Τρίτη 11 Δεκεμβρίου, 12 το μεσημέρι. Ξενοδοχείο «Claridge’s», κοντά στην πλατεία Govesnor, σε μία από τις πιο αριστοκρατικές συνοικίες του Λονδίνου. Ενας μικρός πανζουρλισμός. Εκπρόσωποι της Warner Pictures μιλούν διαρκώς στα κινητά τους, όχι πάντα σε ήρεμους τόνους, λιμουζίνες πάνε κι έρχονται, σερβιτόροι σε πυρετώδεις ρυθμούς μεταφέρουν δίσκους με μίνι σάντουιτς σολομού, ζαμπόν και τόνου αλλά και μικροσκοπικές τάρτες μέντας, στην είσοδο της αίθουσας χορού στο ισόγειο.
Τι μπορεί να συμβαίνει ώστε να επικρατεί τέτοια ένταση; Με μια προσεκτικότερη ματιά στο υπερπολυτελές ξενοδοχείο, όπου το πιο ακριβό δωμάτιο κοστίζει 6.900 στερλίνες τη βραδιά, αμέσως καταλαβαίνεις τον λόγο. Παντού αφίσες της ταινίας «Χόμπιτ –Ενα αναπάντεχο ταξίδι» («The Hobbit –Αn unexpected journey») του Πίτερ Τζάκσον. Ο Ιαν Μακ Κέλεν –μάγος Γκάνταλφ, ο Μάρτιν Φρίμαν –Μπίλμπο Μπίγκινς, η Κέιτ Μπλάνσετ – Γκαλάντριελ, ο Αντι Σέρκις –Γκόλουμ και όλοι οι ηθοποιοί που υποδύονται τους δεκατρείς νάνους του τελευταίου επικού παραμυθιού διά χειρός του ανθρώπου που έδωσε για πάντα ζωή στην τριλογία του Τζ. Ρ. Ρ. Τόλκιν «Ο Αρχοντας των Δαχτυλιδιών» στολίζουν τους τοίχους του πρώτου ορόφου όπου η Warner έχει στεγάσει για λίγο τα γραφεία της.
Το «Claridge’s» επιλέχθηκε για να φιλοξενήσει την πρώτη μεγάλη συνέντευξη Τύπου, καθώς και όλες τις συνεντεύξεις των συντελεστών ενός κινηματογραφικού έργου που, όπως «Ο Αρχοντας των Δαχτυλιδιών», θα προβληθεί σε τρία μεγάλα μέρη. Το πρώτο παίζεται ήδη στην Ελλάδα (από την περασμένη Πέμπτη), ενώ θα ακολουθήσουν τα «The desolation of Smaug» (2013) και «There and back again» (2014).
Από το κάθισμα στην οθόνη
«Αισθάνομαι περίεργα» θα πει λίγο αργότερα ο πάντα ενεργητικός αλλά σπανίως χαμογελαστός Πίτερ Τζάκσον καθισμένος στο κέντρο του πάνελ των 17 συντελεστών της ταινίας που έδωσαν το παρών την Τρίτη. Στα αριστερά του η σύζυγός του Φιλίπα Μπόιενς –συν-σεναριογράφος τόσο των ταινιών του «Αρχοντα» όσο και του «Χόμπιτ» –και ο βασικός πρωταγωνιστής του, Μάρτιν Φρίμαν.
«Τρία ολόκληρα χρόνια μέσα στην απόλυτη μυστικότητα, μέσα στο απόλυτο ταξίδι, με τα χιλιάδες προβλήματα, και να που έρχεται τελικά η ώρα να παραδώσεις το όραμά σου σε όλον τον κόσμο. Νιώθω ότι κάτι χάνω, την ίδια στιγμή όμως αισθάνομαι υπερήφανος για το αποτέλεσμα. Η δουλειά μου είναι η ψυχαγωγία και θέλω να πιστεύω ότι, αν μη τι άλλο, αυτή η ταινία υπηρετεί την ιδέα της ιδανικής ψυχαγωγίας. Αυτή άλλωστε ήταν η μεγαλύτερη πρόκληση που ένιωσα γυρίζοντας το “Χόμπιτ”. Ως σκηνοθέτης ανήκω σε αυτούς που νιώθουν ότι έχουν πετύχει όταν παίρνουν τον θεατή από το κάθισμά του και τον τοποθετούν στην οθόνη».
Ο Τζάκσον αποκαλεί τον κινηματογράφο «κουτί με παιχνίδια», το πάθος όμως με το οποίο εργάζεται όποτε βρίσκεται στη διαδικασία δημιουργίας μιας ταινίας είναι παροιμιώδες. Κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων του «Χόμπιτ» ο Μάρτιν Φρίμαν αναρωτιόταν «πότε στο διάβολο κοιμάται αυτός ο άνθρωπος;». Το ερώτημα ήρθε και πάλι στο προσκήνιο. «Δεν δικαιούμαι να κοιμηθώ όταν έχω τόσες ευθύνες στο μυαλό μου» ήταν η απάντηση του σκηνοθέτη, ο οποίος είναι πατέρας δύο παιδιών.
«Δεν είναι μόνο μία η ευθύνη, είναι πολλές. Είναι η ευθύνη μου απέναντι στα εκατομμύρια των θαυμαστών του Τόλκιν ανά τον κόσμο που περιμένουν να δουν το μυθιστόρημά του να δικαιώνεται. Είναι η ευθύνη μου απέναντι στο στούντιο της MGM που με στήριξε με πάρα πολλά χρήματα (ένας από τους λόγους που το «Χόμπιτ» καθυστέρησε πάρα πολύ να γυριστεί ήταν ότι η MGM κινδύνευσε να χρεοκοπήσει, οπότε τα πάντα πάγωσαν). Και τέλος, είναι η ευθύνη που έχω απέναντι στον ίδιο τον εαυτό μου να κάνω όσο το δυνατόν καλύτερα αυτό που από μικρός ήθελα να κάνω. Αρα ο ύπνος μπορεί να περιμένει».
Στην υποθετική ερώτηση αν ο Τόλκιν θα είχε εγκρίνει το κινηματογραφικό «Χόμπιτ» η Φιλίπα Μπόιενς απάντησε ότι «θα είχε σίγουρα τα θέματά του, αν και θα του άρεσε σίγουρα ο Γκάνταλφ του Ιαν Μακ Κέλεν». «Ωστόσο» συνέχισε η σεναριογράφος «ο Τόλκιν πίστευε ότι, όπως όλες οι μυθολογίες, έτσι και αυτή αξίζει μόνο αν καταφέρει να αποκτήσει ζωή από μόνη της. Δεν ήταν όμως δουλειά του να κάνει ταινίες και θα πρέπει να θυμόμαστε ότι ο δικός μας “Χόμπιτ” είναι ταινία και όχι το βιβλίο».
Νηστικό αρκούδι δεν χορεύει
Η ψυχή της παρουσίασης του «Χόμπιτ» την περασμένη Τρίτη ήταν αναμφισβήτητα ο Πίτερ Τζάκσον, το πνεύμα της όμως ήταν υπόθεση του έμπειρου σερ Ιαν Μακ Κέλεν, ο οποίος στο «Χόμπιτ» επαναλαμβάνει τον ρόλο του μάγου Γκάνταλφ του Γκρίζου που πρωτόπαιξε στις ταινίες του «Αρχοντα». Οποτε ο σερ Ιαν Μακ Κέλεν άνοιγε το στόμα του είχε και μια ατάκα έτοιμη να πετάξει και νομίζω ότι ο χαρακτηρισμός του «Χόμπιτ» ως«μιας σπιτικής ταινίας δισεκατομμυρίων δολαρίων» ήταν ό,τι πιο καίριο ακούστηκε στη συνέντευξη.
«Είναι θαυμάσιο να παίζεις σε ένα περιβάλλον που γνωρίζεις απ’ έξω και ανακατωτά, σαν την οικογένειά σου» είπε ο Μακ Κέλεν εννοώντας το τεχνικό επιτελείο του «Χόμπιτ», το οποίο στην πλειονότητά του ήταν το ίδιο με αυτό της τριλογίας του «Αρχοντα των Δαχτυλιδιών». «Αλλά το κυριότερο» συνέχισε «ήταν το catering. Δεν νομίζω να έχω βρεθεί σε άλλη ταινία με τόσες νοστιμιές ανάμεσα στα διαλείμματα του φαγητού. Και το φαγητό παίζει τεράστιο ρόλο στην απόδοση του ηθοποιού!».
Κινηματογράφος και iPhone
Το «Χόμπιτ» γυρίστηκε τρισδιάστατο αλλά θα διανεμηθεί και δισδιάστο. Θα διανεμηθεί επίσης σε ένα καινούργιο format των 48 καρέ ανά δευτερόλεπτο που εξυπηρετεί το σύστημα High Frame Rate (HFR 3D), ένα από τα πιο φιλόδοξα και καινοτόμα κινηματογραφικά συστήματα των τελευταίων χρόνων. Ο Πίτερ Τζάκσον, ωστόσο, ενώ είναι υπέρ της σύγχρονης τεχνολογίας στον κινηματογράφο, δείχνει ανήσυχος για το μέλλον της.
«Είναι κάτι που με απασχολεί» είπε. «Οι εξελίξεις είναι τρομακτικές αυτή τη στιγμή. Πλέον υπάρχουν χιλιάδες τρόποι για να κάνεις σινεμά αλλά και να δεις σινεμά. Θυμώνω όταν σκέφτομαι ότι πρέπει να κάνω ταινίες για το iPad ή το iPhone. Η κινηματογραφική βιομηχανία, όμως, αν θέλει να επιβιώσει, θα πρέπει να εμψυχώσει την αίσθηση της κινηματογραφικής αίθουσας. Η μαγεία, η συναισθηματική ποικιλία και η φυγή που προσφέρει ο χώρος της αίθουσας δεν μπορούν να συγκριθούν με τίποτε. Σίγουρα όχι με την οθόνη ενός κινητού τηλεφώνου».
Η παιδική ιστορία που έγραψε Ιστορία
«Μέσα στη γη, σε μια τρύπα, ζούσε κάποτε ένα χόμπιτ. Δεν ήταν καμιά βρώμικη και υγρή τρύπα γεμάτη σκουλήκια και αποπνικτική μυρωδιά, ούτε ήταν ξερή και γυμνή, γεμάτη άμμο, χωρίς μέρος να καθήσεις ή να φας. Ηταν η τρύπα ενός χόμπιτ, δηλαδή ένα άνετο, βολικό και όμορφο σπίτι»: η εισαγωγή στο «Χόμπιτ» του Τζ. Ρ. Ρ. Τόλκιν, που κυκλοφορεί σε ανανεωμένη έκδοση.
«Μέσα στη γη, σε μια τρύπα, ζούσε κάποτε ένα χόμπιτ. Δεν ήταν καμιά βρώμικη και υγρή τρύπα γεμάτη σκουλήκια και αποπνικτική μυρωδιά, ούτε ήταν ξερή και γυμνή, γεμάτη άμμο, χωρίς μέρος να καθήσεις ή να φας. Ηταν η τρύπα ενός χόμπιτ, δηλαδή ένα άνετο, βολικό και όμορφο σπίτι»: η εισαγωγή στο «Χόμπιτ» του Τζ. Ρ. Ρ. Τόλκιν, που κυκλοφορεί σε ανανεωμένη έκδοση.
Για πολλούς το «Χόμπιτ» είναι απλώς το προοίμιο της τριλογίας του «Αρχοντα των Δαχτυλιδιών», καθώς μέσα από την αφήγηση των περιπετειών του χόμπιτ Μπίλμπο Μπάγκινς –τον οποίο ως μεγάλο υποδύθηκε ο Ιαν Χολμ τόσο στον «Αρχοντα» όσο και στο «Χόμπιτ» και ως νέο ο Μάρτιν Φρίμαν –εξιστορεί πώς ήρθε στην κατοχή του το Ενα Δαχτυλίδι, που επρόκειτο να γίνει ο πυρήνας της ιστορίας της διάσημης τριλογίας του Τόλκιν.
Βεβαίως, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι ο Τόλκιν είχε γράψει το «Χόμπιτ» ως αυτόνομη ιστορία για παιδιά πολύ πριν από την εμφάνιση του «Αρχοντα των Δαχτυλιδιών» και τον εκδοτικό του θρίαμβο. Η πρώτη έκδοση του «Χόμπιτ» χρονολογείται τον Σεπτέμβριο του 1937 και από τότε το μυθιστόρημα έχει πουλήσει περισσότερα από 100 εκατομμύρια αντίτυπα σε περίπου 50 διαφορετικές γλώσσες. Να σημειωθεί μάλιστα ότι στα 75 χρόνια από την έκδοσή του δεν εξαντλήθηκε ποτέ, ακριβώς επειδή δεν σταμάτησε ποτέ να εκδίδεται.
Στην ουσία ο «Αρχοντας των Δαχτυλιδιών» οφείλει τη γέννησή του στο «Χόμπιτ», γιατί ήταν ο εκδότης του Τόλκιν που του ζήτησε μια «συνέχεια» του «Χόμπιτ». Ο συγγραφέας παρέδωσε τον πρώτο τόμο του «Αρχοντα των Δαχτυλιδιών» δεκαεπτά χρόνια μετά το «Χόμπιτ», το 1954, και από την πρώτη κιόλας έκδοσή του ο πρώτος τόμος του «Αρχοντα» συνάντησε τεράστια επιτυχία. Απροσδόκητη μάλιστα για τον καθηγητή της Αγγλοσαξονικής στην Οξφόρδη και γλωσσολόγο, ο οποίος αναδείχθηκε ως ένας από τους σπουδαιότερους φιλολόγους του πλανήτη.
Στη Μέση Γη λοιπόν, περίπου 60 χρόνια πριν από το χρονικό πλαίσιο του «Αρχοντα των Δαχτυλιδιών», το χόμπιτ Μπίλμπο Μπάγκινς με την απρόσμενη βοήθεια του μάγου Γκάνταλφ του Γκρίζου ακολουθεί μια ομάδα δεκατριών νάνων σε ένα ταξίδι με προορισμό το Μοναχικό Βουνό. Ενα ταξίδι γεμάτο απρόοπτα εμπόδια, σε επικίνδυνες τοποθεσίες και υπό τη διαρκή απειλή τεράτων. Τελώνια, Ορκ, φονικοί λύκοι, μάγοι, αλλά και το Γκόλουμ, το πλάσμα που άρεσε τόσο πολύ στους «Δύο πύργους», τη δεύτερη ταινία της σειράς του «Αρχοντα», και το οποίο υποδύεται και πάλι ο Αντι Σέρκις. Ο βραχύσωμος ηθοποιός μάλιστα αποκάλυψε την περασμένη Τρίτη ότι οι κινήσεις αλλά και η φωνή μιας γάτας ήταν τα στοιχεία που ενέπνευσαν την κινησιολογία αλλά και το ηχόχρωμα της φωνής του ως Γκόλουμ. Θυμίζουμε ότι η μορφή του Σέρκις δεν εμφανίζεται ποτέ στην ταινία, γιατί το Γκόλουμ είναι ολόγραμμα φτιαγμένο πάνω στον ηθοποιό.
πότε & πού:
Η ταινία «Χόμπιτ – Ενα αναπάντεχο ταξίδι» του Πίτερ Τζάκσον προβάλλεται στις αίθουσες από την περασμένη Πέμπτη σε διανομή Village Films. Το ομότιτλο μυθιστόρημα του Τζ. Ρ. Ρ. Τόλκιν κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Κέδρος
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ
