Αν προσεγγίσουμε την πολιτική ζωή ως θέαμα, σύντομα θα διαπιστώσουμε τον κορεσμό του. Ο κορεσμός είναι ένα όριο. Μια γραμμή πέρα από την οποία δεν μπορεί κάτι να γίνει. Δεν μπορεί να νοηθεί επόμενο βήμα. Εδώ η «πληρότητα» δεν παραπέμπει σε έναν υψηλό βαθμό ικανοποίησης, αντανακλά και αποτυπώνει μια εξάντληση και ένα τέλος.
Ο κορεσμός δεν είναι ένα όριο. Είναι το έσχατο όριο. Αν παρατηρήσεις την καθημερινή πολιτική ζωή στην κίνησή της, τη σχεδόν αυθόρμητη μηχανική επανάληψη που μονότονα την χαρακτηρίζει, η εξάντλησή της είναι το πρώτο συμπέρασμα και η αδυναμία μιας επινόησης ή μιας έμπνευσης, που θα έσπαγε την πλοκή του γνωστού έργου, η σταθερή επιβεβαίωσή της.
Τον τελευταίο καιρό η πολιτική σκηνή έχει αποκτήσει ενδιαφέρον και στην πρόσοψη των γεγονότων πέφτει περισσότερο φως, τόσο που θα μπορούσε κανείς να παρασυρθεί και να μείνει στις εντυπώσεις, που κάθε παρόμοια κοινωνική συνθήκη παρακμής ευνοεί και τρέφει, με την κυβερνητική πλευρά σε υπερκινητικότητα παραγωγής εντυπώσεων και τις πολιτικές δυνάμεις σε αναζήτηση μιας καλύτερης θέσης, με την αγωνία για το μέλλον τους φανερή και το άγχος, που γεννά η αναδιάταξη σε εξέλιξη, μεγάλο. Πρόκειται για μια ένταση παρουσίας που μέσα της το περιεχόμενο υστερεί και που ακόμη και όταν υπάρχει, χάνεται στη θορυβώδη καθημερινότητα, όπου η επικαιρότητα επιβάλλεται και το ουσιαστικό, ως απαιτητικό, έχει υποχωρήσει μπροστά στις ανάγκες της εικόνας και του θεάματος.
Ο κορεσμός συχνά φοράει τα καλά του. Η εμφάνιση των νέων κομμάτων είναι μια διαταραχή του σκηνικού. Απέναντι στην επανάληψη του έργου των τελευταίων επτά ετών, τα νέα κόμματα – με το κόμμα του κ. Τσίπρα πρώτα και της κ. Καρυστιανού με άλλα κριτήρια αποτίμησης – εμπλουτίζουν την αντιπαράθεση και πυκνώνουν τη σκηνή, προσθέτουν ερωτήματα και απορίες και δυσκολεύουν προβλέψεις και συμβατικούς σχεδιασμούς εκλογικού τύπου. Η διαταραχή της κυρίαρχης εικόνας δεν μοιάζει παρά ταύτα ως τώρα να μπορεί να σπάσει την γραμμή του κορεσμού, να συντελεί στην διαμόρφωση μιας αναμονής και μιας προσδοκίας , πέρα από τη συμβατική λειτουργία του πολιτικού συστήματος, που αν και βαρύ και κουρασμένο, διατηρεί μια δυνατότητα αφομοίωσης, απόκρουσης του νέου και προστασίας του από την αμφιβολία και την κριτική.
Στο μέτωπο αυτό, κάθε τι που δεν εκφράζεται ως ευθεία και συγκρουσιακή αμφισβήτηση των αιτιών που γέννησαν τον κοινωνικό κάματο, την απαισιοδοξία και την παραίτηση, είναι καταδικασμένο να το καταπιεί ο κορεσμός που δεν είναι παρά η πιο εξελιγμένη γραμμή θριάμβου, αυτού που έχει ήδη συναντηθεί με το τέλος του και δεν υπάρχει κοινωνική και πολιτική δύναμη να αναδείξει αυτό το τέλος. Η πολιτική σύγκρουση είναι πάντα μια σύγκρουση για τη συνειδητοποίηση ή το αντίθετό της, την απόκρουσή της. Ο κορεσμός που έχει κερδίσει είναι μια συνθήκη αδιεξόδου. Όριο. Κόπωση. Εγκατάλειψη των σημαντικών. Αδυναμία διάκρισης του ασήμαντου από το σημαντικό είναι η παρακμή. Αυτό θα είναι – ορατά ή αόρατα- το εκλογικό μέτωπο. Το βράδυ της πρώτης κάλπης, μόνο τότε, θα γνωρίζουμε, αν η ασφυκτική συνθήκη, που είναι ο σημερινός κορεσμός, βρει μια οδό. Δεν μας πρέπει να ακούσουμε: «γιατί αδειάζουν γρήγορα οι δρόμοι κ΄η πλατέες κι όλοι γυρνούν στα σπίτια τους πολύ συλλογισμένοι;».
Ο Λευτέρης Κουσούλης είναι πολιτικός επιστήμονας
