Η σκέψη πίσω από το αριστούργημα του Ραφαήλ «Η Σχολή των Αθηνών» υποδηλώνει ότι η αληθινή μάθηση είναι μια πολύπλοκη, λεπτή διαδικασία που απαιτεί τόσο απομόνωση όσο και ανθρώπινη επαφή. Είναι, επομένως, εξαιρετικά ταιριαστό ότι το ψηφιδωτό που καλωσορίζει τους επισκέπτες στην είσοδο του ΣΑΧΕΤΙ είναι το μωσαϊκό με τον Πλάτωνα και τον Αριστοτέλη από τη Σχολή των Αθηνών. Καθ’ όλη τη διάρκεια των 51 χρόνων ιστορίας του, το ΣΑΧΕΤΙ έχει δώσει έμφαση στη σημασία της εξατομικευμένης αριστείας μέσα σε μια αφοσιωμένη και τολμηρή κοινότητα.
Από την ίδρυσή του, το ΣΑΧΕΤΙ στηρίχθηκε σε δύο θεμέλια: την ακλόνητη υπερηφάνεια για τις ελληνικές του ρίζες και τη βαθιά, διαρκή σύνδεση με την αφρικανική γη. Αυτή είναι η ταυτότητα που το χαρακτηρίζει. Ο ελληνισμός φέρει μέσα του σεβασμό προς τη γλώσσα, τη λογική, τη δημοκρατία, την τέχνη και τη φιλοσοφία· η Αφρική προσφέρει ανθεκτικότητα, ποικιλομορφία, ανοιχτό πνεύμα και μια βαθιά αίσθηση κοινότητας. Οι μαθητές μαθαίνουν να σκέφτονται κριτικά όπως ο Σωκράτης και να ενεργούν συλλογικά, όπως υπαγορεύει το πνεύμα του ubuntu – η έννοια της ανθρωπιάς στη γλώσσα των Ζούλου.
Το κάλεσμα του νομπελίστα Γιώργου Σεφέρη, «Λίγο ψηλότερα να σηκωθούμε», θα μπορούσε να θεωρηθεί ως ένα εναλλακτικό μότο του ΣΑΧΕΤΙ, το οποίο πάντοτε επιδιώκει να βελτιώνεται, να αριστεύει. Ως νεαρός διπλωμάτης στην ελληνική πρεσβεία στην Πρετόρια κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, ο Σεφέρης γνώριζε πιθανότατα μέλη της ελληνικής κοινότητας στη Νότιο Αφρική και κατανοούσε τις φιλοδοξίες και τα όνειρα που είχαν για τους ίδιους και τα παιδιά τους. Αυτά τα όνειρα βρήκαν έκφραση όταν το ΣΑΧΕΤΙ πραγματοποίησε την πρώτη του συγκέντρωση στην Αυλή το 1974, με περίπου 40 μαθητές.
«Το ΣΑΧΕΤΙ είναι μια γέφυρα ανάμεσα στο παρελθόν και το μέλλον, την Ελλάδα και την Αφρική, τη μνήμη και τη δυνατότητα που υπόσχεται το μέλλον».
Οραματιστές, όπως ο θρυλικός αγωνιστής των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, Γιώργος Μπίζος (του οποίου η διά βίου μάχη για τη δικαιοσύνη ενσάρκωνε το πνεύμα του φιλότιμου), ο Πίτερ Μανιάς (ο ταλαντούχος μηχανικός που ήταν επιβλέπων μηχανικός στις πρώτες οικοδομικές εργασίες του σχολείου) και αμέτρητα μέλη της ελληνικής και ελληνόφωνης κοινότητας της Νοτίου Αφρικής εμπνεύστηκαν να δημιουργήσουν ένα σχολείο που θα καλλιεργούσε τη γλώσσα, την κληρονομιά και τη θρησκεία του Ελληνισμού.
Στην καρδιά αυτής της αποστολής βρίσκεται το διαχρονικό ρητό «Γνώθι σαυτόν», χαραγμένο στον Ναό του Απόλλωνα στους Δελφούς. Αυτό έχει αποτελέσει τον καθοδηγητικό φάρο του σχολείου μας. Καλεί κάθε μαθητή να ανακαλύψει τις δυνάμεις του, να αναγνωρίσει τις ευθύνες του και να εξελιχθεί σε έναν στοχαστικό, συμπονετικό πολίτη του κόσμου
Στην είσοδο του σχολείου, ένα εντυπωσιακό ηλιακό ρολόι φέρει τις θεμελιώδεις αξίες του ΣΑΧΕΤΙ: Θάρρος, Αγάπη, Σεβασμό, Αλήθεια, Συμπόνια, Φιλότιμο και Ubuntu. Ο πρώην διευθυντής του σχολείου, κ. Γουόργουικ Τέιλορ, ξεκίνησε μια πρωτοβουλία σε ολόκληρο το σχολείο για να ορίσει τις βασικές αυτές αξίες. Σήμερα, αυτές κοσμούν την είσοδο και καλωσορίζουν όλους όσοι εισέρχονται. Οι αξίες αυτές καλούν κάθε μέλος της κοινότητας του ΣΑΧΕΤΙ να αντιμετωπίζει την αδικία με θάρρος, να δείχνει αγάπη εκεί όπου δεν υπάρχει, να τιμά την αλήθεια και τη συμπόνια χωρίς να κοιτά την ευκολία ως απώτερο σκοπό και να παραμένει αυθεντικός σε έναν κόσμο που γίνεται όλο και πιο ανειλικρινής.
Το ΣΑΧΕΤΙ είναι μια γέφυρα ανάμεσα στο παρελθόν και το μέλλον, την Ελλάδα και την Αφρική, τη μνήμη και τη δυνατότητα που υπόσχεται το μέλλον. Εδώ, οι μαθητές του ΣΑΧΕΤΙ μαθαίνουν όχι μόνο να επιτυγχάνουν, αλλά και να Είναι: να σκέφτονται σε βάθος, να ενεργούν με ακεραιότητα και να τιμούν εκείνους που έχτισαν τα θεμέλια πάνω στα οποία αυτοί τώρα μπορούν να πατήσουν σταθερά. Μαθαίνοντας τον εαυτό τους, μαθαίνουν τον κόσμο – και τον αλλάζουν προς το καλύτερο.
*Η δρ Ντανιέλα Πιτ είναι διευθύντρια ακαδημαϊκών σπουδών Γυμνασίου/Λυκείου της Σχολής ΣΑΧΕΤΙ.