“Οπλο του ΠΑΟ η πειθαρχία και του Ολυμπιακού οι παίκτες-μαχητές”
Οταν του υπενθυμίζουμε ότι είναι ο μόνος προπονητής που έχει καταφέρει να κερδίσει τον Ολυμπιακό με τρεις διαφορετικές ομάδες (τον Πανηλειακό, τον Ηρακλή και τον Παναθηναϊκό) γελάει πονηρά και υποστηρίζει ότι πρόκειται για σύμπτωση. Δεν το πολυπιστεύει και το ξέρει, αλλά στην ερώτησή μας για το πώς κατάφερνε να βραχυκυκλώνει τους Ερυθρόλευκους αρνείται να απαντήσει λέγοντας ότι δεν θέλει να δώσει συμβουλές σε κανέναν. Ο Γιάννης Κυράστας έπαιξε ποδόσφαιρο και στους δύο αιώνιους αντιπάλους του σημερινού (20.00, Alpha) ντέρμπι τίτλου στη Ριζούπολη προτού ξεκινήσει την καριέρα του ως προπονητή και γνωρίζει τα μυστικά του κορυφαίου των ντέρμπι όσο λίγοι. Το σημερινό το αντιμετωπίζει με την ψυχραιμία και την άνεση που χαρακτηρίζει τους ουδέτερους. Οσο και αν αρνείται να το παραδεχθεί ή έστω να το συζητήσει, η ένταση του συγκεκριμένου ματς τού λείπει. Τουλάχιστον δεν κρύβει πλέον ότι έπειτα από σχεδόν δύο σεζόν απραξίας είναι έτοιμος να επιστρέψει στους πάγκους. Και τα όσα λέει αποδεικνύουν ότι τους δύο αιώνιους τους παρακολουθεί πλέον με ιδιαίτερη προσοχή.
– Τι ματς θα δούμε σήμερα στη Ριζούπολη;
«Αν μπορούσα να σας πω τι θα γίνει προτού το δω με τα μάτια μου, θα ήμουν ο καλύτερος προπονητής στον κόσμο…».
– Σας ρωτάω γιατί στο πρώτο ντέρμπι η εικόνα του αγώνα ήταν μια πραγματική έκπληξη. Σημειώθηκαν πέντε γκολ, ο Παναθηναϊκός εμφανίστηκε με κακή άμυνα, η επίθεση του Ολυμπιακού ήταν ανεπαρκής κτλ. Στον αγωνιστικό τομέα όλα ήταν αντίθετα από αυτά που περιμέναμε…
«Δεν μπορείς να προκαθορίσεις την εικόνα του ματς. Είναι εύκολο να περιγράψεις τα αγωνιστικά χαρακτηριστικά των ομάδων, αλλά το τι ακριβώς θα συμβεί δεν μπορεί να το φανταστεί κανένας. Το μόνο βέβαιο είναι ότι σε αυτό ειδικά το ματς θα παίξουν μεγάλο ρόλο οι προπονητές. Είναι ντέρμπι προπονητών. Σε αυτούς θα στραφούν τα βλέμματα και από αυτούς θα ζητηθούν εξηγήσεις».
– Γιατί το λέτε αυτό;
«Είναι αρκετά σαφής η αποστολή τους. Ο Ολυμπιακός πρέπει να κάνει ένα σωστά δομημένο επιθετικό παιχνίδι για να κερδίσει και ο Παναθηναϊκός παραδόξως έχει στη διάθεσή του τρία αποτελέσματα, αφού και με ήττα με ένα γκολ διαφορά παραμένει ζωντανός. Ο κόσμος έχει από τους προπονητές δεδομένες απαιτήσεις. Λέει “αυτό πρέπει να κάνεις, κύριέ μου, και θέλω να δω πώς θα το καταφέρεις”. Αν το ματς γινόταν δύο μήνες πριν, η πίεση στους τεχνικούς θα ήταν λιγότερη. Τώρα ένα λάθος στην τακτική ή στην προετοιμασία μπορεί να είναι καθοριστικό. Ο προπονητής θα κριθεί εκ του αποτελέσματος του σημερινού ντέρμπι για όλη τη σεζόν που προηγήθηκε».
– Ο Παναθηναϊκός είπατε ότι παίζει για τρία αποτελέσματα. Μπορεί να αποτελεί στόχο του η ήττα με 1-0;
«Δεν είπα “παίζει”, είπα “έχει στη διάθεσή του”. Καμία ομάδα δεν αγωνίζεται με σκοπό να ηττηθεί. Λέω απλώς ότι υπάρχει και αυτό ως αποτέλεσμα, ας πούμε ότι είναι το καλύτερο χειρότερο αποτέλεσμα! Στο φινάλε μια νίκη με 1-0 και για τον Ολυμπιακό δεν σημαίνει τίποτα. Απλώς παρατείνει την αγωνία όλων και κυρίως των προπονητών. Οι παίκτες για ό,τι και αν συμβεί θα έχουν τα δικά τους άλλοθι».
– Στο συγκεκριμένο ματς ο σκοπός του προπονητή είναι να επιλέξει το κατάλληλο σύστημα ή να παρουσιάσει μια ομάδα με στρατηγική στο παιχνίδι της; Τι μετράει περισσότερο: να αγωνιστείς με έναν επιθετικό ή έναν αμυντικό παραπάνω ή να επικεντρώσεις π.χ. στην κατοχή της μπάλας;
«Μετράει πολύ η στρατηγική. Για μένα τακτική και στρατηγική είναι το ίδιο πράγμα. Πρέπει και να εμφανιστείς στο γήπεδο με έναν δεδομένο και κατάλληλο τρόπο παιχνιδιού και συγχρόνως με μια ομάδα που να γνωρίζει τι θα κάνει ο αντίπαλος. H προετοιμασία του ματς είναι το πιο σημαντικό μέρος ενός ντέρμπι».
– Δεν είναι περίεργο ότι, ενώ οι δύο ομάδες ακολουθούν το ίδιο σύστημα και έχουν την ίδια διάταξη, εν τέλει είναι αισθητά διαφορετικές;
«H εικόνα τους είναι προϊόν των τακτικών επιλογών που λέγαμε. Θεωρητικά παίζουν 4-4-2, με τον Τζιοβάνι και τον Λυμπερόπουλο να φεύγουν συχνά από το 2 της επίθεσης και να γίνονται μεσοεπιθετικοί, ωστόσο είναι φανερό ότι το παιχνίδι διαφέρει. Στον Ολυμπιακό υπάρχουν περισσότερα περιθώρια για επιθετικές πρωτοβουλίες και στον Παναθηναϊκό καλύτερη αμυντική λειτουργία. Αλλά αυτά είναι γνωστά και δεν θα αλλάξουν ξαφνικά σήμερα».
– Και οι τρεις πρώτοι του πρωταθλήματος πάντως ακολουθούν το ίδιο σύστημα. Ξαφνικά στην Ελλάδα γίναμε όλοι Αγγλοι και ανακαλύψαμε τα προτερήματα της εφαρμογής τού 4-4-2;
«Είναι ένα σύστημα που εξασφαλίζει καλύτερη κάλυψη του χώρου και βολεύει τις ομάδες που κάνουν πρωταθλητισμό. Είναι επιθετικογενές, βασίζεται στη σωστή λειτουργία όλων των γραμμών, πράγμα που βοηθάει τους ποδοσφαιριστές να συνδυάζονται μεταξύ τους στον αγωνιστικό χώρο, και βολεύει τις ομάδες που κάνουν πρωταθλητισμό γιατί δημιουργεί σωστή νοοτροπία. Απαιτεί υπευθυνότητα και συμμετοχή».
– Εν τούτοις η εφαρμογή του δεν ενθουσιάζει πάντα. Ο Παναθηναϊκός π.χ. συχνά μοιάζει υπερβολικά σφιγμένος παίζοντας έτσι…
«Ο Παναθηναϊκός δεν είναι ούτε σφιγμένος ούτε κουραστικός ούτε προβλέψιμος, όπως ακούω κάποιους συναδέλφους σου να υποστηρίζουν. Είναι απλά πειθαρχημένος και βρήκε κυρίως στα ευρωπαϊκά του ματς έναν τρόπο να είναι ισορροπημένος. Δεν βρίσκω κακό το ότι δεν παίρνει υπερβολικό ρίσκο. Το κάνουν όσες ομάδες κερδίζουν».
– Το πρωτάθλημα ωστόσο το έχασε αυτά τα χρόνια τουλάχιστον τρεις φορές από τον Ολυμπιακό που είναι επιθετικά ενθουσιώδης και άναρχος…
«Στο ελληνικό πρωτάθλημα η επιθετικότητα επιβραβεύεται. Εχεις μεγάλα αβαντάζ αν ξέρεις να ανοίγεις τις άμυνες των ομάδων που παίζουν κλειστά. Ο Ολυμπιακός ωστόσο την έλλειψη λογικής στην άμυνα την πλήρωσε συχνά στην Ευρώπη. Εκεί πολύ συχνά βλέπουμε τους παίκτες του να πανικοβάλλονται όταν χάνουν την μπάλα. Το κακό για τους Ερυθρόλευκους είναι ότι εφέτος αυτά τα σημάδια τα παρουσίασαν και στο πρωτάθλημα, ενώ ο ΠΑΟ ήταν πιο σταθερός και έτσι εξηγείται η ως τώρα πρωτιά του».
– Θα είναι πρώτος ο ΠΑΟ και μετά το τέλος του ντέρμπι;
«Σου είπα ότι δεν κάνω προγνωστικά. Πάντως ο Παναθηναϊκός δεν αλλάζει, είναι σχεδόν ίδιος και στην Ελλάδα και στην Ευρώπη. Βρήκε έναν κοινό τρόπο αγωνιστικής παρουσίας. Ενώ ο Ολυμπιακός είναι λίγο μυστήριο γιατί δεν έχει αμυντική λογική, δεν παίζει ομαδικά στην άμυνα. Από την άλλη έχει παίκτες-μαχητές. Παίκτες-παλικάρια που εφέτος, παρά τις τόσες αλλαγές προπονητών, δεν το παράτησαν ποτέ το πρωτάθλημα. Δεν μπορεί κανείς να τους κατηγορήσει πως δεν έκαναν ό,τι μπορούσαν».
– Πώς γίνεται όμως με τόσους προπονητές που πέρασαν κανένας να μην τους έμαθε να παίζουν λίγο καλύτερη άμυνα; Το ρωτάω γιατί αυτά τα αμυντικά κενά του Ολυμπιακού συντηρούν τον χαρακτήρα της ρευστότητας που έχει το σημερινό ματς.
«Δεν είναι ότι οι προπονητές δεν προσπάθησαν. Ο Κάτανετς, π.χ., έκανε το λάθος να θέλει να τα αλλάξει όλα, να μετατρέψει μια ομάδα φύσει επιθετική σε σύνολο που αμύνεται με οκτώ παίκτες πίσω από την μπάλα. Αυτά δεν γίνονται. Χρειάζεται να δουλέψει κανείς ώστε να πετύχει μια αλλαγή νοοτροπίας στην ομάδα και όχι να αλλάξει το σύστημά της σε μια μέρα. Αλλωστε η ομάδα στην Ελλάδα λειτουργεί και απόδειξη είναι οι τίτλοι της».
– Μοιάζει ο αγώνας αυτός με το ντέρμπι του 2000, όταν ήσασταν εσείς στον πάγκο του ΠΑΟ, με το περίφημο εκείνο 2-2;
«Δεν έχει μεγάλη σχέση. Ο Παναθηναϊκός τότε έπαιζε πολύ καλύτερο ποδόσφαιρο από τον Ολυμπιακό, αλλά το πρωτάθλημα δεν είχε κριθεί σε εκείνο το ματς. Τότε το πρωτάθλημα είχε μπροστά του δύο ολόκληρους μήνες, σήμερα πιθανότατα όλα τελειώνουν. Επειτα υπάρχει και κάτι άλλο: τότε οι ομάδες είχαν κοινή έδρα, ο ΠΑΟ δεν είχε το άγχος του φιλοξενουμένου. Σήμερα ο ΠΑΟ είναι φιλοξενούμενος σε ένα γήπεδο που δεν είναι πάντως η φυσική έδρα του Ολυμπιακού».
– Ποιος θα έχει άγχος;
«Και οι δύο. Παίζονται πολλά στο ματς. Ο ΠΑΟ κυνηγάει ένα πρωτάθλημα που το θέλει πάρα πολύ – ίσως περισσότερο από οποιοδήποτε άλλο στην ιστορία του – αλλά και ο Ολυμπιακός θέλει να κερδίσει το ματς για να μη βρεθεί στην ανάγκη να αγωνιστεί σε προκριματικό Τσάμπιονς Λιγκ, πράγμα που δεν του έχει τύχει αυτά τα χρόνια και μπορεί να δυσκολέψει απίστευτα τον προγραμματισμό του. Από την έκβαση του ντέρμπι θα γνωρίζουμε αν ο κύκλος αυτής της ομάδας του Ολυμπιακού έκλεισε, πράγμα που σημαίνει ότι χρειάζεται ανανέωση, ή αν ο Παναθηναϊκός έχει ανάγκη μια περαιτέρω ενίσχυση για να διεκδικήσει τον τίτλο του χρόνου. Αλλά αυτά είναι συμπεράσματα που θα πρέπει να βγάλουν ψύχραιμα οι παράγοντες των ομάδων».
– Και όταν αγωνιζόσασταν ως παίκτης υπήρχε η ίδια ένταση; ή μήπως τώρα τα οικονομικά συμφέροντα των συλλόγων κάνουν το ματς να μοιάζει με πόλεμο;
«Ετσι γινόταν πάντα στα ντέρμπι. H αδρεναλίνη από την αρχή της εβδομάδας ανεβαίνει 100%. Οι ποδοσφαιριστές – ειδικά οι Ελληνες – φτιάχνονται από μόνοι τους, δεν χρειάζονται πολλά λόγια. Οι ξένοι είναι πιο ήρεμοι αλλά και αυτοί τρελαίνονται. Θυμάσαι τον Ζάχοβιτς;».
– Ποιοι είναι σήμερα οι παίκτες-κλειδιά του ντέρμπι;
«Για τον Παναθηναϊκό οι ποδοσφαιριστές του άξονά του: ο Νικοπολίδης, ο Χένρικσεν, ο Μπασινάς και ο Ολιζαντέμπε. Αυτοί οι τρεις τελευταίοι ειδικά ρυθμίζουν όλο το παιχνίδι».
– Για τον Ολυμπιακό;
«Περισσότερο καθοριστικό και από την απόδοση των μονάδων θα αποδειχθεί το πώς θα εμφανιστεί η ομάδα στον χώρο που καλύπτουν οι κεντρικοί αμυντικοί και οι δύο μέσοι που αγωνίζονται μπροστά από την άμυνα. Καθοριστικοί θα είναι και οι τρεις της επίθεσης, δηλαδή ο Τζόρτζεβιτς, ο Γιαννακόπουλος και ο Τζιοβάνι. Από την απόδοσή τους θα κριθεί όχι μόνο η έκβαση του αγώνα αλλά και η ποιότητά του».
