Υπουργός με επιρροή στην Κοινοβουλευτική Ομάδα της ΝΔ κάλεσε, θορυβημένος από την εσωκομματική αναταραχή, έναν από τους «αντάρτες» βουλευτές στο γραφείο του προκειμένου να διαγνώσει τις προθέσεις του.
Κυρίως, μέχρι πού είναι διατεθειμένοι να τραβήξουν το σκοινί οι διαμαρτυρόμενοι, αν δηλαδή θα φτάσουν μέχρι την καταψήφιση νομοσχεδίων. «Είσαι τρελός;» του απάντησε ο συνομιλητής του. «Προσωπικά, θέλω να γίνεται ντόρος γύρω από το όνομά μου γιατί έρχονται εκλογές». Σίγουρα, οι περισσότεροι συνάδελφοί του θα επικαλεστούν άλλους, πιο πολιτικά ορθούς, λόγους για το πολιτικό κέντρο που λείπει στην κυβέρνηση και για το επιτελικό κράτος που χρειάζεται ρεκτιφιέ. Στο διήθημα, όμως, όλοι τις εκλογές έχουν στο μυαλό τους.
Ο χρόνος των εκλογών θέτει δίλημμα και στον Κυριάκο Μητσοτάκη. Οπως έχει η κατάσταση, η ομιλία του στη ΔΕΘ θα αποκτήσει χαρακτήρα κεντρικής προεκλογικής ομιλίας. Μετά από αυτή έχει δύο επιλογές: το σπριντ των πρόωρων εκλογών, πιθανόν τον Οκτώβριο, το οποίο προκρίνουν αρκετοί στο Μέγαρο Μαξίμου, και τον μαραθώνιο ως την Κυριακή των Βαΐων του 2027, η οποία πέφτει στις 25 Απριλίου, ώστε να υπάρχει χρόνος για δεύτερες κάλπες πριν από την ανάληψη της προεδρίας της ΕΕ από την Ελλάδα τον Ιούνιο. Ο Πρωθυπουργός λέγεται ότι προτιμά τον μαραθώνιο, στον οποίο έχει καταγράψει επιτυχίες, και γι’ αυτό ορισμένοι δεν αποκλείουν το ενδεχόμενο να προκηρύξει εκλογές ακόμα και τον Ιούνιο του 2027, εξαντλώντας τα όρια της θητείας του.
Οι απόψεις του Κ. Μητσοτάκη επί του θέματος παραμένουν ένα αίνιγμα. Οσοι συνομιλητές του θεωρούν ότι «το πράγμα δεν περπατάει» και ότι η κυβέρνηση μόνο φθορά συσσωρεύει διαβεβαιώνουν ότι «πλέον έχει αρχίσει να ακούει τα επιχειρήματα υπέρ των πρόωρων εκλογών». Αυτοί που θεωρούν ότι το εκλογικό συνάλλαγμά του είναι «η αντιμετώπιση κρίσεων» λένε ότι αν έχουμε παγκόσμια πετρελαϊκή κρίση τους προσεχείς μήνες, θα μείνει αμετακίνητος στην προοπτική του 2027. «Είναι ένας πολύ καλός campaigner», προσθέτουν, «και όσο πιο μακριά πάει τόσο περισσότερους αναποφάσιστους θα κερδίσει αν σφίξουν τα πράγματα». Η εικόνα που έχουν στην κυβέρνηση είναι ότι τα μέτρα για την αντιμετώπιση της τρέχουσας κρίσης συγκρατούν την κοινωνική δυσαρέσκεια και ότι η ΝΔ παίρνει και χάνει συνεχώς δύο μονάδες στις δημοσκοπήσεις.
Στην πρόσφατη δημοσκόπηση της Metron Analysis καταγράφονται ενδιαφέροντα στοιχεία. Η κυβέρνηση εμφανίζεται πράγματι ισχυρή στα γεωπολιτικά θέματα (39%), όμως δύο από τις χαμηλότερες επιδόσεις της, με μόλις 14% και 11% θετικές γνώμες αντιστοίχως, σημειώνονται στα θέματα διαφάνειας και κράτους δικαίου και οικονομίας – ακρίβειας.
Ο Κ. Μητσοτάκης έχει αποδοχή που φτάνει το 61% στο κεντροδεξιό ακροατήριο, 40% στο δεξιό και διατηρεί αξιοσημείωτη διείσδυση στο κεντρώο (34%). Ο Νίκος Ανδρουλάκης έχει μεγαλύτερη αποδοχή στο κεντροαριστερό ακροατήριο, 27%, στο κεντρώο 18%, στο αριστερό 19%, στο κεντροδεξιό 11% και στο δεξιό 13%. Δηλαδή, ο πρόεδρος του ΠαΣοΚ δεν έχει καταφέρει μέχρι στιγμής να διαμορφώσει μια ευρεία βάση και το ακροατήριό του είναι διάσπαρτο και δύσκολο να ενοποιηθεί. Εξίσου διαμοιρασμένο, αν και πλειοψηφικό (60%), είναι το ποσοστό εκείνων που προτιμούν την «πολιτική αλλαγή» από την «πολιτική σταθερότητα» (40%). Ομως, ενώ οι πρώτοι είναι σκορπισμένοι σε όλο το πολιτικό φάσμα, οι δεύτεροι εκφράζονται προνομιακά από τον κ. Μητσοτάκη.
Σταδιακά, ωστόσο, σημειώνεται βελτίωση στην αξιολόγηση τόσο του ΠαΣοΚ, η οποία από 11% ανέβηκε στο 14%, όσο και του κ. Ανδρουλάκη, που από 13% πήγε στο 16% μετά από μία μεγάλη περίοδο στασιμότητας. Η βελόνα κινείται αλλά δεν εκτινάσσεται ώστε να διαμορφωθεί ένας καθαρός πόλος εξουσίας, και ακόμα δεν είναι σαφής η επίδραση του κόμματος Τσίπρα που καταγράφει έναν δημοσκοπικό πυρήνα 11% και του κόμματος Καρυστιανού με 10%.
Παρά την καλύτερη θέση του στο σημερινό πολιτικό σκηνικό, ο κ. Μητσοτάκης δεν αναμένεται να κάνει περίπατο στις εκλογές. Τα του οίκου του χρειάζονται αναδιοργάνωση, το Μέγαρο Μαξίμου είναι πιο άδειο από ποτέ και πολλοί απορούν: «Ποιον συμβουλεύεται ο Κυριάκος;». Το «πρόβλημα Σκέρτσου», που αναδείχθηκε τις τελευταίες ημέρες με τις επιθέσεις βουλευτών στους εξωκοινοβουλευτικούς, είναι ένα μεταμφιεσμένο «πρόβλημα Μητσοτάκη». Αυτόν στοχεύουν τα βέλη, επειδή οι βουλευτές αντιλαμβάνονται ότι «έχει εξαντληθεί το πολιτικό και διανοητικό καύσιμο της κυβέρνησης και πλέον τρώμε από τα έτοιμα».
Η σκιά της διαφθοράς θα τον κυνηγάει μέχρι τις κάλπες, με ανοιχτές τις υποθέσεις των Τεμπών, του ΟΠΕΚΕΠΕ και των υποκλοπών. Στην τελευταία περίπτωση, ενώ ο Αρειος Πάγος με μια απόφαση που ξεσήκωσε θύελλα αρχειοθέτησε για δεύτερη φορά την υπόθεση, δεν την έκλεισε οριστικά καθώς εκκρεμούν δίκες στο Πρωτοδικείο Αθηνών. Κανένας δεν μπορεί να προδικάσει την αντίδραση των πρωτοδικών για την εξευτελιστική μεταχείριση που τους επιφύλαξε ο Αρειος Πάγος.
Επίσης, έχει ενδιαφέρον τι θα γίνει με το αίτημα του ΠαΣοΚ για την εξεταστική επιτροπή, καθώς για τη σύστασή της χρειάζονται 120 βουλευτές με το δικαίωμα της μειοψηφίας και όλα μαζί τα κόμματα που δήλωσαν ότι θα στηρίξουν το αίτημα έχουν 106 βουλευτές.
Υπάρχει όμως η «Νίκη» με 8 βουλευτές και η ομάδα των ανεξάρτητων με 27 βουλευτές, εκ των οποίων οι 6 είναι «κασσελακικοί» και αναμένεται να ψηφίσουν υπέρ. Αν τελικά συσταθεί, θα κληθούν σε αυτή όλοι οι κρίσιμοι και ουσιώδεις μάρτυρες που απέφυγε να καλέσει ο Αρειος Πάγος, δηλαδή ο Ταλ Ντίλιαν, οι υπουργοί-θύματα των παρακολουθήσεων και άλλα πρόσωπα που θα μπορούσαν να εισφέρουν καινούργια στοιχεία.
Εκτός αν η κυβερνητική πλειοψηφία επικαλεστεί, όπως ακούγεται, λόγους εθνικής ασφάλειας, κάτι που αντιφάσκει με τα επιχειρήματά της για τις υποκλοπές, αλλά απαιτεί 151 βουλευτές. Ακόμα, η υποτιμημένη υπόθεση Τριαντόπουλου μπορεί να ανατρέψει ασύμμετρα τους κυβερνητικούς εκλογικούς σχεδιασμούς.
Η κατάσταση είναι ρευστή και η συγκυρία θα μετρήσει καθοριστικά. Οσο απίθανο και αν φαίνεται σε αυτή τη φάση, αν αλλάξει το ρεύμα στο εκλογικό σώμα, το ΠαΣοΚ μπορεί, και λόγω των υποκλοπών, να γίνει πρώτο κόμμα. Αν συμβεί αυτό, θα δεσμεύεται ο κ. Ανδρουλάκης από την απόφαση του Συνεδρίου του ΠαΣοΚ για μη συνεργασία με τη ΝΔ ή θα έχει την ευκαιρία να συγκροτήσει μια ευρύτερη κυβέρνηση συνεργασίας; Στη Χαριλάου Τρικούπη πιστεύουν ότι το αίτημα για «πολιτική αλλαγή» θα καταστεί κυρίαρχο μεταξύ της πρώτης και της δεύτερης κάλπης και ότι το κλίμα θα τους ευνοήσει. «Το ΠαΣοΚ είναι κόμμα εξουσίας, συγκροτημένο με προγραμματικό λόγο και θέσεις. Τα υπόλοιπα είναι προσωποπαγή κόμματα διαμαρτυρίας» λένε.
