήσουν από το πέμπτο έτος εφαρμογής της συμφωνίας. Εκτός των ποσοστώσεων δεν προβλέπεται καμία μείωση δασμών, ενώ δεν προβλέπεται επίσης καμία ελάφρυνση για οχήματα που εισάγονται σε μορφή kit(CKD).
