Όταν έχεις να παρουσιάσεις ταινία σε ένα διεθνές φεστιβάλ και δεν μπορείς να ακουστείς διαφορετικά γιατί δεν σε ξέρει κανένας, αυτό που ίσως σε βοηθήσει είναι ένας θόρυβος άσχετος με αυτό που έχεις να παρουσιάσεις αλλά σχετικός με την διοργάνωση.
Τρανό παράδειγμα η ταινία «Uchronia» των Φιλ Ιερόπουλος (σκηνοθεσία) και Φοίβου Δρούσου (σενάριο) που προβλήθηκε τις προάλλες στο τμήμα Forum Expanded της 76ης κινηματογραφικής Μπερλινάλε προκαλώντας αρκετό θόρυβο, όχι χάρη στην ίδια την ταινία αλλά στο πώς χειρίστηκαν την προβολή της οι δημιουργοί της.
Ας είν’ καλά ο… Βιμ Βέντερς που την πρώτη μέρα της διοργάνωσης έκανε δηλώσεις (αφού ρωτήθηκε στη συνέντευξη τύπου της κριτικής επιτροπής όπου είναι πρόεδρος) σχετικά με την σχέση κινηματογράφου – πολιτικής.
«Πρέπει να μείνουμε εκτός πολιτικής, γιατί αν κάνουμε ταινίες που έχουν πολιτικό χρώμα, μπαίνουμε στην πολιτική αρένα και εμείς» είπε ο διάσημος Γερμανός δημιουργός γνωστός από κλασικές ταινίες, από τον «Αμερικανό φίλο» και τα «Φτερά του έρωτα», ως την «Πίνα» και τις «Υπέροχες μέρες».
Ο Βέντερς λοιπόν έδωσε την τέλεια πάσα στους δημιουργούς της «Uchronia» ώστε να ακουστούν. Αυτοί και η ταινία τους.
Το περιστατικό συνέβη την περασμένη Τρίτη λίγο πριν την προβολή της ταινίας «Unchronia» στην αίθουσα Kino Betonhalle του Βερολίνου. Κατ’ αρχάς, στην είσοδο, οι συντελεστές της «Uchronia» μοίραζαν χαρτάκια στο κοινό που έμπαινε στην αίθουσα για να δει την ταινία τους.
Όλα τα χαρτάκια ξεκινούσαν με την φράση «Deutschland: We have a technical problem» (Γερμανία: Εχουμε ένα τεχνικό πρόβλημα). Στην συνέχεια αναφερόταν το πρόβλημα. Π.χ. «Palestine exists» (Η Παλαιστίνη υπάρχει) ή «Having committed the biggest genocide in the 20th century does not mean you get to choose which 21st century genocides matter» (Το ότι έχεις διαπράξει τη μεγαλύτερη γενοκτονία του 20ού αιώνα δεν σημαίνει ότι μπορείς να επιλέξεις ποιες γενοκτονίες του 21ου αιώνα έχουν σημασία).
Λίγο πριν την έναρξη της ταινίας οι Ιερόπουλος και Δρούσος ανέβηκαν στην σκηνή και έβγαλαν ένα τεράστιο λευκό πανό στο οποίο με μαύρα γράμματα ήταν γραμμένα τα εξής:
«Fuck off Wenders, Cinema is politics».
Ξεκαθαρίζω από την αρχή ότι είμαι εναντίον της στάσης του Βέντερς και ότι θα περίμενα από έναν τόσο μεγάλο καλλιτέχνη να πάρει θέση και να πει τα πράγματα με τό όνομά τους. Δεν το έκανε. Και είναι κρίμα.
Ωστόσο.
Οσο αγαστές και να ήταν οι προθέσεις των συντελεστών της «Uchronia», μια τόσο ακραία, αδικαιολόγητα επιθετική και σίγουρα άκομψη κίνηση προς ένα πρόσωπο κύρους με τεράστια κινηματογραφική Ιστορία όχι μόνο στο Βερολίνο αλλά στον παγκόσμιο κινηματογράφο, το μόνο που καταφέρνει είναι να ακυρωθεί.
Πρώτον, ακυρώνονται οι όποιες προθέσεις αυτών που προέβησαν σε αυτή την κίνηση γιατί πολύ απλά είναι μια πράξη λεκτικής βίας.
Δεύτερον, δεν είναι ακριβώς αυτό που λέμε «κίνηση πολιτισμού» και το φεστιβάλ Βερολίνου είναι ένας πολιτιστικός θεσμός.
Και τρίτον, σε οδηγεί στο συμπέρασμα ότι εκ μέρους των δημιουργών της «Uchronia» υπήρξε εκμετάλλευση της κατάστασης που είχε προηγηθεί, προκειμένου να υπάρξει ο εντυπωσιασμός τον οποίο και κέρδισαν.
Και πολύ φοβάμαι ότι αν στο μέλλον θα θυμάται κανείς ότι η «Uchronia» προβλήθηκε στο Βερολίνο, θα την θυμάται όχι λόγω της ίδιας της ταινίας αλλά λόγω του… Βιμ Βέντερς.
