Περνάς απ’ έξω και δεν το σκέφτεσαι να κοντοσταθείς, εκτός και αν είσαι φίλος των γλυκών γεύσεων και συγκεκριμένα των λουκουμάδων. Ωστόσο μέσα στη στοά του κτιρίου επί της Πανεπιστημίου 44 υπάρχει ένας ταπεινός θησαυρός μόλις 2 τ.μ. που αξίζει μια μικρή παράκαμψη. Πρόκειται για το μικρό θυρωρείο του κτιρίου το οποίο από τον περασμένο Μάρτιο ζωντανεύει κάθε δύο εβδομάδες από μια εικαστική παρέμβαση φοιτητών ή αποφοίτων της Ανώτατης Σχολής Καλών Τεχνών. Κάποιες φορές θυμίζει την αρχική εμπορική του χρήση. Η Ελένη Φύλα, για παράδειγμα, το γεμίζει ασφυκτικά με μπαλόνια και αναγράφει στο τζάμι του ότι «Πωλείται αέρας», ενώ η Exceptional Athens το χρησιμοποιεί ως info point για να παρουσιάσει το εναλλακτικό της σχέδιο για την τουριστική ανάπτυξη της Αθήνας. Αλλοτε, όπως συνέβη στην εγκατάσταση της Περσεφόνης Νικολακοπούλου, θυμίζει μια εν δυνάμει κουνελότρυπα από τη Χώρα των Θαυμάτων που θα οδηγήσει όσους δρασκελίσουν το κατώφλι της σε κόσμους πολύ μακρινούς από την πολύβουη Πανεπιστημίου.
Αυτό είναι το πρότζεκτ «Εντός / Εκτός» και το επιμελείται η Χάρις Κανελλοπούλου σε αυτόν τον μικροσκοπικό αλλά θαυματουργό με λίγη φαντασία χώρο στο Μέγαρο Κωνσταντοπούλου. «Το πρότζεκτ αποτελεί μια πρόκληση, μια και οι καλλιτέχνες καλούνται να εκφραστούν σε συγκεκριμένες διαστάσεις» εξηγεί η Κανελλοπούλου. «Ηθελα να αποφύγουμε την εύκολη λύση, να φέρνει κανείς έργο από τη δουλειά του και να γίνεται ο χώρος μια μικρή γκαλερί. Καθένας από τους συμμετέχοντες πρέπει να δουλέψει για ένα έργο που αφορά το συγκεκριμένο σημείο, την πόλη, τους ανθρώπους της. Πλέον είμαστε ενσωματωμένοι στη γειτονιά. Γνωρίζουμε τους ενοίκους, μας βοηθάει ο θυρωρός του Μεγάρου, μας ξέρουν τα καταστήματα και δημιουργείται οικειότητα. Είμαστε εξάλλου μια ευχάριστη εναλλαγή στην καθημερινότητά τους». Οταν στα τέλη Οκτωβρίου θα έχει ολοκληρωθεί η πρώτη φάση του «Εντός / Εκτός», 15 σπουδαστές και απόφοιτοι της Καλών Τεχνών, εικαστικοί αλλά και μια απόφοιτη του Τμήματος Θεωρίας θα έχουν δείξει τη δουλειά τους, με τελευταία την Αιμιλία Λιόντου και τον «Infinity cube» της, έναν κύβο του απείρου από καθρέφτες ο οποίος θα δημιουργεί την ψευδαίσθηση ότι ο χώρος δεν έχει τέλος. «Θέλω να πιστεύω ότι και το πρότζεκτ δεν θα έχει τέλος, θα συνεχιστεί, όπως ευελπιστούμε όλοι» λέει η κυρία Κανελλοπούλου εκφράζοντας την ελπίδα όσων έχουν επωφεληθεί από τον κύκλο των ΕΣΠΑ 2007-13.
Η επιλογή του συγκεκριμένου χώρου τραβάει την προσοχή χάρη στην ιδιαιτερότητά του. Ωστόσο δεν αποτελεί επιμελητικό καπρίτσιο. Γιατί το «πτωχό» θυρωρείο είναι ένα κληροδότημα της Καλών Τεχνών, πολύ ταπεινότερο από τα κτίρια που συνήθως δωρίζονται στη Σχολή, όπως οι καλλιτεχνικοί σταθμοί της σε Υδρα, Μύκονο και Λέσβο, αλλά εξίσου σε θέση να πυροδοτήσει τη δημιουργικότητα, εφόσον αυτή υπάρχει. Ενα θυρωρείο το οποίο έχει υπάρξει κατάστημα επισκευής ρολογιών και αναπτήρων, αλλά τα τελευταία χρόνια παρέμενε άδειο, οπότε αποφασίστηκε η αξιοποίησή του μέσω της Μονάδας Καινοτομίας και Επιχειρηματικότητας (ΜοΚΕ) της Σχολής. Πρόκειται για ένα ευρωπαϊκό πρόγραμμα, παρακλάδι της ΔΑΣΤΑ (Δομή Απασχόλησης και Σταδιοδρομίας), στην οποία περιλαμβάνονται τα γραφεία διασύνδεσης και η πρακτική άσκηση.
Από τότε που ξεκίνησε, πριν από περίπου δύο χρόνια, η ΜοΚΕ διοργανώνει σεμινάρια που μαθαίνουν στους φοιτητές και αποφοίτους πώς να προωθούν τη δουλειά της, πώς να προστατεύουν τα πνευματικά δικαιώματά τους και να προφυλάσσονται από τη λογοκρισία, αλλά και πώς να πειραματίζονται μέσα από δραστηριότητες που τους φέρνουν κοντά στην αγορά και στην καινοτομία. Αυτή είναι και η περίπτωση του «Εντός / Εκτός». «Η έκθεση σε δημόσιο χώρο δεν είναι κάτι το καινούργιο αλλά σίγουρα είναι σημαντικό για όσους συμμετέχουν να βρεθούν μέσα σε μια δομή που τους εξελίσσει αλλά και τους προστατεύει. Υπό την αιγίδα της Σχολής κάνουν το πρώτο βήμα ανεξαρτητοποίησης, πειραματίζονται σε έναν χώρο που έχει και απρόβλεπτα, απαιτεί συμβάσεις καλής γειτονίας, ενώ ταυτόχρονα δεν έχουν την απόλυτη ελευθερία της αίθουσας τέχνης ή του μουσείου. Αποτελεί μια καλή δοκιμή για το πώς θα εξελίξουν ένα έργο με επαγγελματικούς και όχι με σπουδαστικούς όρους» λέει η κυρία Κανελλοπούλου.
«Η δική μας Μονάδα Καινοτομίας και Επιχειρηματικότητας έχει ιδιαιτερότητες σε σχέση με άλλες» εξηγεί ο εικαστικός και επίκουρος καθηγητής ΑΣΚΤ Βασίλης Βλασταράς, ο οποίος είναι υπεύθυνος για τη ΜοΚΕ της ΑΣΚΤ. «Στο Πολυτεχνείο, για παράδειγμα, έχουν δουλέψει πολύ πάνω στην τεχνολογική καινοτομία, έχουν δημιουργήσει startup εταιρείες. Εμείς ακόμη δεν έχουμε φτάσει σε αυτό το σημείο αλλά θέλουμε να προχωρήσουμε προς αυτή την κατεύθυνση. Αν το πρόγραμμα πάρει παράταση για δύο ακόμη χρόνια, όπως συζητείται, το επόμενο βήμα θα είναι να κάνουμε μια εταιρεία διαχείρισης πολιτισμικού έργου. Αλλά και να μην έχουμε ΕΣΠΑ, εμείς ως ΜοΚΕ θα συνεχίσουμε. Θα αυτοχρηματοδοτηθούμε, θα κάνουμε πράγματα για την καλή μας την καρδιά, δεν θέλουμε αφήσουμε τίποτε στη μέση. Θα βρούμε τον τρόπο να συνεχίσουμε το “Εντός / Εκτός”».
πότε & πού:
«Εντός / Εκτός», Πανεπιστημίου 44. Η εγκατάσταση της Αιμιλίας Λιόντου «Infinity cube» θα εκτίθεται έως τις 20 Οκτωβρίου.
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ