Το ελληνικό Δημόσιο απαιτεί από την Bank of America 2 δισ. δρχ. για εγγυητική επιστολή που είχε εκδώσει για λογαριασμό επιχειρηματιών από τη Νεβάδα
Το Ρίο τελικά γλίτωσε: δεν έγινε Φλόριδα. Αλλωστε και η Lady Luck επέστρεψε στα πάτρια εδάφη της κοσμοπολίτικης ερήμου της Νεβάδας αφήνοντας πίσω της «κομμάτια και θρύψαλα»
ΠΟΙΟΣ αλήθεια θυμάται τη Lady Luck; Αν και έχουν περάσει σχεδόν δύο χρόνια από την ξαφνική της αποχώρηση, το «άρωμα» της «κυρίας του τζόγου» από την κοσμοπολίτικη έρημο της Νεβάδας παραμένει στην ατμόσφαιρα. Αλλωστε δεν θα μπορούσε να γίνει διαφορετικά, αφού το «άρωμα» είχε τιμή που ξεπερνούσε τα 2 δισ. δραχμές.
Το ποιος πλήρωσε ως τώρα το κόστος αυτής της «πολυτέλειας» φαίνεται από το περιεχόμενο των αγωγών που έχει κινήσει το ελληνικό Δημόσιο στα πολιτικά και διοικητικά δικαστήρια της Αθήνας. Οι δικηγόροι προσφεύγοντας στα δικαστήρια απαιτούν για λογαριασμό του Δημοσίου 2 δισ. δραχμές. Η απαίτησή τους δεν στρέφεται όμως εναντίον της παράξενης αμερικανίδας «κυρίας του τζόγου», αλλά εναντίον μιας συμπατριώτισσάς της που ακούει στο όνομα Bank of America και είναι μία από τις μεγαλύτερες εμπορικές τράπεζες του κόσμου με έδρα το Σαν Φρανσίσκο.
Ο λόγος είναι απλός: η αμερικανική τράπεζα, με πολύχρονη παρουσία στα οικονομικά και επιχειρηματικά πράγματα της χώρας μας, ήταν ο εκδότης μιας εγγυητικής επιστολής ύψους 2 δισ. δραχμών, για λογαριασμό της Lady Luck προκειμένου η τελευταία να συμμετάσχει στον διαγωνισμό για την άδεια καζίνου στην αχαϊκή πρωτεύουσα. Η αμερικανική εταιρεία εκμετάλλευσης καζίνων όχι μόνο συμμετείχε στον διαγωνισμό, αλλά αναδείχθηκε και πλειοδότης.
Η ανάδειξη του πλειοδότη από την Επιτροπή Διαγωνισμού έγινε στις 12 Οκτωβρίου 1994 και ο τότε υπουργός Τουρισμού κ. Διονύσης Λιβανός κάλεσε στις 10 Νοεμβρίου 1995 την εταιρεία μέσα στις 10 επόμενες ημέρες να καταθέσει το ποσό των 2 δισ. δρχ., υποχρέωση την οποία κάλυπτε η εγγυητική επιστολή της τράπεζας. Οι ημέρες περνούν και η «κυρία Τύχη» δεν εμφανίζεται πουθενά. Μία ημέρα πριν από τη λήξη της προθεσμίας, στις 20 Νοεμβρίου, η Lady Luck «σκάει μύτη» και χωρίς πολλές εξηγήσεις δηλώνει προς πάσα κατεύθυνση οικονομική αδυναμία. Και από τότε ούτε φωνή ούτε ακρόαση. Η καυτή άμμος της Νεβάδας φαίνεται ότι σκέπασε για πάντα τα μυστικά της αμερικανικής εταιρείας που είχε τη φιλοδοξία να μετατρέψει την παραλία του Ρίου σε… Φλόριδα. Τρεις ημέρες μετά τη λήξη της εγγυητικής επιστολής κινητοποιείται ο κ. Λιβανός και ζητεί κατάπτωση της εγγυητικής επιστολής της Bank of America.
Από το σημείο αυτό αρχίζει ένα απίθανο γαϊτανάκι υποχρεώσεων και ευθυνών των εμπλεκομένων μερών, που κατέληξε στις αίθουσες των δικαστηρίων. Η πρώτη αγωγή του Δημοσίου εναντίον της Bank of America κατατέθηκε στις 19 Δεκεμβρίου 1994 και είχε ορισθεί δικάσιμος για τις 3 Νοεμβρίου 1995. Η δίκη όμως ανεβλήθη για τις 4 Οκτωβρίου 1996 αλλά και πάλι δεν έγινε δίκη. Αιτία της νέας αναβολής η παρέμβαση της Bank of America Nevada, που εδρεύει στο Λας Βέγκας την αμερικανική μητρόπολη των καζίνων , υπέρ της Bank of America, National Trust and Savings Association, που διατηρεί υποκατάστημα στην Ελλάδα. Ετσι, ορίστηκε νέα δικάσιμος για τις 20 Φεβρουαρίου 1997 προκειμένου να συνεκδικασθεί μαζί με την αγωγή του Δημοσίου και η παρέμβαση της τράπεζας της Νεβάδας.
Στις 20 Απριλίου 1994 στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως δημοσιεύεται ο νόμος για την παραχώρηση 12 αδειών καζίνων σε όλη τη χώρα, που προέβλεπε ότι δύο από αυτές θα πήγαιναν στις περιοχές της αχαϊκής πρωτεύουσας και του Λουτρακίου – Περαχώρας. Υποψήφια και για τις δύο άδειες μια αμερικανική εταιρεία, η Lady Luck από τη Νεβάδα, την πολιτεία – σύμβολο στη συνείδηση των απανταχού τζογαδόρων. Μάλιστα, η αμερικανική εταιρεία συγκροτεί κοινοπραξία με έλληνες και άλλους αλλοδαπούς επιχειρηματίες τη Lady Luck Patras προκειμένου να συμμετάσχει στον διαγωνισμό για την άδεια εγκατάστασης και λειτουργίας ενός καζίνου στην περιοχή της Πάτρας.
Η κοινοπραξία, που υπέβαλλε την προσφορά της στις 5 Αυγούστου 1994, είχε δύο εταίρους: την εταιρεία Πόρτο Ρίο Ξενοδοχειακές Επιχειρήσεις ΑΕ, συμφερόντων των οικογενειών Αρφάνη και Χιόνη, και τη Lady Luck Consortium, στην οποία συμμετείχαν η εταιρεία Lady Luck Gaming Corporation (εταιρεία εκμετάλλευσης καζίνων από το Λας Βέγκας) και η Kenny Construction Company (εταιρεία κατασκευών από το Σικάγο).
Η «Κυρία Τύχη» μαζί με την προσφορά της είχε υποβάλει και τα σχέδια για το πώς θα ήταν το καζίνο της Πάτρας. Ούτε λίγο ούτε πολύ η αμερικανική εταιρεία μαζί με τους έλληνες συνεταίρους της είχαν αποφασίσει τουλάχιστον στα χαρτιά να μετατρέψουν την ήσυχη μεσοαστικών προδιαγραφών παραλία του Ρίου σε καυτή Φλόριδα. Αλλωστε τι άλλο να σημαίνει η επίκληση του παραδείγματος του Citywalk των στούντιο της κινηματογραφικής εταιρείας Universal καθώς και του Pleasure Island της Disney; «Το καζίνο της Πάτρας έχει σχεδιασθεί να γίνει ένα φανταστικό θέρετρο διασκέδασης το οποίο θα έχει εξωτικές παραλίες, πισίνες, υπαίθριες ψυχαγωγικές εκδηλώσεις, κλαμπ, θέατρα και παιδικές χαρές». Οι υπεύθυνοι της κοινοπραξίας είχαν προσκομίσει και ζωγραφικές παραστάσεις… από τη μελλοντική διαμόρφωση του καζίνου με το εισαγόμενο γκλάμουρ αμερικανικών προδιαγραφών. Μάλιστα, δίπλα από τον χώρο του καζίνου με τα τραπέζια και τις μηχανές προβλεπόταν να κατασκευασθεί μια τροπική πολιτεία ψυχαγωγίας με καταρράκτες, γέφυρες, δάση και… «λεωφόρους της έξαψης».
Η προσφορά της κοινοπραξίας συνοδευόταν από δύο εγγυητικές επιστολές τραπεζών, η πρώτη από τις οποίες είχε εκδοθεί στην Αθήνα από την αγγλική Midland Bank και η δεύτερη από την Bank of America. Με αυτές τις εγγυητικές επιστολές οι δύο τράπεζες εγγυήθηκαν ανεπιφύλακτα προς το ελληνικό Δημόσιο, αφού παραιτήθηκαν από το ευεργέτημα της δίζησης (δηλαδή ότι σε κάθε περίπτωση, αν κάτι δεν πήγαινε καλά, θα ήταν εκείνες που θα χρωστούσαν στο Δημόσιο) υπέρ της κοινοπραξίας ως το ποσό των 100 εκατομμυρίων δραχμών για τη συμμετοχή της στην πρώτη φάση του διαγωνισμού για το αχαϊκό καζίνο. Στις εγγυητικές επιστολές αναφέρεται ως χρόνος λήξης τους η 6η Νοεμβρίου 1994.
Η κοινοπραξία Lady Luck Patras περνάει με επιτυχία την πρώτη φάση του διαγωνισμού και δηλώνει συμμετοχή και στη δεύτερη φάση. Η κοινοπραξία προκειμένου να κατοχυρώσει το δικαίωμα συμμετοχής της σε αυτή τη φάση του διαγωνισμού καταθέτει, όπως απαιτούσε ο νόμος, εγγυητική επιστολή για ποσό 2 δισ. δραχμών. Η εγγυητική επιστολή εκδίδεται από την Bank of America και κατατίθεται στην Επιτροπή Διαγωνισμού.
Σε αυτή την εγγυητική επιστολή υπάρχει συγκεκριμένη αναφορά για την περίπτωση κατά την οποία το Δημόσιο θα ζητούσε την κατάπτωσή της. Συγκεκριμένα, αναφέρονται τα εξής: «Η δήλωσή σας για κατάπτωση της παρούσας θα πρέπει να συνοδεύεται από: α) το πρωτότυπο της εγγυητικής επιστολής συνοδευόμενο από γραπτή βεβαίωση του υπουργού Τουρισμού, ως εκπροσώπου του ελληνικού Δημοσίου, με την οποία θα δηλώνεται ότι η άδεια έχει παραχωρηθεί στη Lady Luck Πάτρας και έχει γίνει αμοιβαία αποδεκτή από τη Lady Luck Πάτρας και το υπουργείο Τουρισμού, β) αντίγραφο του συμφωνητικού που θα έχει υπογραφεί από εκπρόσωπο της Lady Lack Πάτρας, επικυρωμένο από τον υπουργό Τουρισμού ως ακριβές αντίγραφο του υπογραφέντος συμφωνητικού και γ) γραπτή βεβαίωση από εκπρόσωπο της Lady Luck Gaming Corporation με την οποία θα βεβαιώνεται ότι ο εκπρόσωπος της Lady Luck Πάτρας έχει πράγματι υπογράψει το συμφωνητικό. Η ισχύς της εγγυητικής αυτής επιστολής θα λήξει την 21η Νοεμβρίου 1994». Η εγγυητική επιστολή, λοιπόν, δίνεται με όρους που, όπως αναφέρουν έγκυροι τραπεζικοί παράγοντες, υπονομεύουν την ίδια την αξία της. Και αυτό γιατί από τη στιγμή όπου η Lady Luck δήλωνε, καλώς ή κακώς, οικονομική αδυναμία, ήταν προφανές ότι ο εκπρόσωπός της δεν θα έβαζε πουθενά την υπογραφή του.
Η απόφαση της Επιτροπής για το ποιος είναι ο νικητής του διαγωνισμού βγαίνει στις 12 Οκτωβρίου 1994 και σχεδόν ένα μήνα αργότερα (10 Νοεμβρίου 1994) ο τότε υπουργός Τουρισμού κ. Δ. Λιβανός ανακοινώνει την επιλογή της Lady Luck για το καζίνο της Πάτρας και προσκαλεί την κοινοπραξία να καταθέσει το ποσό των 2 δισ. δραχμών εντός των επομένων δέκα ημερών. Η κοινοπραξία δεν καταθέτει τα χρήματα και ο υπουργός ζητά την κατάπτωση της εγγυητικής επιστολής. Το έγγραφο του υπουργείου παραδίδεται στην τράπεζα στις 23 Νοεμβρίου 1994, η οποία απαντά με επιστολή της πέντε ημέρες αργότερα, υποστηρίζοντας ότι «η εγγυητική επιστολή έληξε στις 21 Νοεμβρίου 1994 ενώ το έγγραφο του υπουργείου για την κατάπτωσή της κοινοποιήθηκε στις 23 Νοεμβρίου 1994». Επιπλέον, η τράπεζα προβάλλει το επιχείρημα ότι από τη στιγμή όπου το έγγραφο του υπουργείου δεν συνοδεύεται από όλα τα στοιχεία που αναφέρει η εγγυητική επιστολή «δεν είναι δυνατόν να κινηθεί η διαδικασία κατάπτωσης της εγγυητικής αυτής επιστολής».
Από την άλλη πλευρά, οι νομικές υπηρεσίες του υπουργείου Τουρισμού απαντούν ότι «η εγγυητική επιστολή κάλυπτε ακριβώς τον κίνδυνο από την τυχόν πρόωρη αποχώρηση της κοινοπραξίας από τη διαδικασία χορήγησης της άδειας καζίνου» και ότι «η μη υποβολή της συμβάσεως (με το έγγραφο του υπουργείου προς την τράπεζα) δεν συνιστά λόγο αποδέσμευσης της τράπεζας και απορρίψεως του αιτήματος του Δημοσίου για την κατάπτωση της εγγυητικής επιστολής». Αλλωστε, όπως επισημαίνουν οι νομικοί σύμβουλοι του τότε υπουργείου Τουρισμού, «αν είχε υπογραφεί η σύμβαση του υπουργείου Τουρισμού με την κοινοπραξία, δεν θα απαιτείτο η κατάπτωση της εγγυητικής επιστολής, γιατί η κοινοπραξία θα είχε πριν από την υπογραφή της συμβάσεως προσκομίσει στην Επιτροπή Διαγωνισμού το αποδεικτικό κατάθεσης της χρηματικής προσφοράς».
Η υπόθεση βρίσκεται στα δικαστήρια και αν τελικά γίνει η εκδίκασή της τον ερχόμενο Φεβρουάριο όλοι οι εμπλεκόμενοι φορείς από τους καζινάδες της Νεβάδας και τους εργολάβους του Σικάγου ως τους τραπεζίτες των Αθηνών και τους δικηγόρους του Δημοσίου θα παρελάσουν μπροστά από την έδρα.
