Έξι μήνες μετά την υπογραφή της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός στη Γάζα στις 10 Οκτωβρίου, η πραγματικότητα στο πεδίο παραμένει δραματική.
Εκπρόσωποι από τη Γάζα και μεγάλες διεθνείς ανθρωπιστικές οργανώσεις παρουσίασαν χθες, σε συνέντευξη Τύπου που διοργάνωσε η ΜΚΟ Refugees International και στην οποία συμμετείχε το «Βήμα», τα ευρήματα νέας έρευνας για τις συνθήκες διαβίωσης στον παλαιστινιακό θύλακα.
Όπως επισημάνθηκε, έξι μήνες μετά τη συμφωνία, οι Παλαιστίνιοι εξακολουθούν να βιώνουν ακραία στέρηση, πείνα, τραυματισμούς και θανάτους, εξαιτίας των συνεχιζόμενων ισραηλινών επιθέσεων, των περιορισμών στην κίνηση και των εμποδίων στην παροχή ανθρωπιστικής βοήθειας.
Η έρευνα εκπονήθηκε από πέντε μεγάλες οργανώσεις —το Danish Refugee Council, το Norwegian Refugee Council, την Oxfam, τη Refugees International και τη Save the Children— και αποτυπώνεται σε ένα «scorecard», το οποίο αξιολογεί την πρόοδο με βάση τους ίδιους τους στόχους της συμφωνίας: την προστασία των αμάχων, την πρόσβαση στην ανθρωπιστική βοήθεια, την ανοικοδόμηση και την οικονομική ανάπτυξη, καθώς και την ελευθερία μετακίνησης και επιστροφής.
Τα συμπεράσματα είναι σαφή: η εφαρμογή των βασικών αυτών δεσμεύσεων αποτυγχάνει.
«Η λέξη εκεχειρία δεν αντανακλά την πραγματικότητα»
Στη συνέντευξη Τύπου, η παλαιστίνια Γάντα Αλ Χαντάντ, υπεύθυνη επικοινωνίας της Oxfam στη Γάζα, περιέγραψε με ωμό τρόπο την καθημερινότητα:
«Ονομάζομαι Γάντα και σας μιλώ ως Παλαιστίνια που ζει στη Γάζα. Θέλω να ξεκινήσω λέγοντας ότι η λέξη “εκεχειρία” δεν αντανακλά την πραγματικότητα γύρω μας. Μια εκεχειρία υποδηλώνει ασφάλεια, σταθερότητα, την αρχή της ανάκαμψης, την αρχή της ανοικοδόμησης. Εδώ στη Γάζα, τίποτα από αυτά δεν υπάρχει».
Όπως περιγράφει, κάθε ημέρα ξεκινά με ήχους πολέμου: «Κάθε πρωί ξυπνώ με τους ίδιους ήχους που καθορίζουν τη ζωή μας εδώ και πολύ καιρό. Εκρήξεις στο βάθος, πυροβολισμοί, drones πάνω από τα κεφάλια μας. Αυτοί δεν είναι ήχοι ειρήνης — είναι ήχοι πολέμου».
Η καθημερινότητα των πολιτών είναι μια διαρκής μάχη επιβίωσης: «Έξι μήνες μετά, οι άνθρωποι έχουν χάσει τα μέσα βιοπορισμού τους και εξαρτώνται σχεδόν αποκλειστικά από την ανθρωπιστική βοήθεια. Πολλοί δεν έχουν αρκετό φαγητό. Οι οικογένειες εξακολουθούν να μοιράζουν σε μερίδες ό,τι ελάχιστο διαθέτουν. Το καθαρό νερό παραμένει δυσεύρετο».
Η ίδια τονίζει ότι βασικές υποδομές παραμένουν κατεστραμμένες, ενώ ο απαραίτητος εξοπλισμός για επισκευές δεν επιτρέπεται να εισέλθει, και ότι η κρίση καυσίμων επιδεινώνει δραματικά την κατάσταση.
Η γεωργία έχει επίσης καταστραφεί: «Η γη μας, που κάποτε μας τροφοδοτούσε, έχει καταστραφεί. Το έδαφος έχει μολυνθεί και σε πολλές περιοχές υπάρχουν μη εκραγέντα πυρομαχικά, που καθιστούν την επιστροφή των αγροτών αδύνατη».
Κλείνοντας, απευθύνει μια έκκληση: «Είμαστε ικανοί άνθρωποι. Ξέρουμε πώς να ανοικοδομήσουμε τις κοινότητές μας. Αλλά δεν μπορούμε να το κάνουμε αν μας στερούνται τα βασικά μέσα επιβίωσης. Έξι μήνες μετά από αυτή τη λεγόμενη εκεχειρία, η ελπίδα είναι από τα λίγα πράγματα που έχουν απομείνει — και ακόμη κι αυτή είναι εύθραυστη».
Παιδιά που παίζουν «πόλεμο»
Ακόμη πιο σκληρή είναι η εικόνα που περιγράφει η Παλαιστίνια Σιρούκ, υπεύθυνη media της Save the Children στη Γάζα, εστιάζοντας στα παιδιά:
«Ως μητέρα, θέλω να μιλήσω για τα παιδιά — αυτά είναι που υποφέρουν περισσότερο».
Τα στοιχεία είναι αποκαλυπτικά: περισσότερα από 180 παιδιά έχουν σκοτωθεί κατά την περίοδο της εκεχειρίας, ενώ πάνω από 20.000 παιδιά έχουν χάσει τη ζωή τους από την έναρξη του πολέμου.
Ωστόσο, πέρα από τους αριθμούς, η ίδια περιγράφει την αλλοίωση της παιδικής ηλικίας:
«Τα παιδιά στη Γάζα μετατρέπουν τον πόλεμο σε παιχνίδι, προσποιούμενα ότι πυροβολούν και εκτοξεύουν πυραύλους, καθώς η βία έχει γίνει μέρος της καθημερινότητας».
Η ίδια μοιράζεται μια προσωπική εμπειρία:
«Πρόσφατα, μετά από μήνες αναζήτησης, κατάφερα να βρω μια κούκλα για την κόρη μου, στο αγαπημένο της χρώμα, το μωβ, πληρώνοντας σχεδόν πέντε φορές την κανονική της αξία λόγω των περιορισμών. Λίγες ημέρες αργότερα, την είδα να κρατά την κούκλα και να φωνάζει “μάρτυρας, μάρτυρας”».
Η εκπαίδευση έχει επίσης καταρρεύσει, καθώς αυτή είναι η τρίτη σχολική χρονιά κατά την οποία πολλά παιδιά στερούνται την πρόσβαση στην εκπαίδευση, αφού σχεδόν όλα τα σχολεία έχουν καταστραφεί.
«Όταν τα σύνορα παραμένουν κλειστά και τα υλικά ανοικοδόμησης δεν επιτρέπεται να εισέλθουν, είναι σχεδόν αδύνατο να προχωρήσουμε μπροστά», λέει η Σιρούκ.
Η εικόνα που προκύπτει από την έρευνα και τις μαρτυρίες είναι ενιαία και αμείλικτη: η «εκεχειρία» στη Γάζα παραμένει, για μεγάλο μέρος του πληθυσμού, μια λέξη χωρίς αντίκρισμα.
