Καθίζηση σημείωσαν το τελευταίο τρίμηνο του έτους οι νέες δανειοδοτήσεις προς ιδιώτες ως αποτέλεσμα της πιστωτικής κρίσης, περιορίζοντας σημαντικά τη ρευστότητα που κυκλοφορεί στην αγορά, την ίδια στιγμή που τα «φέσια» καταγράφουν θεαματική άνοδο. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, κατά τους μήνες Οκτώβριο- Δεκέμβριο 2008, αφού είχε προηγηθεί η κατάρρευση της Lehman Βrothers προκαλώντας το «πάγωμα» των διατραπεζικών αγορών, τα νέα στεγαστικά δάνεια υποχώρησαν κατά 41% σε σχέση με το αντίστοιχο περυσινό διάστημα φτάνοντας τα 2,3 δισ. ευρώ έναντι 3,9 δισ. ευρώ.
Την ίδια περίοδο τα νέα καταναλωτικά δάνεια, που επηρεάζουν άμεσα τις εμπορικές αγορές, έπεσαν σε σχέση με το 2007 κατά 34,21% στα 1,76 δισ. ευρώ. Η πτώση των νέων χορηγήσεων το εξεταζόμενο διάστημα επηρέασε αρνητικά τα συνολικά μεγέθη της περυσινής χρονιάς, η οποία αν και άνοιξε με άνοδο το α΄ εξάμηνο, έκλεισε με πτώση 18% στα δάνεια στέγης και 3% στα δάνεια καταναλωτικής πίστης. Αυτό σημαίνει ότι το 2008 η ρευστότητα που διοχετεύτηκε στα νοικοκυριά μέσω του τραπεζικού συστήματος περιορίστηκε κατά 3 δισ. ευρώ σε σχέση με το 2007.
Σύμφωνα με τον διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος κ. Γ.Προβόπουλο , η εξέλιξη αυτή δεν οφείλεται στην έλλειψη κεφαλαίων από τα πιστωτικά ιδρύματα, αλλά στη μείωση της ζήτησης για δάνεια και στα αυστηρότερα κριτήρια δανειοδότησης που εφαρμόζουν οι τράπεζες. Λόγω της κρίσης και της αρνητικής οικονομικής ειδησεογραφίας η ψυχολογία των νοικοκυριών βρίσκεται στο ναδίρ, με αποτέλεσμα την πτώση των επενδύσεων, κυρίως στην κτηματαγορά, και της κατανάλωσης, γεγονός που έχει άμεσο αντίκτυπο στα αιτήματα για νέες χορηγήσεις. Από την άλλη, οι τράπεζες «κόβουν» πλέον δύο στις τρεις αιτήσεις που δέχονται, ποσοστό διπλάσιο από το αντίστοιχο περυσινό.
Οπως τόνισε ο κ. Προβόπουλος στη συνέντευξη Τύπου που έδωσε χθες για τη νομισματική πολιτική, οι ελληνικές τράπεζες έχουν αντλήσει από το ευρωσύστημα την περίοδο της κρίσης περί τα 35 δισ. ευρώ, ενώ από τα 23 δισ. ευρώ που πακέτου των 28 δισ. ευρώ που αφορούν την ενίσχυση της ρευστότητας έχουν χρησιμοποιήσει μόλις 4,5 δισ. ευρώ. Ωστόσο στην παρούσα φάση δεν επιθυμούν να ρίξουν το σύνολο της ρευστότητας που κατέχουν στην αγορά, καθώς οι κίνδυνοι είναι αυξημένοι, και προχωρούν σε επιλεκτικές χορηγήσεις προς τους καλούς πελάτες τους. Ετσι, οι λιγότεροι καλοί και ιδιαίτερα οι επιχειρήσεις με χαμηλή πιστοληπτική ικανότητα, που μέχρι πρότινος χρηματοδοτούνταν ανελλιπώς από το τραπεζικό σύστημα, σήμερα στενάζουν υπό το βάρος των υποχρεώσεών τους.
Το γεγονός αυτό έχει οδηγήσει στον αποκλεισμό από το τραπεζικό σύστημα προβληματικών μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, οι οποίες, αν και έχουν άμεση ανάγκη για κεφάλαια κίνησης, δυσκολεύονται να τα βρουν στην εγχώρια αγορά. Δεν είναι τυχαίο ότι τον περασμένο μήνα η αξία των ακάλυπτων επιταγών αυξήθηκε κατά 143,58% σε σχέση με τον ίδιο μήνα το 2008, φθάνοντας τα 226,5 εκατ. ευρώ. Συνολικά εκδόθηκαν 21.360 επιταγές που έμειναν ακάλυπτες, αριθμός αυξημένος κατά 141,36% σε σχέση με τον αντίστοιχο περυσινό μήνα. Επιπλέον τον πρώτο μήνα του έτους η αξία των απλήρωτων συναλλαγματικών ανήλθε σε 25,4 εκατ. ευρώ, εμφανίζοντας αύξηση 20,32%.
