Tα προγράμματα διανομής φρούτων και γάλακτος στα σχολεία, η κατάσταση αγοράς των γεωργικών προϊόντων και η δυνατότητα να εφαρμόζονται απαγορεύσεις στη χρήση γενετικά τροποποιημένων οργανισμών ήταν τα θέματα που απασχόλησαν το Συμβούλιο υπουργών Γεωργίας – Αλιείας που πραγματοποιήθηκε την Δευτέρα 13 Ιουλίου στις Βρυξέλλες. Την ελληνική πλευρά εκπροσώπησε ο αναπληρωτής υπουργός κ. Ευάγγελος Αποστόλου, συνοδευόμενος από τον γενικό γραμματέα κ. Χαράλαμπο Κασίμη.
Κατά τη διάρκεια του συμβουλίου συζητήθηκαν ακόμη η συμβολή της γεωργίας στην ανάπτυξη και στην απασχόληση και ζητήματα που έθεσαν οι αντιπροσωπείες για την κλιματική αλλαγή, τα δικαιώματα δημιουργίας φυτικών ποικιλιών και την ορθολογική χρήση των φυτοπροστατευτικών προϊόντων.
Σε ό,τι αφορά το νέο καθεστώς για τα προγράμματα διανομής φρούτων και γάλακτος στα σχολεία, ο κ. Αποστόλου τόνισε τη σημασία του στο να ενθαρρύνεται η κατανάλωση των προϊόντων αυτών και να καλλιεργούνται καλές και υγιεινές συνήθειες στα παιδιά, που προωθούν το διατροφικό μας πολιτισμό. Ζήτησε επίσης να προχωρήσει η εξέταση της πρότασης, μετά και τη θετική αξιολόγηση που έκανε πρόσφατα η Επιτροπή και να ληφθούν γρήγορα αποφάσεις που ενισχύουν τα προγράμματα αυτά και τον εκπαιδευτικό τους χαρακτήρα, βελτιώνοντας την αποτελεσματικότητά τους και κατανέμοντας πιο δίκαια τους πόρους.
Παράλληλα η αστάθεια των αγορών δυσκολεύει την προοπτική της ευρωπαϊκής γεωργίας, για αυτό απαιτείται διαρκής επαγρύπνηση, με αποτελεσματικές και έγκαιρες παρεμβάσεις, ώστε να θωρακίζεται η βιωσιμότητα της γεωργίας και τα εισοδήματα των γεωργών. Επισήμανε ότι στη φάση αυτή, η εξέλιξη των αγορών επιβαρύνεται επιπλέον από τις ριζικές μεταβολές στα καθεστώτα στήριξης βασικών προϊόντων, όπως το γάλα και η ζάχαρη και από τα αντίμετρα της Ρωσίας στις εισαγωγές των ευρωπαϊκών προϊόντων. «Για τον γαλακτοκομικό τομέα στην Ελλάδα, η κατάργηση των ποσοστώσεων θα φέρει τον κλάδο αντιμέτωπο με σοβαρότατα προβλήματα βιωσιμότητας που επιτείνονται από τις αυξανόμενες εισαγωγές από χώρες με ανταγωνιστικότερους όρους προσφοράς. Χρειάζεται ένας εξορθολογισμός της αγοράς και το Παρατηρητήριο Αγοράς Γάλακτος θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τους συντελεστές διαμόρφωσης του κόστους παραγωγής της πρώτης ύλης» τόνισε ο κ. Αποστόλου.
Στα υψηλά παγκόσμια πλεονάσματα ζάχαρης, που έχουν αποτέλεσμα τη συρρίκνωση των τιμών παραγωγού αναφέρθηκε ο αναπληρωτής υπογραμμίζοντας ότι η ήδη ευαίσθητη αγορά επηρεάζεται από την απόφαση για λήξη των ποσοστώσεων, το 2017. «Απειλείται σοβαρά η ανταγωνιστικότητα των τευτλοπαραγωγών, που σταδιακά εγκαταλείπουν τον τομέα. Η Επιτροπή θα πρέπει να φροντίσει για ομαλή μετάβαση στο νέο καθεστώς, με στενή παρακολούθηση της αγοράς και άμεσες παρεμβάσεις, με έκτακτα μέτρα, ώστε να μετριάζονται οι επιπτώσεις κάθε επικείμενης κρίσης» είπε χαρακτηριστικά.
Τη σημασία του γεωργικού τομέα στην οικονομική ανάκαμψη της χώρας αλλά και τη σημασία της ρωσικής αγοράς για τις εξαγωγές των ελληνικών αγροτικών προϊόντων, το 82% των οποίων αποτελούν τα φρούτα επισήμανε ο κ. Αποστόλου. Παρατήρησε ότι, «παρά το γεγονός ότι οι εξαγωγές της Ένωσης αυξήθηκαν το 2015, για τον τομέα των οπωροκηπευτικών σημειώθηκε μείωση στην αξία και στον όγκο τους. Τα ροδάκινα και τα νεκταρίνια αντιμετωπίζουν προβλήματα μείωσης των τιμών και η κατάσταση προβλέπεται να επιδεινωθεί στο προσεχές διάστημα. Η Επιτροπή πρέπει να αναλάβει άμεσα τα αναγκαία έκτακτα μέτρα, σαν ένα δίχτυ ασφαλείας για τους γεωργούς αλλά και ένα μήνυμα για την αγορά ώστε να αποφευχθούν, για δεύτερη χρονιά, οι απώλειες των γεωργών, συνεκτιμώντας ότι η απώλεια της ρωσικής αγοράς, που είχε κατακτηθεί με μεγάλη προσπάθεια, είναι δύσκολο να αντισταθμιστεί με εναλλακτικούς προορισμούς, ιδιαίτερα για τα φθαρτά προϊόντα».
Σχετικά με τους Γενετικά Τροποποιημένους Οργανισμούς (ΓΤΟ) και την πρόταση της Επιτροπής να επιτρέπεται στα κράτη μέλη να απαγορεύουν τη χρήση τους στα τρόφιμα και στις ζωοτροφές, ο αναπληρωτής υπουργός τόνισε ότι «θέλουμε να αναδειχθεί η προστιθέμενη αξία μιας βιώσιμης γεωργίας, απαλλαγμένης από ΓΤΟ, που σέβεται την κοινωνία και το περιβάλλον, τους καταναλωτές και την τροφική αλυσίδα. Δεν έχει νόημα να προχωρήσουμε σε ένα κανονισμό – διακήρυξη, ο οποίος δεν θα μπορεί να εφαρμοστεί ή θα οδηγεί σε μακροχρόνιες νομικές διαμάχες. Θα πρέπει να έχουμε μελέτη επιπτώσεων σε πανευρωπαϊκό επίπεδο, ώστε να εξαχθούν ασφαλή συμπεράσματα σχετικά με τον περιβαλλοντικό, κοινωνικό και οικονομικό αντίκτυπο».
Ταυτόχρονα επισήμανε ότι «μια βιώσιμη και ανταγωνιστική γεωργία αποτελεί προαπαιτούμενο της συνολικής ευρωπαϊκής προσπάθειας για την ανάπτυξη και την απασχόληση, ιδιαίτερα των νέων. Υπάρχουν πολλά που πρέπει να γίνουν ώστε η ΚΑΠ να βοηθήσει προς την κατεύθυνση αυτή, όπως η βελτίωση της θέσης των γεωργών στη διατροφική αλυσίδα, η αποτελεσματικότερη πρόληψη και διαχείριση των κρίσεων, η ιδιαίτερη φροντίδα που χρειάζονται οι νησιωτικές, οι ορεινές και μειονεκτικές περιοχές, που είναι πιο ευάλωτες στην εγκατάλειψη. Ο συντονισμός των πολιτικών και των χρηματοδοτικών μέσων αυξάνει την προστιθέμενη αξία τους και οδηγεί σε πολλαπλασιαστικά οφέλη. Η περιορισμένη πρόσβαση στη χρηματοδότηση είναι το σημαντικότερο εμπόδιο στη γεωργική επιχειρηματικότητα και ο σοβαρότερος λόγος για τις καθυστερήσεις στην υλοποίηση των προγραμμάτων».
Τέλος, ο κ. Αποστόλου επικρότησε τη διεθνή πρωτοβουλία της Γαλλίας για την προώθηση της απορρόφησης άνθρακα στα γεωργικά εδάφη, τονίζοντας ότι η γεωργία είναι μέρος της λύσης και όχι του προβλήματος για τη μετρίαση της κλιματικής αλλαγής και συμφώνησε με τη θέση των Κάτω Χωρών ότι θα πρέπει να επεκταθεί και στον τομέα των εφευρέσεων που αφορούν φυτά η εξαίρεση που επιτρέπει στους δημιουργούς φυτικών ποικιλιών να χρησιμοποιούν ελεύθερα και για ερευνητικούς σκοπούς τις ποικιλίες άλλων δημιουργών με στόχο τη βελτίωσή τους.
