Ένα πολεμικό πλοίο της Ρωσίας πυροβόλησε προειδοποιητικά σε απόσταση μερικών εκατοντάδων μέτρων από ένα βρετανικό σκάφος αναψυχής που διέσχιζε τη Μάγχη το πρωί της Τρίτης, εν μέσω μιας περιόδου τεταμένων εντάσεων μεταξύ Λονδίνου και Μόσχας.
Το σπάνιο περιστατικό, όπως το χαρακτηρίζει ο Guardian, έλαβε χώρα στις 11:40 π.μ., περισσότερα από 20 μίλια νότια του Νησιού του Γουάιτ και λιγότερο από 40 μίλια βόρεια της Νορμανδίας, στη Γαλλία, όταν το σκάφος αναψυχής, το οποίο ταυτοποιήθηκε ως το ιδιωτικό σκάφος «Bright Future», έπλεε κοντά στη φρεγάτα «Admiral Grigorovich» και αγνόησε τουλάχιστον μία προειδοποίηση.
Προειδοποιητικοί πυροβολισμοί
Βρετανικές πηγές ανέφεραν ότι, σύμφωνα με τις αρχικές ενδείξεις, οι Ρώσοι ναύτες πυροβόλησαν περισσότερες από μία φορές, αφού το σκάφος αναψυχής είχε πλησιάσει τη βαριά οπλισμένη φρεγάτα. «Μετά από προσπάθειες επικοινωνίας με ένα βρετανικό σκάφος στη Μάγχη, το «Grigorovich» πυροβόλησε προειδοποιητικά. Οι πυροβολισμοί δε στόχευαν το σκάφος και αποτελούσαν προσπάθεια αποτροπής πιθανής σύγκρουσης», ανέφερε το Υπουργείο Άμυνας.
Η θέση του ΥΠΑΜ της Ρωσίας
Το ρωσικό Υπουργείο Άμυνας ανέφερε αργότερα ότι το γιοτ ακολουθούσε «επικίνδυνη πορεία» και ότι έγιναν αρκετές προσπάθειες να επικοινωνήσουν μαζί του. Εκτοξεύθηκαν πύραυλοι σηματοδότησης, ανέφεραν οι Ρώσοι, αλλά το γιοτ συνέχισε να πλησιάζει έως τα 150 μέτρα πριν εκτοξευθεί προειδοποιητικός πυροβολισμός.
Επί ποδός η ακτοφυλακή του Ηνωμένου Βασιλείου
Δεν αναφέρθηκαν τραυματισμοί ή ζημιές από το σκάφος, το οποίο συνέχισε το ταξίδι του, σύμφωνα με το Ηνωμένο Βασίλειο. Οι επιβαίνοντες δέχθηκαν επίσκεψη από σκάφος που στάλθηκε από το HMS Tyne, ένα περιπολικό σκάφος του Βασιλικού Ναυτικού, προκειμένου να συγκεντρωθούν λεπτομέρειες και να επιβεβαιωθεί ότι το πλήρωμα ήταν ασφαλές.
Οι πρώτες δηλώσεις του ζευγαριού των συνταξιούχων
Η Τζέιν και ο Άλαν Κέλβεϊ, ένα ζευγάρι Βρετανών συνταξιούχων, επέβαιναν στο σκάφος μήκους 40ft. Το HMS Tyne επιβεβαίωσε ότι το ζευγάρι ήταν ασφαλές, αφού είχαν καλέσει την Ακτοφυλακή της Μεγαλειότητας.
Η Τζέιν Κέλβεϊ δήλωσε στην εφημερίδα «i Paper» ότι «ήταν λίγο τρομακτικό» και «σίγουρα ασυνήθιστο», αλλά πρόσθεσε ότι δε φοβήθηκαν για την ασφάλειά τους.
Επίσης, δήλωσε στο BBC Newsnight: «Έκαναν πέντε σειρήνες, κάτι που σημαίνει “μας έχετε δει;”
«Στρίψαμε αμέσως δύο μοίρες προς τα αριστερά, ώστε να δουν ότι κάναμε μια σκόπιμη αλλαγή πορείας, πράγμα που σήμαινε ότι τους είχαμε δει.
«Περίπου ένα λεπτό αργότερα, χτύπησαν τη σειρήνα τους άλλες πέντε φορές, ακολουθούμενες από τέσσερις έως πέντε πυροβολισμούς από μικρά όπλα, οι οποίοι δε στόχευαν εμάς, αλλά ήταν προειδοποιητικοί πυροβολισμοί που εκτοξεύτηκαν στον αέρα.»
Το ζευγάρι αμφισβήτησε τη ρωσική εκδοχή των γεγονότων
Η Τζέιν πρόσθεσε: «Δεν έριξαν καμία φωτοβολίδα, δεν προσπάθησαν να επικοινωνήσουν μαζί μας μέσω ασυρμάτου, δε μας φάνηκε ότι είχαν μείνει ακυβέρνητοι, και σίγουρα δε βρισκόμασταν σε πορεία σύγκρουσης. Θα τους προσπερνούσαμε. Απλώς δεν ήταν κάποιο περιστατικό μέχρι που άρχισαν οι πυροβολισμοί».
Τι προηγήθηκε μεταξύ Λονδίνου – Μόσχας
Το περιστατικό, που έλαβε χώρα σε διεθνή ύδατα, συνέβη λίγες μόνο ημέρες αφότου το Ηνωμένο Βασίλειο κατάσχεσε ένα πετρελαιοφόρο με δεσμούς με τη Ρωσία, το «Smyrtos», ανοικτά των ακτών της Νήσου Γουάιτ, η πρώτη φορά που οι βρετανικές δυνάμεις ηγήθηκαν της κατάσχεσης ενός πλοίου που υπόκειται σε κυρώσεις από την έναρξη του πολέμου κατά της Ουκρανίας.
Ο πλοίαρχος του πετρελαιοφόρου, ο Ajay Pant, 38χρονος Ινδός υπήκοος, κατηγορήθηκε για παραβίαση των βρετανικών κυρώσεων σχετικά με την εξαγωγή ρωσικού πετρελαίου σε πρωτοβάθμιο δικαστήριο του Σαουθάμπτον. Το πλοίο μετέφερε 98.000 τόνους ρωσικού αργού πετρελαίου με προορισμό την Ινδία κατά τη στιγμή της κατάσχεσης του.
Διπλή καταδίκη για συνωμοσία κατά Στάρμερ με… ρωσικούς δεσμούς
Τη Δευτέρα, δύο άνδρες, οι οποίοι φαίνεται να ενεργούσαν υπό τις οδηγίες ενός διαδικτυακού συντονιστή με δεσμούς με τη Ρωσία, κρίθηκαν ένοχοι για συνωμοσία με σκοπό τη διάπραξη εμπρηστικής επίθεσης σε ακίνητο που συνδέεται με τον Κίρ Στάρμερ.
Την Τρίτη, στη σύνοδο κορυφής της G7 στη Γαλλία, ο πρωθυπουργός δήλωσε ότι είναι ικανοποιημένος που «έχει πλέον αποδοθεί δικαιοσύνη» και πρόσθεσε ότι η επίθεση πρέπει να εξεταστεί σε ένα ευρύτερο πλαίσιο – το πλαίσιο των επιπτώσεων των δυτικών οικονομικών κυρώσεων στην ικανότητα της Ρωσίας να πολεμά στην Ουκρανία.
Η συζήτηση για τη χρηματοδότηση της άμυνας της Βρετανίας
Το περιστατικό συμβαίνει εν μέσω της συνεχιζόμενης διαμάχης σχετικά με τη χρηματοδότηση της άμυνας του Ηνωμένου Βασιλείου, μετά την παραίτηση του τότε υπουργού Άμυνας, Τζον Χίλι, την περασμένη εβδομάδα.
Την Τρίτη, ο Ριτς Νάιτον, αρχηγός του Γενικού Επιτελείου Άμυνας, δήλωσε σε επιτροπή της Βουλής των Λόρδων ότι η Βρετανία θα αναγκαστεί να «περιορίσει» τις στρατιωτικές επιχειρήσεις και ασκήσεις τα επόμενα χρόνια, εάν το Υπουργείο Άμυνας δεν λάβει επιπλέον χρηματοδότηση από το Ντάουνινγκ Στριτ και το Υπουργείο Οικονομικών.
Βρετανία: Οι πυροβολισμοί δε στόχευαν το σκάφος
Λαμβάνοντας υπόψη το πλαίσιο του περιστατικού στη Μάγχη, βρετανικές πηγές δήλωσαν ότι το θεωρούν μεμονωμένο επεισόδιο, χωρίς σχέση με την αναχαίτιση του «Σμύρτου» από το Ηνωμένο Βασίλειο. Τόνισαν ότι οι πυροβολισμοί δε στόχευαν το σκάφος.
Ανησυχία για ρωσικά αντίποινα
Ωστόσο, παραμένει η ανησυχία ότι η Ρωσία ενδέχεται να προβεί σε αντίποινα κατά της βρετανικής εμπορικής ναυτιλίας ως απάντηση στην κατάσχεση του «Σμύρτου». «Αν η Ρωσία αντιδράσει, είναι πιθανό να το κάνει με τον ίδιο τρόπο», προειδοποίησε πηγή του Πολεμικού Ναυτικού.
Η ταυτότητα του ρωσικού πολεμικού πλοίου
Το πολεμικό πλοίο «Admiral Grigorovich» είναι το πρώτο μιας κλάσης φρεγατών μήκους σχεδόν 125 μέτρων και με πλήρωμα έως 220 ατόμων. Το κύριο πυροβόλο του, διαμέτρου 100 mm, είναι ικανό να εκτοξεύει 80 βολές το λεπτό σε απόσταση άνω των 12 μιλίων (20 χλμ.) και να εμπλέκεται σε μάχη εναντίον πολλαπλών στόχων.
Το πολεμικό πλοίο έχει αναπτυχθεί τακτικά κοντά στα βρετανικά ύδατα φέτος. Έχει συνοδεύσει τακτικά σκάφη του ρωσικού «σκιώδους στόλου» στη Μάγχη και τη Βόρεια Θάλασσα και έχει ανεφοδιαστεί με καύσιμα ανοικτά των ακτών του Σάφολκ για να παραμείνει κοντά στο Ηνωμένο Βασίλειο.
Συνήθως συνοδεύεται από πλοία του Βασιλικού Ναυτικού όταν πλέει κοντά στα χωρικά ύδατα του Ηνωμένου Βασιλείου, για λόγους ασφαλείας. Εκείνη τη στιγμή παρακολουθούνταν από το HMS Mersey, ένα άλλο περιπολικό ανοικτής θάλασσας.
Οι αναφορές των ειδικών
Ένας εμπειρογνώμονας δήλωσε ότι το περιστατικό ήταν αναπόφευκτο, δεδομένης της παραμονής του «Γκριγκόροβιτς» στα ανοικτά των βρετανικών ακτών.
Ο Τζον Φόρμαν, πρώην πλοίαρχος του Βασιλικού Ναυτικού και αμυντικός ακόλουθος στη Μόσχα, δήλωσε: «Αυτό μπορεί να μην είναι η απάντηση του Βλαντιμίρ Πούτιν στην κατάσχεση στη Μάγχη, αλλά οι ιδιοκτήτες σκαφών αναψυχής πρέπει να γνωρίζουν ότι δεν πρέπει να πλέουν κοντά σε ρωσικό πολεμικό πλοίο.
«Οι Ρώσοι πλοίαρχοι και τα ρωσικά πολεμικά πλοία είναι πάντα νευρικοί όταν πλησιάζουν σκάφη προς το μέρος τους. Έχουν μια νοητή ζώνη αποκλεισμού περίπου 500 μέτρων. Δεν είναι ασυνήθιστο ένας Ρώσος πλοίαρχος να ανοίξει πυρ μετά την έκδοση προειδοποίησης.»
Την Τρίτη, δεν ήταν επίσης σαφές για το Βασιλικό Ναυτικό εάν το ρωσικό σκάφος είχε τον πλήρη έλεγχο των κινήσεών του, γεγονός που προκάλεσε εικασίες ότι είχε υποστεί κάποια μορφή μηχανικής βλάβης, η οποία ενδεχομένως να ενέτεινε τη νευρικότητα του πληρώματος.
Σπάνιο περιστατικό σε καιρό ειρήνης
Τα περιστατικά πυροβολισμών στη θάλασσα είναι εξαιρετικά σπάνια σε καιρό ειρήνης, αν και οι προειδοποιητικοί πυροβολισμοί θεωρούνται νόμιμος τρόπος για τη ναυτική νοοτροπία ώστε να αποτρέπουν την προσέγγιση άλλων σκαφών. Ωστόσο, δεν είναι γνωστό πότε πραγματοποιήθηκαν πυροβολισμοί για τελευταία φορά στη Μάγχη στο πλαίσιο ναυτικού περιστατικού.
Ο Μάρτιν Κέλι, επικεφαλής συμβουλευτικών υπηρεσιών στην εταιρεία διαχείρισης κρίσεων EOS Risk, δήλωσε ότι τα πολεμικά πλοία, ανεξάρτητα από τη χώρα προέλευσής τους, έχουν το δικαίωμα στην αυτοάμυνα.
Συνήθως, οι κανόνες κλιμάκωσης ξεκινούν με μια προειδοποίηση μέσω ραδιοφώνου VHF (πολύ υψηλής συχνότητας) και, όπως είπε, «εάν δεν υπάρχει απάντηση
