Ενα μικρό ειδησάριο, τόσο δα, στο περιθώριο των μεγάλων γεγονότων: η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών καταδίκασε τον ακρωτηριασμό των γυναικείων γεννητικών οργάνων. Η αντίδραση του πλανήτη συμπυκνώνεται σε ένα «σιγά τα λάχανα». Με κλειτορίδες θα ασχολούμαστε τώρα ενόσω ανεβαίνει η τιμή του χρυσού και ο Βέλλιος δηλώνει ότι παραμένει στην Εβερτον; Και στο κάτω κάτω, πόσες αφορά το έθιμο του κόψε-ράψε; Μόνο 140 εκατομμύρια γυναίκες. Κάθε χρόνο προστίθενται 2 εκατομμύρια κορίτσια. Δεν είναι καν Δυτικές. Η ιστορία δεν διαδραματίζεται καν στην αυλή μας.
Η ανθρωπότητα δείχνει μια απάνθρωπη αδιαφορία για τη σωματική ακεραιότητα ατόμων που ζουν μακριά. Παρά το γεγονός ότι υπάρχουν πρωτοβουλίες για την κατάργηση του βάρβαρου εθίμου της κλειτοριδεκτομής, παρά το γεγονός ότι επίσημα ένας οργανισμός βεληνεκούς ΟΗΕ παίρνει επιτέλους θέση, δεν σημειώνεται πρόοδος. Εκείνοι που σέβονται την παράδοση είναι πάντοτε ένα βήμα μπροστά από τους ακτιβιστές και τους νομοθέτες. Ενα παράδειγμα από τη Γαλλία. Οταν υπήρξε η υποψία πως ίσως ακρωτηριαστούν κορίτσια εντός της επικράτειας (κορίτσια από οικογένειες μεταναστών) θεσπίστηκαν αυστηρότατοι νόμοι. Οι γονείς βρήκαν πάλι τον τρόπο: ακρωτηρίαζαν τα κορίτσια κατά τις διακοπές στη γενέτειρα. Οι γιατροί κλήθηκαν να καταγράψουν τα περιστατικά που θα υπέπιπταν στην αντίληψή τους. Ομως οι γονείς έχουν κάθε δικαίωμα να επιλέγουν παιδίατρο, έτσι δεν είναι;
Το ενδιαφέρον που έχουμε για τον ακρωτηριασμό των γυναικών είναι σε μεγάλη κλίμακα ανάλογο με το ενδιαφέρον που δείχνουμε σε μικρή κλίμακα για τη δαρμένη γειτόνισσα. Τι κάνει ο μέσος Δυτικός όταν ακούει ουρλιαχτά από το διπλανό διαμέρισμα, όταν ακούει αντικείμενα να σπάνε και είναι σίγουρος ότι υπάρχει κακοποίηση; Φέρεται διακριτικά. Δηλαδή, όταν διασταυρωθεί την επόμενη ημέρα με τη γειτόνισσα και εκείνη πει ότι έπεσε πάνω στο ντουλάπι (εξού το μαύρο μάτι κάτω από τα γυαλιά ηλίου) θα απαντήσει με ευγένεια: «Να μην ξεχνάτε ποτέ ανοιχτά τα πορτάκια, είδατε τι πάθατε…». Και στον δράστη, ευγένεια. Προέχουν οι καλοί τρόποι, να μη φανεί ότι χώνουμε τη μύτη μας σε ξένες υποθέσεις. Ακριβώς με τον ίδιο τρόπο ο πλανήτης φέρεται «διακριτικά» στα ακραία φαινόμενα κακοποίησης.
Ο ακρωτηριασμός είναι μια πρακτική που δεν σηκώνει κανένα επιχείρημα περί ελευθερίας της επιλογής. Κάτι τέτοιες ηλιθιότητες διατυπώνονται σε άλλες πτυχές καταπίεσης των γυναικών, του στυλ «φοράνε μπούρκα επειδή το θέλουν, επειδή το διαλέγουν». Ναι, ελεύθερη επιλογή ανάμεσα στην ολόσωμη στολή και στο ολόσωμο λούσιμο με βιτριόλι. Τη μεγαλύτερη ζημιά, βεβαίως, κάνουν κάτι «πεφωτισμένες» που βλέπουν το φως το αληθινό στην καταπίεση. Επαναλαμβάνουν τσιτάτα ότι δεν θέλουν να φοράνε κανονικά ρούχα γιατί νιώθουν σαν κρέας στον χασάπη. Βγαίνουν αυτές μπροστά και κηρύττουν ως απελευθερωτική την καταπίεση που υπομένουν εκατοντάδες εκατομμύρια γυναικών.
Η καταδίκη των ακρωτηριασμών από τον ΟΗΕ είναι ένα πρώτο βήμα για την απόδοση της ανθρώπινης ιδιότητας σε άτομα που αντιμετωπίζονται ως ζώα. Την εβδομάδα λοιπόν που ο Οργανισμός καταδίκαζε τους γυναικείους ευνουχισμούς γινόταν γνωστό ένα τεχνολογικό επίτευγμα της Σαουδικής Αραβίας. Κάθε φορά που μια γυναίκα περνά τα σύνορα της χώρας, ο κηδεμόνας της λαμβάνει ειδοποίηση με γραπτό μήνυμα στο τηλέφωνο – ακόμη και αν ταξιδεύει μαζί της. Κηδεμόνας της μπορεί να είναι ο πατέρας, ο σύζυγος ή ο γιος της.
Τίποτε δεν είναι ικανό να εντυπωσιάσει ως είδηση όταν αφορά τη Σαουδική Αραβία: εκεί οι γυναίκες θεωρούνται τελειωμένη υπόθεση. Ακόμη και αν τις φόρτωναν στα ταξίδια με μια τεράστια μπάλα, σαν αυτή που έσερναν στη φυλακή οι αδελφοί Ντάλτον, η παγκόσμια κοινότητα δεν θα αντιδρούσε. Θεωρείται φυσικό ό,τι αφορά τις γυναίκες, θεωρείται φυσικό ό,τι έχουν αποφασίσει οι κοινωνίες τους, οι οικογένειές τους για εκείνες. Διανύουμε λοιπόν τον 21ο αιώνα έχοντας όλα τα μέσα για να αντιληφθούμε πόσο πρωτόγονοι είμαστε. Διαβάζουμε την είδηση για τον ΟΗΕ από την ταμπλέτα και βλέπουμε όλα τα σχετικά βίντεο από κάθε απίθανο σημείο του πλανήτη. Αυτή είναι η προκοπή: να γνωρίζουμε τα αίσχη του ανθρώπινου είδους. Η γνώση μάς καθιστά υπόλογους. Εκτός αν θέλουμε να είμαστε διακριτικοί, σαν τον ευγενή γείτονα.
