Τελεσίγραφο σε Ρωσία και Ουκρανία να καταλήξουν σε συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου πριν από το καλοκαίρι και συγκεκριμένα έως τον Ιούνιο έστειλε ο Ντόναλντ Τραμπ όπως δήλωσε ο πρόεδρος της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι.
Σε δηλώσεις του προς δημοσιογράφους, που δόθηκαν στη δημοσιότητα το Σάββατο από το γραφείο του, ο Ζελένσκι ανέφερε ότι οι ΗΠΑ πρότειναν έναν νέο γύρο συνομιλιών μεταξύ Κιέβου και Μόσχας, ο οποίος αναμένεται να πραγματοποιηθεί στο Μαϊάμι μέσα στην επόμενη εβδομάδα, πρόταση την οποία η ουκρανική πλευρά αποδέχθηκε.
Αν η προθεσμία δεν τηρηθεί, η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ αναμένεται να ασκήσει πιέσεις και στις δύο πλευρές για να υπάρξει συμφωνία.
Οι συνομιλίες αυτές έρχονται σε συνέχεια των διήμερων ειρηνευτικών επαφών που πραγματοποιήθηκαν αυτή την εβδομάδα στο Άμπου Ντάμπι, υπό αμερικανική διαμεσολάβηση, χωρίς ωστόσο να σημειωθεί ουσιαστική πρόοδος.
Το φιλόδοξο σχέδιο για ειρήνη
Την ίδια ώρα, αποκλειστικές πληροφορίες του Reuters αποκαλύπτουν ότι ΗΠΑ και Ουκρανία συζητούν ένα ιδιαίτερα φιλόδοξο σχέδιο ειρήνης με τη Ρωσία, το οποίο προβλέπει την έγκρισή του από τον ουκρανικό λαό μέσω δημοψηφίσματος, που θα διεξαχθεί παράλληλα με τις εθνικές εκλογές. Ωστόσο, οι διαπραγματεύσεις βρίσκονται σε κρίσιμο σταυροδρόμι, καθώς σοβαρές διαφωνίες παραμένουν ανοιχτές, κυρίως σε ό,τι αφορά τα εδάφη που ελέγχει η Ρωσία στην ανατολική Ουκρανία.
Σύμφωνα με τρεις πηγές με γνώση των συζητήσεων, οι διαπραγματευτές έχουν θέσει ως χρονικό στόχο τον Μάρτιο για μια πιθανή συμφωνία, ένα χρονοδιάγραμμα που αρκετοί χαρακτηρίζουν από «υπεραισιόδοξο έως ουτοπικό». Οι ΗΠΑ φέρονται να πιέζουν για ταχεία επικύρωση της συμφωνίας μέσω δημοψηφίσματος, πρόταση που συζητήθηκε τόσο στις επαφές στο Άμπου Ντάμπι όσο και σε εκείνες που προετοιμάζονται στο Μαϊάμι.
Εντονες αμφιβολίες
Ωστόσο, η προοπτική διεξαγωγής εκλογών και δημοψηφίσματος εντός της άνοιξης προκαλεί έντονες αμφιβολίες. Ορισμένες πηγές κάνουν λόγο για πιθανό ορίζοντα τον Μάιο, άλλες όμως επισημαίνουν ότι, υπό τις συνθήκες στρατιωτικού νόμου, η οργάνωση μιας τέτοιας διαδικασίας απαιτεί τουλάχιστον έξι μήνες. Επιπλέον, θα χρειαστούν αλλαγές στη νομοθεσία, καθώς η διεξαγωγή ψηφοφοριών απαγορεύεται εν μέσω πολεμικών επιχειρήσεων, ενώ σημαντικό εμπόδιο αποτελεί και το υψηλό κόστος. Η Ουκρανία ζητά επίσης κατάπαυση του πυρός για να διασφαλιστεί η ασφάλεια της διαδικασίας, με τη ρωσική πλευρά να αντιμετωπίζεται με επιφυλάξεις λόγω προηγούμενων παραβιάσεων εκεχειριών.
Το μεγαλύτερο αγκάθι στις διαπραγματεύσεις παραμένει η τύχη της περιοχής του Ντονμπάς. Η Ρωσία απαιτεί πλήρη έλεγχο της ανατολικής Ουκρανίας, ενώ το Κίεβο εξακολουθεί να ελέγχει περισσότερα από 5.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα και απορρίπτει κάθε πρόταση που συνεπάγεται εδαφικές παραχωρήσεις.
Αντίστοιχα περίπλοκη είναι και η συζήτηση για τον πυρηνικό σταθμό της Ζαπορίζια, τον μεγαλύτερο στην Ευρώπη. Οι ΗΠΑ έχουν προτείνει ένα καθεστώς διεθνούς ελέγχου, με διανομή της παραγόμενης ενέργειας και προς τις δύο πλευρές, πρόταση που η Μόσχα απορρίπτει, επιμένοντας στον πλήρη έλεγχο του σταθμού.
Σε κίνδυνο η συνέχεια των συνομιλιών
Το ήδη τεταμένο διπλωματικό κλίμα επιβαρύνθηκε περαιτέρω από τις εξελίξεις στη ρωσική διαπραγματευτική ομάδα, η οποία αποτελείται κυρίως από στρατιωτικά στελέχη υπό τον διοικητή της GRU, Ιγκόρ Κοστγιούκοφ. Η πρόσφατη επίθεση εναντίον του αναπληρωτή του στη Μόσχα προκάλεσε αναταράξεις και έθεσε σε κίνδυνο τη συνέχεια των συνομιλιών, με την ουκρανική πλευρά να αρνείται οποιαδήποτε εμπλοκή.
Παρά τα εμπόδια, ο Ζελένσκι εμφανίζεται ανοιχτός στο ενδεχόμενο εκλογών στο προσεχές διάστημα, την ώρα που δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι η πλειοψηφία των Ουκρανών αντιτίθεται σε εδαφικές παραχωρήσεις, ακόμη και με αντάλλαγμα εγγυήσεις ασφάλειας από τη Δύση.
