Με τα κρούσματα βίας να αυξάνονται καθημερινά, πολλοί φλερτάρουν με την ιδέα να αποκτήσουν ένα όπλο. Πόσο εύκολο είναι όμως αυτό; Ποια είναι η νόμιμη διαδικασία;
Τον τελευταίο καιρό, με τη θερμοκρασία της εγκληματικότητας να ανεβαίνει κατακόρυφα, όλο και περισσότεροι Ελληνες διασκεδάζουν στο μυαλό τους την πιθανότητα να αποκτήσουν ένα όπλο. Καθώς τα δελτία ειδήσεων μας βομβαρδίζουν με ιστορίες τρόμου που κάνουν το «Κουρδιστό Πορτοκάλι» να μοιάζει με παιδικό παραμύθι, η απόκτηση ενός όπλου ακούγεται όλο και πιο αναγκαία. Πόσο εύκολο είναι όμως να αποκτήσει κανείς ένα όπλο σήμερα; Και πόσο σίγουρο πως το όπλο αυτό θα τον προστατεύσει αποτελεσματικά;
Ενα όπλο σού δίνει μια σαγηνευτική ψευδαίσθηση δύναμης. Κρατώντας ένα από αυτά τα μικρά θανατηφόρα παιχνίδια στο χέρι νιώθεις πιο ισχυρός και πιο ασφαλής. Με ένα όπλο στο χέρι η ισορροπία δυνάμεων ανάμεσα σε σένα και σε οποιονδήποτε αντίπαλο, όσο δυνατότερος και αν είναι, γέρνει αποφασιστικά προς το μέρος σου. Με τα κρούσματα βίας να αυξάνονται καθημερινά με ραγδαίο ρυθμό και την Αστυνομία να αποδεικνύεται ουσιαστικά ανήμπορη να μας προστατεύσει από αυτό το κύμα της εγκληματικότητας, όλο και περισσότεροι από μας αναζητούν την επίφαση ασφάλειας που προσφέρει ένα όπλο.
Αυτά τα μαραφέτια έχουν μια περίεργη, θανατηφόρα γοητεία, σαν την γοητεία μιας μαύρης κόμπρας. Οσο πιο καλά σχεδιασμένα είναι, τόσο πιο πολύ ταιριάζουν στο χέρι σου, τόσο πιο πολύ σε προκαλούν να τα αγγίξεις, να παίξεις μαζί τους, να σημαδέψεις κάποιον φανταστικό στόχο, να πατήσεις τη σκανδάλη. Οταν κρατάς ένα πιστόλι σού είναι εύκολο να ξεχάσεις πως προορισμός του είναι ο θάνατος ενός ανθρώπου. Υπάρχουν μερικοί που φοβούνται τα όπλα, νιώθουν αποστροφή στη θέα τους και αρνούνται να πιάσουν ένα από αυτά στα χέρια τους, έστω και για να παίξουν μαζί του. Και υπάρχουν και άλλοι που νιώθουν μια τόσο γλυκιά ηδονή στη θέα και στην επαφή ενός πιστολιού, που δύσκολα το αποχωρίζονται.
Για να αποκτήσει κάποιος ένα όπλο, όπως και οτιδήποτε άλλο, μπορεί να ακολουθήσει τη νόμιμη ή την παράνομη οδό. Πάντως, νόμιμη ή παράνομη, η απόκτηση ενός όπλου δεν είναι εύκολη υπόθεση. Οσον αφορά τη νόμιμη διαδικασία, η πρώτη κίνηση που θα πρέπει να κάνει κανείς είναι να πάρει άδεια οπλοφορίας. Βασικά η νομοθεσία προβλέπει πως ένας πολίτης δικαιούται να εφοδιαστεί με άδεια οπλοφορίας και όπλο όταν έχει σοβαρούς λόγους να πιστεύει ότι κινδυνεύει η ζωή του. Τον βαθμό επικινδυνότητας θα τον κρίνει η Αστυνομία και ανάλογα θα χορηγήσει ή δεν θα χορηγήσει την άδεια. Η διαδικασία είναι λίγο – πολύ η εξής: όποιος θέλει να αποκτήσει άδεια θα υποβάλει αίτηση με τα δικαιολογητικά που απαιτούνται, θα πάει στα κεντρικά γραφεία της Ασφάλειας, όπου θα τα κρίνουν, θα εξετάσουν το ποινικό του μητρώο, ο εισαγγελέας θα γνωματεύσει για το αίτημά του και ύστερα από όλα αυτά θα κρίνει η υπηρεσία αν δικαιούται ένα όπλο ή όχι.
«Κατά κανόνα εκείνοι από τους πολίτες που παίρνουν άδεια οπλοφορίας είναι όσοι έχουν λόγους να φοβούνται, όπως για παράδειγμα μεγαλοβιομήχανοι και τρανταχτά ονόματα του κεφαλαίου, που παίζουν κάποιο σημαντικό ρόλο στην οικονομία και στην πολιτική και που θα μπορούσαν να κινδυνεύσουν από τρομοκρατικές ενέργειες και απαγωγές» μάς λέει ο Νίκος Μενδρινός, ο οποίος εδώ και πολλά χρόνια ασχολείται με το εμπόριο όπλων και εκρηκτικών υλών.
Απορρίπτεται το 90% των αιτήσεων
Εκτός από αυτούς όμως πολλοί καλλιτέχνες, άντρες και γυναίκες, ζητούν άδειες οπλοφορίας με το σκεπτικό ότι μεταφέρουν συχνά μεγάλα χρηματικά ποσά ή δέχονται απειλές από τα κυκλώματα της νύχτας. Συχνά επίσης ζητούν άδεια και πολλοί δημοσιογράφοι, κυρίως του αστυνομικού ρεπορτάζ, που η φύση της δουλειάς τους τούς οδηγεί στα ίδια επικίνδυνα μονοπάτια στα οποία κυκλοφορούν και οι αστυνομικοί. Οπως και να έχει, το να πάρει κανείς άδεια οπλοφορίας δεν είναι εύκολο. Οι άδειες αυτές δίνονται με φειδώ και ύστερα από πολύ έρευνα και μελέτη. Είναι ενδεικτικό πως παρ’ ότι δεν υπάρχουν επίσημα στοιχεία, υπολογίζεται ότι το ποσοστό των αιτήσεων που απορρίπτονται φθάνει το 90%.
Αφού πάρει κάποιος την άδεια οπλοφορίας, μπορεί στη συνέχεια να πάει σε ένα από τα καταστήματα που εμπορεύονται όπλα και να αγοράσει ένα όπλο, το οποίο μπορεί και να κρατάει επάνω του μαζί με την άδεια οπλοφορίας. Κατόπιν θέτει υπόψη της Αστυνομίας τον τύπο του όπλου που αγόρασε, τον αριθμό του, το διαμέτρημα και γενικά τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του, τα οποία και αναγράφονται στην άδειά του. Επίσης χρεώνεται και με ένα συγκεκριμένο αριθμό σφαιρών. Τις σφαίρες αυτές που χρεώνονται στην άδειά του δεν μπορεί να τις χρησιμοποιήσει κατά βούλησιν. Θα πρέπει να τις έχει πάντα σε περίπτωση που του ζητηθούν από την Αστυνομία, εκτός από την περίπτωση που χρησιμοποιήσει κάποιες από αυτές, αλλά θα πρέπει να εξηγήσει στην Αστυνομία πού και γιατί τις χρησιμοποίησε.
Για να μάθει κανείς να χειρίζεται ένα όπλο το πιο συνηθισμένο είναι να γραφτεί σε σκοπευτικό σύλλογο. Εκεί θα μπορεί να εξασκηθεί στη σκοποβολή, χρησιμοποιώντας όμως όπλα και σφαίρες του συλλόγου.
«Οι περισσότεροι προτιμούν τα πιστόλια και όχι τα περίστροφα» μας λέει ο κ. Μενδρινός. Το περίστροφο έχει μύλο που παίρνει πέντε – έξι σφαίρες, ενώ το πιστόλι έχει γεμιστήρα που παίρνει 14 – 15. Τα όπλα που επιτρέπεται, σύμφωνα με τον νόμο, να αγοράσουν όσοι τελικά πάρουν άδεια είναι ή πιστόλι ημιαυτόματο ή περίστροφο. Δηλαδή μόνο όπλα που βάλλουν κατά βολή και κατά ριπάς. Αυτό απαγορεύεται. Οι τιμές των όπλων αυτών στη νόμιμη αγορά κυμαίνονται στις 200.000 – 500.000 δρχ., ανάλογα με τον τύπο του όπλου.
Μερικά από τα καλύτερα που κυκλοφορούν είναι τα Σεζέ από την Τσεχοσλοβακία, τα αυστριακά κλογκ, τα ισραηλινά Τζέρικο, τα ιταλικά Μπερέτα και τα αμερικανικά Σμιθ και Γουέσον. Τον τελευταίον καιρό οι νόμιμες πωλήσεις των όπλων έχουν αυξηθεί αλλά αυτό δεν έχει να κάνει μόνο με την αύξηση της εγκληματικότητας αλλά και με το γεγονός ότι τώρα πια οι αστυνομικοί εκτός από το υπηρεσιακό τους περίστροφο μπορούν να προμηθεύονται και δικά τους πιστόλια.
Εκτός από τη νόμιμη διαδικασία, υπάρχουν και οι παράνομοι οδοί για να αποκτήσει κάποιος όπλο. Εδώ ακριβώς τα πράγματα έχουν αλλάξει δραματικά τα τελευταία χρόνια. Το να βρείς ένα όπλο στη μαύρη αγορά έχει γίνει μια σχετικά εύκολη υπόθεση. Το μόνο που χρειάζεσαι είναι η σωστή γνωριμία, ο άνθρωπος που θα αναλάβει να σε φέρει σε επαφή με την άλλη πλευρά. Τον δικό μας άνθρωπο ας πούμε πως τον λένε Γιώργο. Είναι 30 ετών και εργάζεται σαν «προσωπικό ασφαλείας» σε ένα κλαμπ της Δυτικής Αθήνας. «Αν έχεις τα χρήματα και “ψαχτείς”, με τον κατάλληλο άνθρωπο βρίσκεις τα πάντα» μας λέει. «Από όπλα ως χειροβομβίδες. Αν παρακολουθείτε ειδήσεις θα δείτε πως πολλοί από αυτούς που πιάνουνε έχουνε επάνω τους εκτός από πιστόλια και χειροβομβίδες».
Μας λέει πως στα χρόνια που δουλεύει στη νύχτα έχει δει να οπλοφορούν σχεδόν οι πάντες. Μπράβοι, που ο ίδιος αποκαλεί «προσωπικό ασφαλείας», μαγαζάτορες, πόρνες, εμπόρους ναρκωτικών, ποινικούς και κάθε καρυδιάς καρύδι. «Αυτοί που πουλάνε προστασία στα μαγαζιά είναι οι χειρότεροι. Μερικοί από αυτούς εμφανίζονται με μικρά Ούζι. Ιδίως τον τελευταίον καιρό γίνεται της κακομοίρας. Κατ’ αρχάς όλοι οι ρώσοι μαφιόζοι οπλοφορούν. Πηγαίνετε σε ένα από τα μαγαζιά που δουλεύουν ρωσίδες στριπτιζέζ για να δείτε τι γίνεται. Επίσης πολλοί Αλβανοί είναι οπλισμένοι σαν αστακοί. Και φυσικά οι τσιγγάνοι. Ολοι αυτοί όχι μόνο οπλοφορούν αλλά και πουλούν όπλα».
Είναι γεγονός πως μετά τις πρόσφατες αλλαγές στην πολιτική κατάσταση των Βαλκανίων, η χώρα μας έχει βρεθεί να μοιράζεται τα σύνορά της με χώρες στις οποίες το λαθρεμπόριο όπλων αποτελεί μιαν από τις βασικές πηγές πόρων για το οργανωμένο έγκλημα. Ιδιαίτερα στη γειτονική μας Αλβανία, μετά τις ταραχές που ακολούθησαν την κατάρρευση των παράνομων τραπεζών και τις λεηλασίες στα στρατόπεδα και τις αποθήκες πυρομαχικών, ένας ολόκληρος πεινασμένος λαός βρέθηκε όχι μόνο οπλισμένος σαν αστακός αλλά και με μπόλικα όπλα να πουλήσει σε όποιον διέθετε τα εξευτελιστικά αντίτιμα που ζητούσαν.
Ενα Καλάσνικοφ για μια χούφτα δολάρια
Είναι χαρακτηριστικό πως σε μιαν αποστολή μας στην Αλβανία, τις ημέρες των ταραχών, δεν ήταν λίγες οι φορές που μας πρότειναν να αγοράσουμε ένα πιστόλι ή ακόμη και ένα Καλάσνικοφ για μια χούφτα δολάρια. Είχαμε έτσι την ευκαιρία να δούμε από κοντά τι σημαίνει ελεύθερη αγορά… όπλων. Υπολογίζεται πως καθημερινά, μόνο από την Αλβανία, μπαίνουν στη χώρα μας παράνομα εκατοντάδες όπλα, εκ των οποίων μόνο ένα μικρό μέρος πέφτει στα χέρια των ελληνικών διωκτικών αρχών. Τα υπόλοιπα διοχετεύονται στη μαύρη αγορά και ένα μεγάλο μέρος από αυτά καταλήγει στην Κρήτη.
Είναι γνωστό πως η Κρήτη είναι ένα τεράστιο οπλοστάσιο και σε μερικά από τα χωριά της μπορεί κανείς να αγοράσει σχεδόν οποιοδήποτε είδος όπλου. Τι γίνεται όμως στην Αθήνα; Ζητούμε από τον Γιώργο να μας βοηθήσει να έρθουμε σε επαφή… με ένα όπλο. Μας ρωτάει πόσο κοντά θέλουμε να φθάσουμε και του λέμε ώσπου να το δούμε. Δέχεται απρόθυμα. Η δημοσιότητα είναι το τελευταίο πράγμα που χρειάζονται αυτές οι υποθέσεις. Υπόσχεται να επικοινωνήσει μαζί μας σε μερικές ημέρες.
Πράγματι ύστερα από τρεις ημέρες μάς τηλεφωνεί και μας ζητεί να περάσουμε να τον πάρουμε από το κλαμπ που δουλεύει, κοντά στο κλείσιμο. Είναι καθημερινή και γύρω στις δυόμισι ο Γιώργος τελειώνει. Μπαίνουμε στο αυτοκίνητο και ξεκινούμε με προορισμό τις δυτικές παρυφές της πόλης.
Τον ρωτούμε για τις τιμές και μας εξηγεί πως ποικίλλουν ανάλογα με την κατάσταση και το είδος του όπλου. «Το βασικό σε ένα όπλο είναι να είναι καινούργιο. Ενα χρησιμοποιημένο πιστόλι μπορεί να έχει χρησιμοποιηθεί οπουδήποτε και μετά να το βρουν επάνω σου και να σου φορτώσουν και αυτά που δεν έχεις κάνει. Οπότε καταλαβαίνετε πως όσο πιο καινούριο είναι ένα όπλο τόσο πιο ακριβό».
Μας λέει πως στη μαύρη αγορά οι τιμές των όπλων κυμαίνονται ανάμεσα στις 200.000 – 500.000 για ένα πιστόλι, ενώ μπορεί κανείς να βρεί ακόμη και ένα Καλάσνικοφ για 500.000 – 700.000.
«Η μαγκιά με τα όπλα είναι όμως οι σφαίρες. Αν αυτός που θα σου το πουλήσει δεν μπορεί να σου βρει και σφαίρες, τότε είναι άχρηστο» μας λέει ο Γιώργος. «Τον τελευταίον καιρό κυκλοφορούν πολλά όπλα στην Καλλιθέα. Είναι γιατί εκεί έχουν μαζευτεί πολλοί Ρώσοι και πολλοί από αυτούς οπλοφορούν και ασχολούνται με το εμπόριο».
Υστερα από μια αρκετά μακρινή διαδρομή φθάνουμε σε έναν τσιγγάνικο καταυλισμό. Ο Γιώργος σταματάει το αυτοκίνητο έξω από ένα χαμόσπιτο και μας ζητεί να περιμένουμε στο αμάξι. Επιστρέφει με έναν πιτσιρικά που κρατάει στα χέρια του μια πλαστική τσάντα. Ο Γιώργος τού δίνει τα χρήματα και του λέει να μας δείξει τι έχει μέσα στην τσάντα. Εκείνος βγάζει ένα πιστόλι και λέει: «Αδελφέ, με μια πενηντάρα είναι δικό σου. Και με σφαίρες». Τον ρωτούμε πού το βρήκε. Μας απαντάει πως μπορεί να μας βρει τα πάντα. Του λέμε πως δεν ενδιαφερόμαστε και εκείνος αρχίζει να παζαρεύει. Οταν έχει φθάσει στις 20.000 και εμείς του λέμε πως ακόμη δεν ενδιαφερόμαστε, κατεβαίνει απογοητευμένος από το αυτοκίνητο.
Μαζί με τον Γιώργο επιστρέφουμε εκεί όπου είχαμε αφήσει το δικό μας αυτοκίνητο. Προτού φύγουμε τον ευχαριστούμε για την ευκαιρία που μας έδωσε να διαπιστώσουμε από κοντά πόσο επικίνδυνα εύκολο μπορεί να είναι το να βρει κανείς ένα όπλο και μερικές σφαίρες.
Φανταζόμαστε πως αν κάποιος έχει σοβαρές σχέσεις με αυτά τα κυκλώματα, είναι απείρως πιο εύκολο.
Η αρχετυπική δύναμη των όπλων
Τα όπλα διαθέτουν αρχετυπική δύναμη μέσα στο δάσος των συμβόλων της ποπ κουλτούρας. Κινηματογραφικές ταινίες, τηλεοπτικά σίριαλ, κόμικς και βιβλία είναι γεμάτα από σκηνές στις οποίες πρωταγωνιστές είναι τα όπλα, ο ρόλος των οποίων αποενοχοποιείται κάθε φορά που ένας δημοφιλής ήρωας πυροβολεί και σκοτώνει στην οθόνη αυτόν που απειλεί τη ζωή του, την οικογένειά του ή τα συμφέροντά του με τη σιγουριά πως, σύμφωνα με γραπτούς και άγραφους νόμους, κάνει το σωστό. Αυτή η υπερεκλαΐκευση της εικόνας των όπλων, οπισθοκροτεί σήμερα στο πρόσωπο της αμερικανικής κοινωνίας που φαίνεται να έχει πιαστεί όμηρος των ελευθεριών της. Στις ΗΠΑ, όπου σε ορισμένες πολιτείες μπορείς να αγοράσεις ένα όπλο το ίδιο εύκολα με μία τοστιέρα, δεκάδες χιλιάδες Αμερικανοί χάνουν τη ζωή τους κάθε χρόνο από πυροβόλα όπλα.
Είναι επίσης φορτωμένα φροϋδικούς υπαινιγμούς. Είναι ένα φαλλικό σύμβολο, μια επικίνδυνη φαλλική προέκταση. Πολλοί το βάζουν στη ζώνη τους. Και μην ξεχνάμε την κλασική ατάκα της Μέι Γουέστ: Συγκινήθηκες που με είδες ή έχεις όπλο στην τσέπη σου;
«Το να κατέχεις όπλο είναι σαν να κάθεσαι πάνω σε βόμβα. Οπως και να το χρησιμοποιήσεις, θα βρεθείς εκτεθειμένος» μας λέει ο Νίκος Μενδρινός. Η αλήθεια είναι πως ένα όπλο είναι σχεδόν πάντα μπελάς. Τα ατυχήματα με όπλα είναι μια συνηθισμένη υπόθεση. Παιδιά που παίζουν με την καραμπίνα του μπαμπά και ενήλικοι που βλέπουν το όπλο να εκπυρσοκροτεί την ώρα που το καθαρίζουν χάνουν κάθε χρόνο τη ζωή τους, πάνω σε μια κακιά στιγμή. Σε μια στιγμή που δεν θα ήταν τόσο κακιά αν δεν υπήρχε το όπλο στη μέση.
Επίσης, αν όταν συμβεί κάτι και βρεθείς σε βρασμό ψυχής υπάρχει δίπλα σου όπλο εύκαιρο, παίρνεις πολύ πιο εύκολα την απόφαση να κάνεις κάτι δραστικό. Και μην ξεχνάμε πως και μόνο η εμφάνιση ενός όπλου κάνει και την πιο ερασιτεχνική διάρρηξη μια θανάσιμα σοβαρή υπόθεση.
Τα όπλα καταργώντας τη μάχη σώμα με σώμα αφαίρεσαν τη σωματική επαφή από το έγκλημα και έκαναν πιο εύκολο τον φόνο. Είναι σίγουρα πιο εύκολο να σκοτώσεις κάποιον με ένα όπλο παρά με ένα μαχαίρι ή με έναν μπαλτά. Τα όπλα αποδεικνύουν πόσο οδυνηρά απρόβλεπτος μπορεί να γίνει ο ανθρώπινος ψυχισμός. Με τα όπλα δεν υπάρχουν εγγυήσεις ότι τα χέρια τα οποία τα χειρίζονται είναι τα σωστά χέρια.
