Τη σκυτάλη των Πανελληνίων εξετάσεων έλαβαν σήμερα οι υποψήφιοι των ΕΠΑΛ με πρώτο εξεταζόμενο μάθημα τη Νεοελληνική Γλώσσα.
Το ηλεκτρονικό ΒΗΜΑ σε συνεργασία με τα φροντιστήρια ΟΡΟΣΗΜΟ παρουσιάζει τις απαντήσεις στα θέματα.
ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΕΠΑ.Λ. 2026
(ΟΜΑΔΑΣ Α΄) ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ
Α.ΜΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟ ΚΕΙΜΕΝΟ
1η Δραστηριότητα
Α1. α) Ο Χολάντερ αναφέρει δύο αρχές της καλαθοσφαίρισης που τις κρίνει ως πιο επίκαιρες σε ένα συνεχώς μεταβαλλόμενο κόσμο. Ειδικότερα, καθώς η καλαθοσφαίριση δεν χαρακτηρίζεται από σταθερές θέσεις, τονίζει την ανάγκη για προσαρμοστικότητα, ώστε ο άνθρωπος να καθίσταται αλλά και να πραγματοποιεί αυτό που επιβάλλεται, για να αντεπεξέρχεται στις απαιτήσεις, μέσω και της συλλογικότητας. Επίσης, καίρια είναι η υπέρβαση του εαυτού μας, διότι η καλαθοσφαίριση έχει πολύ υψηλό στόχο. Συνεπώς, οι άνθρωποι αρμόζει να προσπαθούν για το καλύτερο.
Α1. β) Επίκληση στο συναίσθημα:
1. αφήγηση: “όταν ήμουν έξι ετών”
2. μεταφορική χρήση της γλώσσας: “βαθιά ανθρώπινος”
3. ασύνδετο σχήμα: “ισχυρός, βασικός, βιώσιμος προσανατολισμός, ένας βαθιά ανθρώπινο”
4. ευθύς λόγος: “κοίτα ψηλά”
5. α’ ρηματικό πρόσωπο: “ήμουν”
Α2.α) Ο ερωτηματικός τίτλος που τίθεται χρησιμοποιείται για να κεντρίσει το ενδιαφέρον και την περιέργεια του αναγνώστη για το θέμα της συνέντευξης. Παράλληλα, προκαλεί τον προβληματισμό σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο ένα άθλημα – στη συγκεκριμένη περίπτωση το μπάσκετ- μπορεί να συμβάλει στην ομαλή λειτουργία της κοινωνίας. Τέλος παρακινεί τον αναγνώστη να συνεχίσει την ανάγνωση προκειμένου να αναζητήσει τα επιχειρήματα που παρουσιάζονται.
Α2. β) Μέσα από τη συνέντευξή του ο καθηγητής Ντ. Χολάντερ αναδεικνύει μία αναλογία: τον “υπερυψωμένο στόχο” της μπασκέτας – απόλυτος στόχος του αθλήματος – με τους “υψηλούς στόχους” που πρέπει να θέτουμε και “να επιχειρούμε αυτό που οι άλλοι θεωρούν αδύνατο” . Όπως κατά τη διάρκεια του αγώνα ο παίκτης πρέπει να πετάξει ψηλά και να αψηφήσει την βαρύτητα για να βάλει καλάθι, έτσι και εμείς στην καθημερινότητά μας πρέπει να αγωνιζόμαστε να επιτύχουμε τους στόχους μας υπερβαίνοντας τα όριά μας ακόμα και αν όλοι οι άλλοι το θωρούν αδύνατο. Με τη χρήση μιας τόσο εύστοχης αναλογίας από τον δημοφιλή κόσμο των αθλημάτων το μήνυμα καθίσταται κατανοητό και παραστατικό και ο αναγνώστης παροτρύνεται να υιοθετήσει την ίδια στάση. Παράλληλα, ενισχύεται η πειστικότητα των λόγων του καθηγητή.
Α2.γ) δυσπιστία ǂ εμπιστοσύνη
αποσύνθεσης ǂ σύνθεσης, συγκρότησης/ οργάνωσης/ δημιουργίας
μεταβαλλόμενο ǂ αμετάβλητο/ αναλλοίωτο
Α3.
Νεανικά εφόδια σε έναν ρευστό κόσμο
ΠΡΟΛΟΓΟΣ: Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η σύγχρονη κοινωνία, παρά τις ανέσεις που προσφέρει, έχει πολλές απαιτήσεις από κάθε άνθρωπο, ακόμα βέβαια και από εμάς τους νέους. Η ζωή δεν είναι τόσο εύκολη και, για να πετύχει κάποιος νέος τους στόχους του στον κόσμο αυτό που συνεχώς αλλάζει, είναι απαραίτητο να διαθέτει ορισμένα εφόδια.
ΚΥΡΙΩΣ ΘΕΜΑ:
Αρχικά, ένα στοιχείο πρέπει να είναι η ομαδικότητά μας. Το στοιχείο αυτό είναι απαραίτητο, για τον λόγο ότι βοηθάει τους νέους να συνεργάζονται μεταξύ τους, αρκεί βέβαια να έχουν απαλλαγεί από προκαταλήψεις και εγωισμό, με σκοπό να καταπολεμήσουν τα προβλήματα που τους προκαλούν οι διάφορες απαιτήσεις της ζωής.
Παράλληλα, είναι ανάγκη για όλους τους νέους να χαρακτηρίζονται από αγωνιστική διάθεση, επειδή αυτή θα παίξει πολύ σημαντικό ρόλο στο να προσπαθούν χωρίς να σταματούν, με στόχο να εκπληρώσουν τις φιλοδοξίες τους. Με τον τρόπο αυτό, επίσης, υπερβαίνουν τα όρια του εαυτού τους, βελτιώνοντας τις ικανότητές τους.
Δεν πρέπει, βέβαια, να ξεχνάμε ότι είναι πολύτιμο για κάθε νέο να έχει την ικανότητα προσαρμογής στις αλλαγές που του εμφανίζονται πολύ συχνά στην καθημερινή του ζωή. Αυτό θα έχει ως αποτέλεσμα να μη μείνει στάσιμος, αλλά να αναπτύσσει πολλές δεξιότητες που έχει, οι οποίες θα τον βοηθήσουν να προοδεύει σε πολλούς τομείς.
ΕΠΙΛΟΓΟΣ: Συνοψίζοντας, τα εφόδια που επιβάλλεται να διαθέτουμε εμείς οι νέοι, με σκοπό την επιτυχία στους στόχους μας, σε αυτόν τον ρευστό κόσμο, είναι πολλά και σημαντικά. Επομένως, είναι απαραίτητο να τα αποκτήσουμε, γιατί είμαστε το μέλλον της κοινωνίας.
Ονοματεπώνυμο συντάκτη
Β.ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟ ΚΕΙΜΕΝΟ
1η Δραστηριότητα
Β1. Το ποιητικό υποκείμενο αναφέρει πως «ζωγραφίζει τις μέρες του με ποιήματα». Η καθημερινότητά του διαμορφώνεται από την ομορφιά της ποίησης. Παίρνει «τα χρώματα… τ’αλφαβητάρι», καθώς τα συναισθήματα είναι αυτά που δίνουν χρώμα στη ζωή του. Παίρνει όμως και «τα υλικά … το εργαστήρι», δηλαδή χρησιμοποιεί τον στοχασμό και την ορθή κρίση. Καταφέρνει να συνδυάσει ,λοιπόν, τόσο την ομορφιά των συναισθημάτων όσο και τη δύναμη της λογικής προκειμένου να δημιουργήσει, να διαμορφώσει την καθημερινότητα.
Β2. α) i) α΄πρόσωπο οριστικής έγκλισης «Ζωγραφίζω». : Η οριστική του ρήματος «ζωγραφίζω» δηλώνει την βεβαιότητα της πράξης ,το γεγονός παρουσιάζεται ως πραγματικό.
ii) α΄ πρόσωπο υποτακτικής έγκλισης «Να ζωγραφίσω». : Η υποτακτική του ρήματος «Να ζωγραφίζω» εκφράζει την επιθυμία του ποιητικού υποκειμένου «να ζωγραφίσει» τον κόσμο με ποιήματα, «γεμάτος ήλιο και γελαστά παιδιά».
Β2. β) Μεταφορά: «ζωγραφίζω τις μέρες μου με ποιήματα / της σκέψης το εργαστήρι / σημασίας τους το βυθό » (ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΑ, ΑΝΑΦΕΡΑΜΕ 3 ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ)
Επανάληψη: «ζωγραφίζω»
Προσωποποίηση: «το όνειρο που με παιδεύει»
Β3. Στους τελευταίους στίχους του ποιήματος διατυπώνεται από το ποιητικό υποκείμενο το όνειρό του για τον κόσμο. Θέλει μέσα από τη δημιουργία , (καλλιτεχνική, πνευματική) να αγγίζει τις ζωές όλων και να τους γεμίζει με φως, χαρά και ευτυχία. Ουσιαστικά, επιθυμεί να σκορπίσει στους συνανθρώπους του αισθήματα χαράς και αισιοδοξίας. Για αυτό και γίνεται η αναφορά στον “ήλιο” με το φως που δίνει ζωή, και στα “γελαστά παιδιά”, στο ελπιδοφόρο μέλλον της κοινωνίας.
Τα λεγόμενα του ποιητή θα μπορούσαν να αποτελέσουν πηγή έμπνευσης για τους νέους. Μέσα από τη δράση τους, τον πνευματικό και σωματικό τους μόχθο, δύνανται να υπηρετήσουν το κοινό καλό. Έτσι, θα αποδράσουν από το πνεύμα ατομικισμού και ιδιοτέλειας που χαρακτηρίζει τον σύγχρονο τρόπο ζωής, φέρνοντας χαρά και ελπίδα στην καθημερινότητα όλων.
ΟΡΟΣΗΜΟ ΠΕΙΡΑΙΑ & ΚΕΡΑΤΣΙΝΙΟΥ
-ΚΟΥΒΑΡΗ ΜΑΡΙΑ
-ΚΟΤΣΗΣ ΓΑΒΡΙΗΛ
-ΜΟΥΣΟΥΛΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ
-ΓΑΒΡΙΛΗΣ ΑΝΤΩΝΗΣ
