Η Κίνα και η Ρωσία καταδίκασαν τα σχέδια του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για την αντιπυραυλική ασπίδα «Golden Dome» («Χρυσός Θόλος») και τη «ανεύθυνη», όπως τη χαρακτήρισαν, πυρηνική πολιτική της Ουάσιγκτον, στο πλαίσιο κοινής συνόδου κορυφής Πούτιν – Σι, μία εβδομάδα μετά τη συνάντηση του προέδρου Σι Τζινπίνγκ με τον Τραμπ στο Πεκίνο.
Golden dome και πυρηνικά στην κοινή δήλωση Πούτιν – Σι
Η κοινή δήλωση με τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν ανέδειξε ότι, ενώ ο Σι επιδιώκει σταθερές και εποικοδομητικές σχέσεις με τον Τραμπ, διαφωνεί θεμελιωδώς μαζί του σε κρίσιμα ζητήματα, όπου η θέση της Κίνας ταυτίζεται στενά με εκείνη της Ρωσίας.
Η δήλωση ανέφερε ότι το σχέδιο του Τραμπ για το νέο σύστημα αναχαίτισης πυραύλων που εκτείνεται και στο διάστημα, απειλεί τη στρατηγική σταθερότητα σε παγκόσμιο επίπεδο, ενώ άσκησε κριτική στην Ουάσιγκτον για τη λήξη της συνθήκης για τον έλεγχο των πυρηνικών όπλων.
Η συνθήκη έληξε τον Φεβρουάριο, και ο Τραμπ δεν απάντησε στην πρόταση της Μόσχας για παράτασή της κατά έναν χρόνο, μετά από τοποθετήσεις ορισμένων Αμερικανών πολιτικών ότι οι ΗΠΑ πρέπει να αναπτύξουν περαιτέρω το οπλοστάσιό τους για να αντιμετωπίσουν την Κίνα, η οποία υποστηρίζει ότι διαθέτει πολύ μικρότερο πυρηνικό οπλοστάσιο.
Ωστόσο, παρότι εμφανίστηκαν ενωμένοι σε ζητήματα παγκόσμιας ασφάλειας, οι δύο πλευρές δεν κατόρθωσαν να πετύχουν πρόοδο σε ένα ζήτημα που απασχολεί έντονα τη Μόσχα και δεν είναι άλλο από τη συμφωνία για τον νέο αγωγό φυσικού αερίου που θα επέτρεπε στη Ρωσία να υπερδιπλασιάσει τις εξαγωγές της προς την Κίνα.
Ο Σι με τη συνάντηση του με τον Πούτιν, ολοκλήρωσε μια εντυπωσιακή εβδομάδα διπλωματικών επαφών, κατά την οποία συναντήθηκε τόσο με τον ηγέτη του ισχυρότερου στρατηγικού αντιπάλου της Κίνας όσο και με έναν από τους στενότερους εταίρους της.
Καθώς ο Τραμπ επιδιώκει έξοδο από τον πόλεμο με το Ιράν και οι δυνάμεις του Πούτιν παραμένουν σε μεγάλο βαθμό καθηλωμένες στην Ουκρανία, οι σύνοδοι έδωσαν στον Κινέζο ηγέτη την ευκαιρία να παρουσιάσει το Πεκίνο ως πυλώνα παγκόσμιας σταθερότητας και αναντικατάστατο διπλωματικό παίκτη.
Ενώ η συνάντηση με τον Τραμπ επικεντρώθηκε κυρίως στη διαχείριση εντάσεων, η επαφή με τον Πούτιν είχε διαφορετικό χαρακτήρα. Στόχος ήταν να παρουσιαστεί πρόοδος σε μια σχέση που και οι δύο πλευρές έχουν ήδη χαρακτηρίσει «χωρίς όρια».
Τι συνέβη με τον αγωγό Power of Siberia
Ο Σι και ο Πούτιν, που έχουν συναντηθεί πάνω από 40 φορές, τόνισαν εκ νέου τη στενή σχέση Κίνας–Ρωσίας, την οποία είχαν επισφραγίσει το 2022 με τη σύναψη στρατηγικής εταιρικής συμφωνίας, λιγότερο από τρεις εβδομάδες πριν από τη ρωσική εισβολή πλήρους κλίμακας στην Ουκρανία.
Η Μόσχα είχε αφήσει να εννοηθεί πριν από την επίσκεψη ότι επιδιώκει νέες ενεργειακές συμφωνίες με την Κίνα — τον μεγαλύτερο αγοραστή ρωσικού πετρελαίου — συμπεριλαμβανομένων προμηθειών μέσω αγωγών αλλά και θαλάσσιων μεταφορών.
Ο Ρώσος αναπληρωτής πρωθυπουργός Αλεξάντερ Νόβακ δήλωσε ότι η Κίνα ενδιαφέρεται για μακροπρόθεσμες προμήθειες ρωσικού πετρελαίου και για αύξηση των ποσοτήτων, οι οποίες, όπως είπε, αυξήθηκαν κατά 10% μέσα σε τέσσερις μήνες.
Κατά την τελευταία επίσκεψη του Πούτιν τον Σεπτέμβριο του 2025, η ρωσική εταιρεία φυσικού αερίου Gazprom ανακοίνωσε ότι οι δύο πλευρές συμφώνησαν να προχωρήσουν το έργο «Power of Siberia 2», έναν αγωγό μήκους 2.600 χιλιομέτρων που ο σχεδιασμός προβλέπει ότι θα μεταφέρει 50 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα φυσικού αερίου ετησίως από τη Ρωσία στην Κίνα μέσω Μογγολίας. Η Κίνα έχει δημοσίως αναφερθεί ελάχιστα στο έργο. Αν και ο Σι δήλωσε ότι η συνεργασία στην ενέργεια και στις υποδομές σύνδεσης πόρων πρέπει να αποτελέσει τον «θεμέλιο λίθο» στις σχέσεις Κίνας–Ρωσίας, δεν έκανε καμία αναφορά στον αγωγό.
Κρίσιμα ζητήματα, όπως η τιμολόγηση του φυσικού αερίου, παραμένουν άλυτα και αναλυτές εκτιμούν ότι οι διαπραγματεύσεις μπορεί να διαρκέσουν χρόνια.
Το Κρεμλίνο ανέφερε ότι οι δύο πλευρές έχουν καταλήξει σε μια «ευρεία συνεννόηση ως προς τις παραμέτρους» του έργου, χωρίς όμως να έχουν συμφωνηθεί λεπτομέρειες ή σαφές χρονοδιάγραμμα. Ο Νόβακ δήλωσε ότι Ρωσία και Κίνα οριστικοποιούν συμβάσεις για προμήθειες μέσω του αγωγού.
Οι στόχοι της Κίνας και η ποιότητα των διμερών σχέσεων
Ο Σι δήλωσε ότι οι δύο χώρες πρέπει να εστιάσουν στη μακροπρόθεσμη στρατηγική και να προωθήσουν ένα «πιο δίκαιο και εύλογο» σύστημα παγκόσμιας διακυβέρνησης, σύμφωνα με το κινεζικό πρακτορείο Xinhua.
«Οι σχέσεις Κίνας–Ρωσίας έχουν φτάσει σε αυτό το επίπεδο επειδή έχουμε καταφέρει να εμβαθύνουμε την πολιτική αμοιβαία εμπιστοσύνη και τη στρατηγική συνεργασία», δήλωσε ο Σι.
Ο Πούτιν, μετά τις συνομιλίες, ανέφερε ότι οι ρωσοκινεζικές σχέσεις έχουν φτάσει σε «πραγματικά πρωτοφανές επίπεδο και συνεχίζουν να αναπτύσσονται».
Οι δύο πλευρές υπέγραψαν δήλωση για την ενίσχυση του συνολικού στρατηγικού συντονισμού και κοινή διακήρυξη υπέρ ενός πολυπολικού παγκόσμιου συστήματος.
Στην κοινή δήλωση τονίστηκε ότι «η παγκόσμια ατζέντα ειρήνης και ανάπτυξης αντιμετωπίζει νέους κινδύνους και προκλήσεις, με τον κίνδυνο κατακερματισμού της διεθνούς κοινότητας και επιστροφής σε μια «ζούγκλα» στις διεθνείς σχέσεις», σύμφωνα με το Κρεμλίνο. Σύμφωνα με το ανακοινωθέν: «Οι στρατιωτικές επιθέσεις ΗΠΑ και Ισραήλ στο Ιράν είναι παράνομες, υπονομεύουν τη σταθερότητα. Οι προσπάθειες ορισμένων κρατών να διαχειριστούν μονομερώς τις παγκόσμιες υποθέσεις, να επιβάλουν τα συμφέροντά τους σε ολόκληρο τον κόσμο και να περιορίσουν την κυρίαρχη ανάπτυξη άλλων χωρών, στο πνεύμα της αποικιοκρατίας, έχουν αποτύχει».
