Έπειτα από μήνες πολιτικής πίεσης και έντονων παρεμβάσεων για το δημογραφικό, η κυβέρνηση προχωρά στην ένταξη των νομών Κοζάνης και Γρεβενών στο πρόγραμμα «Μετεγκατάσταση» του υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας.
Πρόκειται για μια εξέλιξη με ιδιαίτερη σημασία για τη Δυτική Μακεδονία, μια περιοχή που καταγράφει τις μεγαλύτερες απώλειες πληθυσμού και ΑΕΠ σε πανελλαδικό επίπεδο, και η οποία τα τελευταία χρόνια βρίσκεται στο επίκεντρο της συζήτησης για τη δίκαιη αναπτυξιακή μετάβαση, τη στήριξη των οικογενειών και την αντιστροφή της δημογραφικής συρρίκνωσης.
Παρότι το πρόγραμμα ξεκίνησε από τον Έβρο και τις ακριτικές περιοχές της χώρας, η κυβέρνηση, σύμφωνα με την υπουργό, προχώρησε στην ένταξη της Κοζάνης και των Γρεβενών αναγνωρίζοντας τη βαριά δημογραφική και αναπτυξιακή πίεση που υφίσταται η Δυτική Μακεδονία, λόγω και της απολιγνιτοποίησης.
Όπως σημείωσε η υπουργός, ακόμη κι αν οι δύο νομοί δεν είναι παραμεθόριοι, τίθεται σε εφαρμογή στην πράξη η λεγόμενη «ρήτρα δίκαιης μετάβασης», με προτεραιοποίηση της περιοχής σε κοινωνικά και αναπτυξιακά προγράμματα.
Οι αλλαγές στο πρόγραμμα «Μετεγκατάσταση»
Η υπουργός παρουσίασε στη Βουλή μια σειρά ουσιαστικών αλλαγών, με στόχο το πρόγραμμα να καταστεί πιο ελκυστικό και λειτουργικό.
Πρώτον, διευρύνεται σημαντικά ο κύκλος των δικαιούχων. Στο πρόγραμμα θα μπορούν πλέον να ενταχθούν Έλληνες του εξωτερικού που επιθυμούν να επιστρέψουν στη χώρα, φοιτητές που σπούδασαν στις περιοχές αυτές και θέλουν να παραμείνουν, ένστολοι, λεγόμενοι «ψηφιακοί νομάδες», αλλά και συνταξιούχοι που επιλέγουν να επιστρέψουν στον τόπο καταγωγής τους.
Δεύτερον, προβλέπεται η παροχή προκαταβολής ύψους 50% του συνολικού ποσού, δηλαδή 5.000 ευρώ, πριν από τη μετεγκατάσταση. Όπως εξήγησε η υπουργός, η αλλαγή αυτή κρίθηκε αναγκαία μετά από επαφές με ενδιαφερόμενους πολίτες, οι οποίοι επισήμαναν ότι χωρίς αρχική οικονομική στήριξη η μετακίνηση είναι πρακτικά αδύνατη.
Τρίτον, καταργούνται οι πληθυσμιακοί περιορισμοί που ίσχυαν έως σήμερα. Πλέον, στο πρόγραμμα θα εντάσσονται τόσο μικροί οικισμοί όσο και οι πρωτεύουσες των νομών, προκειμένου να δοθεί η δυνατότητα εγκατάστασης και σε νέες οικογένειες που χρειάζονται πρόσβαση σε σχολεία, δομές υγείας και βασικές υπηρεσίες.
«Όχι πανάκεια, αλλά εργαλείο στήριξης»
Η υπουργός ξεκαθάρισε ότι το πρόγραμμα «Μετεγκατάσταση» δεν αποτελεί πανάκεια για την αντιμετώπιση του δημογραφικού προβλήματος, αλλά ένα συμπληρωματικό εργαλείο στο συνολικό πλέγμα πολιτικών που εφαρμόζει η κυβέρνηση.
Η τελική μορφή των αλλαγών αναμένεται να αποτυπωθεί στο πρώτο νομοσχέδιο του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας για το 2026, στο οποίο θα περιλαμβάνεται και η επίσημη διεύρυνση του προγράμματος στις νέες περιοχές.
