Η γλώσσα δεν είναι για μένα απλώς ένας τρόπος να μιλάω ή να γράφω. Είναι κάτι πολύ πιο βαθύ, μύχιο, που καθορίζει τον τρόπο που βλέπω και ερμηνεύω τον κόσμο. Είναι οι σκέψεις που κάνω χωρίς να τις «επιλέγω», τα συναισθήματα που βρίσκουν λέξεις πριν καν τα καταλάβω πλήρως, οι αναμνήσεις που συνδέονται με ήχους, εκφράσεις και φράσεις που έχω ακούσει από μικρό παιδί.
Κάθε γλώσσα που με περιβάλλει είναι ένας διαφορετικός τρόπος να υπάρχω. Aλλες φορές νιώθω ότι αλλάζει και ο τρόπος που σκέφτομαι, ανάλογα με τη γλώσσα που χρησιμοποιώ. Και αυτό δεν είναι κάτι θεωρητικό, είναι κάτι που το ζω καθημερινά, σχεδόν χωρίς να το συνειδητοποιώ.
Στη Νότια Αφρική, μια χώρα με 12 επίσημες γλώσσες, αυτή η εμπειρία της πολυγλωσσίας υπογραμμίζει ότι δεν υπάρχει μία μόνο «σωστή» φωνή, αλλά πολλές που αλληλοσυμπληρώνονται. Λέξεις όπως το «ubuntu», που στη γλώσσα των Ζουλού σημαίνει «υπάρχω επειδή υπάρχουμε μαζί», είναι ένας ολόκληρος τρόπος να καταλάβεις τον Άλλο.
Το «naasteliefde» στα Αφρικάανς σημαίνει την αγάπη προς τον συνάνθρωπο τονίζοντας πως η αγάπη και ο σεβασμός είναι προαπαιτούμενα για ειρηνική συνύπαρξη, αρμονία και γαλήνη. Ενώ, το ελληνικό «φιλότιμο» κουβαλά μέσα της τιμή, ευθύνη και μια εσωτερική ανάγκη να πράττεις το σωστό, όχι επειδή πρέπει, αλλά επειδή το νιώθεις.
Όλες αυτές οι λέξεις με κάνουν να σκέφτομαι πως η γλώσσα δεν είναι ποτέ ουδέτερη. Δεν περιγράφει απλώς τον κόσμο αλλά τον διαμορφώνει. Και κάθε γλώσσα αποτυπώνει με τον δικό της τρόπο τις ίδιες ανθρώπινες αξίες: την αγάπη, τη σύνδεση, την ευθύνη, την ανάγκη να ανήκεις. Eτσι, δεν νιώθω να χάνομαι στη μετάφραση, ούτε να μπερδεύομαι στο περιβάλλον της πολυγλωσσίας, αντίθετα νιώθω ότι μιλώ μία γλώσσα που έχει διαφορετικούς ήχους αναλόγως των επικοινωνιακών περιστάσεων.
