Οπως το γουέστερν απέκτησε ευρωπαϊκή «ταυτότητα» και τον τίτλο «σπαγκέτι» τη δεκαετία του 1960, έτσι και η πολεμική ταινία την ίδια περίοδο είχε θερμή υποδοχή και μεγάλη δημοτικότητα στην Ευρώπη. Χάρη στην παγκόσμια απήχηση αλλά και στην εισπρακτική επιτυχία τους, διάσημες αμερικανικές παραγωγές, όπως «H μεγάλη απόδραση» του Τζον Στέρτζες, «Και οι 12 ήσαν καθάρματα» του Ρόμπερτ Ολντριτς, «Το εξπρές του Φον Ράιαν» του Μαρκ Ρόμπσον και «Οπου τολμούν οι αετοί» του Μπράιαν Τζ. Χάτον, υπήρξαν μοντέλα για αρκετούς ευρωπαίους σκηνοθέτες οι οποίοι υπηρέτησαν με συνέπεια το είδος του λαϊκού πολεμικού έργου.
Σιγά σιγά η «euro» πολεμική περιπέτεια απέκτησε οπαδούς και (όπως το «σπαγκέτι») είχε σχετική διάρκεια στον χρόνο. Διόλου παράξενο άλλωστε το ότι πολεμικού περιεχομένου ταινίες γυρίζονταν στην Ευρώπη ως τα τέλη της δεκαετίας του 1970 και στις αρχές της αμέσως επομένης. Κάποιες μάλιστα από αυτές, όπως π.χ. το «Quel malendetto treno blindato» του Εντσο Καστελάρι, έγιναν «αντικείμενα λατρείας» φανατικών κινηματογραφόφιλων και μάλιστα διασήμων, όπως ο αμερικανός σκηνοθέτης Κουέντιν Ταραντίνο (θυμίζουμε ότι ένα από τα μελλοντικά σχέδιά του είναι να γυρίσει το αμερικανικό ριμέικ αυτής της ταινίας). Στις ταινίες που «Το Βήμα» προσφέρει την ερχόμενη εβδομάδα περιλαμβάνονται τρεις σπάνιες πολεμικές περιπέτειες ευρωπαϊκής συμπαραγωγής οι οποίες γυρίστηκαν στα τέλη της δεκαετίας του 1960 με ιταλικό, κυρίως, προϋπολογισμό.
H νέα πρόταση του «Βήματος»
«Πέντε για την Κόλαση» («Cinque per l’inferno», «Five for hell»)
Ετος παραγωγής: 1968 * Χώρα παραγωγής, διάρκεια: Ιταλία, 95´ * Σκηνοθεσία: Τζιανφράνκο Παρολίνι (Φρανκ Κρέιμερ) * Ηθοποιοί: Τζον – Τζιάνι – Γκάρκο, Κλάους Κίνσκι, Μάργκαρετ Λι, Νικ Τζόρνταν, Σαλβατόρε Μποργκέζε
1. Αν το μυστικό σχέδιο «K.» των Γερμανών δεν έλθει στα χέρια των Συμμάχων, 50.000 άνθρωποι πρόκειται να σκοτωθούν. Τα αρνητικά του σχεδίου βρίσκονται κρυμμένα στο χρηματοκιβώτιο μιας βίλας στην κατεχόμενη Ιταλία, εκεί όπου μένει ο διοικητής της περιοχής, ένας πωρωμένος συνταγματάρχης των Ες Ες. H κλοπή των αρνητικών του σχεδίου ανατίθεται σε μια ομάδα εκκεντρικών αμερικανών στρατιωτών, αρχηγός των οποίων είναι ένας απροσάρμοστος υπολοχαγός με ηγετικές ικανότητες (Τζον Γκάρκο). H ταινία ακολουθεί το μοτίβο των «12 καθαρμάτων» του Ολντριτς δίνοντας έμφαση στο πρόσωπο του γερμανού διοικητή, τον οποίο υποδύεται με χαρακτηριστικό σαδισμό μια cult μορφή τόσο των σπαγκέτι γουέστερν όσο και των ευρωπαϊκών πολεμικών ταινιών, ο γερμανός ηθοποιός Κλάους Κίνσκι.
«H τελευταία μάχη των τεθωρακισμένων» («La battaglia dell’ultimo panzer», «Hell commandos»)
Ετος παραγωγής: 1969 * Χώρα παραγωγής, διάρκεια: Ιταλία / Ισπανία, 91´ * Σκηνοθεσία: Χοσέ Λουίς Μερίνο (Τζόζεφ Μάρβιν) * Ηθοποιοί: Στέλβιο Ρόσι, Γκάι Μάντισον, Ρούμπεν Ρόχο, Ρομπέρτο Μαλντέρα, Ερνα Σούρερ
2. Σκηνοθέτης και σεναριογράφος που διέπρεψε σε αστυνομικά θρίλερ και ταινίες τρόμου, ο Ισπανός Χοσέ Λουίς Μερίνο αποπειράθηκε μια «αναπαράσταση» της γαλλικής επαρχίας του B’ Παγκοσμίου Πολέμου γυρίζοντας την «Τελευταία μάχη των τεθωρακισμένων» στην πατρίδα του και σε περιοχές όπως η Κολμενάρ Βιέχο της Μαδρίτης και η Γουαδαλαχάρα της Καστίγια Λα Μάντσα. H επιλογή του σκηνικού χώρου ανήκει στα πιo ενδιαφέροντα στοιχεία της ταινίας, το σενάριο της οποίας στηρίζεται σε ένα παιχνίδι γάτας – ποντικού: το πλήρωμα ενός γερμανικού τανκ Panzer προσπαθεί με διάφορους τρόπους να απεγκλωβισθεί από τις γραμμές των Συμμάχων, στις οποίες βρίσκεται παγιδευμένο. Αξίζει επίσης να αναφερθεί ότι «H τελευταία μάχη των τεθωρακισμένων» κοιτάζει τον πόλεμο μέσα από τα μάτια γερμανών στρατιωτών, κάτι που την εποχή της παραγωγής της δεν γινόταν συχνά καθώς οι Γερμανοί σε εκείνες τις ταινίες παρουσιάζονταν μονοδιάστατοι και σχηματικοί.
«H μάχη του Ελ Αλαμέιν» («La battaglia di El Alamein», «The battle of El Alamein»)
Ετος παραγωγής: 1969 * Χώρα παραγωγής, διάρκεια: Ιταλία / Γαλλία, 96´ * Σκηνοθεσία: Τζιόρτζιο Φερόνι * Ηθοποιοί: Φρέντερικ Στάφορντ, Τζορτζ Χίλτον, Ρομπέρ Οσέν, Μάικλ Ρένι, Ιρα φον Φύρστενμπεργκ
3. Το βασικό προσόν της ταινίας του Τζιόρτζιο Φερόνι είναι ότι προσπαθεί να παραμείνει όσο το δυνατόν πιστότερη στα ιστορικά γεγονότα που συνδέονται με την καθοριστική μάχη ανάμεσα στις στρατιές του γερμανού στρατάρχη Ερβιν Ρόμελ και του βρετανού στρατηγού Μπέρναρντ Λο Μοντγκόμερι, η οποία έλαβε χώρα στο Ελ Αλαμέιν της Αφρικής το 1942. Επίσης, στην ψυχή της «H μάχη του Ελ Αλαμέιν» περιέχει βαθιά αντιπολεμικά μηνύματα, δηλώνοντας ξεκάθαρα ότι ο πόλεμος είναι παράγωγο ανοησίας και ότι αυτοί που δεν έχουν άμεση σχέση μαζί του είναι που τελικά την πληρώνουν. Αλλωστε στο επίκεντρο των ιστορικών γεγονότων τοποθετείται η «μικρή», ανθρώπινη ιστορία ενός ιταλού αξιωματικού (Φρέντερικ Στάφορντ), ο οποίος θα προσπαθήσει να βγάλει ζωντανούς τους άνδρες της διμοιρίας του μέσα από την κόλαση του πολέμου.
Ο τρόπος του σαμουράι «Σαμουράι» («Miyamoto Musadhi», «Samurai 1»)
Ετος παραγωγής: 1954 * Χώρα παραγωγής, διάρκεια: Ιαπωνία, 93′ * Σκηνοθεσία: Χιρόσι Ιναγκάκι * Ηθοποιοί: Τοσίρο Μιφούνε, Ρεντάρο Μικούνι, Κουροεμόν Ονόε, Καόρου Γιατσιγκούσα
4. Χάρη στις παγκοσμίως διάσημες ταινίες του Ακίρα Κουροσάβα («Οι επτά σαμουράι», «Γιοζίμπο», «Ρασομόν») ο ιάπωνας ηθοποιός Τοσίρο Μιφούνε (1920-1997) έγινε ο πιο αναγνωρίσιμος σαμουράι στην ιστορία του κινηματογράφου. Στην «Τριλογία σαμουράι» που ο Μιφούνε γύρισε μαζί με τον σκηνοθέτη Χιρόσι Ιναγκάκι (συνολικώς συνεργάστηκαν σε περισσότερες από 20 ταινίες) αποκρυσταλλώνεται καλύτερα από κάθε άλλη ταινία η φυσική αλλά και η φιλοσοφική εξέλιξη του πολεμιστή σαμουράι. Ολες οι ταινίες της τριλογίας, της οποίας «Το Βήμα» προσφέρει το πρώτο μέρος, είναι βασισμένες στην ιστορία ενός θρύλου της Ιαπωνίας, του Μουσάσι Μιγιαμότο (ο ήρωας που ενσαρκώνει ο Μιφούνε), του οποίου η ικανότητα στο ξίφος όχι μόνο θεωρείται αξεπέραστη αλλά και δημιούργησε σχολή.
Οταν ο πόλεμος διασπά την οικογένεια «Hitler’s SS» («Hitler’s SS: Portrait in Evil»)
Ετος παραγωγής: 1985 * Χώρα παραγωγής, διάρκεια: ΗΠΑ, 142′ * Σκηνοθεσία: Τζιμ Γκόνταρντ * Ηθοποιοί: Τζον Σι, Μπιλ Νάι, Ντέιβιντ Γουόρνερ, Γουόρεν Κλαρκ, Χοσέ Φερέρ, Κάρολ Μπέικερ
5. H αληθινή ιστορία των αδελφών Καρλ και Χέλμουτ Χόφμαν (Τζον Σι, Μπιλ Νάι) οι οποίοι, στη Γερμανία του 1933 και ενώ ο Αδόλφος Χίτλερ αναρριχάτο στην εξουσία, είδαν τους δρόμους τους να χωρίζονται καθώς ο μεγαλύτερος σε ηλικία αποφάσισε να υπηρετήσει το Γ’ Ράιχ. H ταινία που ο Τζιμ Γκόνταρντ γύρισε για λογαριασμό της αμερικανικής τηλεόρασης ακολουθεί την πορεία (και τα προσωπικά δράματα) των δύο αδελφών έως και τον B’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Σημειώνουμε ότι ο εξαιρετικός βρετανός ηθοποιός Ντέιβιντ Γουόρνερ υποδύεται τον αρχηγό των Ες Ες Ράινχαρτ Χάιντριχ, έναν ρόλο τον οποίο έπαιξε για πρώτη φορά στο τηλεοπτικό «Ολοκαύτωμα».
