Τα έντοκα γραμμάτια του Δημοσίου ήταν επί σειρά ετών το προσφιλέστερο επενδυτικό «καταφύγιο» για τον μέσο και μικρό επενδυτή – αποταμιευτή· όχι μόνο διότι αποτελούσαν και συνεχίζουν να είναι μια μορφή επένδυσης με σχεδόν μηδενικό επενδυτικό κίνδυνο. Η ασφάλεια ωστόσο που παρέχει αυτή η μορφή της επένδυσης έχει και το κόστος της αφού η συγκεκριμένη επιλογή προσέφερε τη μεγαλύτερη ασφάλεια αλλά όχι και την υψηλότερη μακροχρόνια απόδοση.
Αν το 1982 είχατε τοποθετήσει σε έντοκα γραμμάτια του ελληνικού Δημοσίου 1.000.000 δρχ., το κεφάλαιό σας ύστερα από συνεχείς κεφαλαιοποιήσεις των τόκων θα είχε φθάσει σήμερα τα 13,5 εκατ. δραχμές. Αν όμως εκείνη την εποχή η ελληνική αγορά σάς προσέφερε τη δυνατότητα να έχετε πρόσβαση σε ευρωπαϊκά ομόλογα και φυσικά είχατε τη διάθεση να «ανοιχθείτε» σε κάτι διαφορετικό από τις συνήθεις μορφές επενδύσεων, τα χρήματά σας θα είχαν «αβγατίσει» πολύ περισσότερο αφού θα είχαν ενσωματώσει και τις συναλλαγματικές μεταβολές και θα ήταν τώρα περισσότερο από 25 εκατ. δραχμές.
Αν πάλι είχατε προτιμήσει να τοποθετήσετε το εκατομμύριό σας σε ελληνικές μετοχές, και συγκεκριμένα σε αυτές που απαρτίζουν τον γενικό δείκτη τιμών του Χρηματιστηρίου, το κεφάλαιό σας ενισχυμένο με τις υπεραξίες των μετοχών, ιδίως αυτές που έχουν προκύψει από την αρχή της φετινής χρονιάς, θα ήταν κοντά στα 22 εκατ. δραχμές, ενώ θα είχατε επιπλέον ένα ιδιαιτέρως αξιοσέβαστο ποσό και από τα μερίσματα τα οποία θα είχατε λάβει. Τελος, αν είχατε τη δυνατότητα να έχετε επενδύσει το 1982 σε μετοχές που είναι εισηγμένες στα μεγαλύτερα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια θα είχατε σήμερα γύρω στα 33,7 εκατ. δραχμές, πλέον των μερισμάτων που θα είχατε λάβει.
Τον απολογισμό αυτόν μιας δεκαπενταετίας εναλλακτικών επενδυτικών επιλογών κάνει το τμήμα μάρκετινγκ της Alico – Eurobank ΑΕΔΑΚ, λαμβάνοντας υπόψη του σε ό,τι αφορά τις αποδόσεις των ευρωπαϊκών ομολόγων τον δείκτη ECU Index της τράπεζας Paribas, ενώ για τις ευρωπαϊκές μετοχές χρησιμοποιεί ως βάση τον δείκτη Europe Index της Morgan Stanley. Αυτός ο δείκτης παρακολουθεί την εξέλιξη όλων των ευρωπαϊκών χρηματιστηρίων τα οποία συμμετέχουν σε αυτόν ανάλογα με το μέγεθός τους.
Το Χρηματιστήριο του Λονδίνου συμμετέχει κατά 33%, της Φραγκφούρτης κατά 14%, του Παρισιού κατά 13%, της Γενεύης κατά 12% κλπ.
«Με χρονικό ορίζοντα μια δεκαπενταετία, οι τοποθετήσεις κυμαινόμενου χαρακτήρα προσέφεραν υψηλότερες αποδόσεις από τις τοποθετήσεις σε έντοκα γραμμάτια παρά το γεγονός ότι την τελευταία πενταετία είχαμε την επικράτηση των πολύ υψηλών δραχμικών επιτοκίων καθώς και την υπερτίμηση της δραχμής έναντι των περισσότερων νομισμάτων» επισημαίνει η Alico Eurobank αναφέροντας παράλληλα ότι το στοιχείο αυτό πρέπει να προβληματίσει τους επενδυτές σε ό,τι αφορά μελλοντικές επενδυτικές επιλογές, αφού την τρέχουσα πενταετία δεν θα επικρατήσουν πλέον υψηλά επιτόκια αλλά ούτε θα μπορούμε να έχουμε τον ίδιο βαθμό υπερτίμησης της δραχμής.
Η στροφή των επενδυτών σε εναλλακτικές μορφές επενδύσεων σε αναζήτηση καλύτερων αποδόσεων ιδιαιτέρως προς τον χώρο των αμοιβαίων κεφαλαίων έχει ήδη εκδηλωθεί μετά το 1990 και πήρε θεαματικές διαστάσεις από τις αρχές του 1997. Σύμφωνα με στοιχεία της διεύθυνσης μελετών της Ιονικής Τράπεζας, το σύνολο του ενεργητικού των αμοιβαίων κεφαλαίων που λειτουργούν στην ελληνική αγορά είχε φθάσει στο τέλος του Ιουλίου τα 5.696 δισ. δρχ. αποτελώντας το 33% των ιδιωτικών τοποθετήσεων στις εμπορικές τράπεζες. Μόλις επτά μήνες νωρίτερα το ενεργητικό των αμοιβαίων ήταν 3.803 δισ. δρχ. που αποτελούσαν το 22% των καταθέσεων.
Η εξέλιξη σε αυτόν τον τομέα ήταν πράγματι θεαματική αφού στο τέλος του 1991 τα 171 δισ. δρχ. που ήταν τότε το συνολικό ενεργητικό των αμοιβαίων κεφαλαίων ήταν κάτω από το 2% των καταθέσεων κάθε κατηγορίας (όψεως, ταμιευτηρίου, προθεσμίας και δεσμευμένες). Υπολογίζεται ότι από την αρχή του έτους γύρω στα 10 δισ. δρχ. μετακινούνται καθημερινά προς τον χώρο των αμοιβαίων κεφαλαίων προερχόμενα από διάφορους αποταμιευτικούς λογαριασμούς.
«Η αποκλιμάκωση των επιτοκίων στην Ελλάδα και στην Ευρώπη δημιουργεί τις προϋποθέσεις ακόμη και σε αποταμιευτές που εμπιστεύονται μόνον τις σταθερές τοποθετήσεις να αναζητήσουν νέες επενδυτικές επιλογές» αναφέρει η Alico Eurobank η οποία στηριζόμενη στην ανάλυση περί των εναλλακτικών μορφών επενδύσεων πιστεύει ότι μια εναλλακτική λύση μακροχρόνιας τοποθέτησης είναι τα διεθνή αμοιβαία κεφάλαια τα οποία συνδυάζουν τοποθετήσεις σε ευρωπαϊκές – ελληνικές μετοχές και ελληνικά – ευρωπαϊκά ομόλογα.
«Θεωρείται δεδομένο ότι στο σημερινό οικονομικό περιβάλλον ο κάθε επενδυτής, ανεξάρτητα από τον βαθμό εξοικείωσής του με τις επενδύσεις, περνά μια περίοδο έντονου προβληματισμού ο οποίος θα μεγαλώνει παρά το γεγονός ότι η εξέλιξη του πληθωρισμού και των επιτοκίων στο δεύτερο εξάμηνο του έτους θα είναι διαφορετική από το πρώτο εξάμηνο του 1997» σημειώνει η Alico Eurobank.
