«Οι ΗΠΑ έχουν ήδη χάσει τον πόλεμο στο Ιράν. Δεν έχουν διέξοδο, αλλά ούτε και στρατηγική επιτυχίας. Ο στόχος για γρήγορη και αποφασιστική νίκη με την αλλαγή του καθεστώτος απέτυχε παταγωδώς και ο πόλεμος έχει γίνει πλέον «πόλεμος φθοράς» (war of attrition), γεγονός που ευνοεί το Ιράν», δήλωσε πρόσφατα σε τηλεοπτική του εμφάνιση ο καθηγητής Τζον Μιρσχάιμερ, ένας από τους τους πιο γνωστούς και επιδραστικούς Αμερικανούς πολιτικούς επιστήμονες και θεωρητικούς των διεθνών σχέσεων.
Όπως σημείωσε «δεν υπήρχε λόγος για τις ΗΠΑ να εμπλακούν. Το Ιράν δεν αποτελούσε απειλή για τις ΗΠΑ. Ο πόλεμος έγινε κυρίως λόγω πίεσης από το Ισραήλ και το ισχυρό ισραηλινό λόμπι στις ΗΠΑ. Ο Τραμπ «σύρθηκε» σε αυτόν, όπως είχε συμβεί και με τον πόλεμο στο Ιράκ το 2003. Το Ιράν έχει στρατηγικό πλεονέκτημα. Δεν χρειάζεται να κερδίσει με συμβατικό τρόπο — αρκεί να επιβιώσει και να προκαλέσει τεράστια ζημιά στην παγκόσμια οικονομία (π.χ. κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ ή επιθέσεις σε υποδομές στον Κόλπο, με drones και πυραύλους. Έχει αποδείξει την ικανότητά του να πλήττει καίριους στόχους».
Ο καθηγητής Μιρσχάιμερ είναι καταπέλτης τόσο για τις ΗΠΑ, όσο και για το Ισραήλ. Έχει προειδοποιήσει ότι αν το Ισραήλ βρεθεί σε δεινή θέση και χάσει, είναι πολύ πιθανό να χρησιμοποιήσει πυρηνικά όπλα, καθώς «δεν υπάρχει πιο αδίστακτο κράτος στον πλανήτη από το Ισραήλ».
Ο καθηγητής θεωρεί ότι ο πόλεμος είναι μια στρατηγική καταστροφή για τις ΗΠΑ, καθώς στέλνει μήνυμα αδυναμίας προς τους μεγάλους αντιπάλους Κίνα και Ρωσία.
Ποιος είναι ο Τζον Μιρσχάιμερ
Ο Τζον Μιρσχάιμερ είναι καθηγητής Πολιτικών Επιστημών στο Πανεπιστήμιο του Σικάγο όπου διδάσκει από το 1982. Εχοντας αποφοιτήσει από τη Στρατιωτική Ακαδημία των ΗΠΑ (West Point) το 1970, υπηρέτησε για πέντε χρόνια ως αξιωματικός στην Πολεμική Αεροπορία των ΗΠΑ, φτάνοντας το βαθμό του λοχαγού.
Είναι ο κύριος εκπρόσωπος της θεωρίας του offensive realism (επιθετικός ρεαλισμός), μιας παραλλαγής του νεορεαλισμού, όπου υποστηρίζει ότι οι μεγάλες δυνάμεις ανταγωνίζονται συνεχώς για ηγεμονία σε περιφερειακό επίπεδο λόγω της αναρχικής φύσης του διεθνούς συστήματος και αυτό συχνά οδηγεί σε πολέμους.
Εχει γράψει δυο πολύ σημαντικά βιβλία, που θεωρούνται από τα πιο επιδραστικά στον χώρο των γεωπολιτικών σπουδών. Το 2001 δημοσίευσε το «The Tragedy of Great Power Politics» και το 2007 το «The Israel Lobby and U.S. Foreign Policy», που προκάλεσε μεγάλη αντιπαράθεση.
Έχει λάβει πολλά βραβεία, όπως το Quantrell Award για διδασκαλία στο Σικάγο, έχει εκλεγεί μέλος της American Academy of Arts and Sciences (2003), και έχει τιμητικά διδακτορικά από πανεπιστήμια σε Κίνα, Ελλάδα και Ρουμανία.
Είναι γνωστός για τις κριτικές του αναλύσεις σε επίκαιρα ζητήματα, όπως τον πόλεμο στο Ιράκ το 2003, τον πόλεμο στην Ουκρανία, τις τραγικές εξελίξεις στην Παλαιστίνη, την άνοδο της Κίνας και πρόσφατα τον πόλεμο στο Ιράν.
«Η Ρωσία είναι ο «καθαρός νικητής», η Ινδία μεγάλος χαμένος», δήλωσε πριν λίγες ημέρες, αναφερόμενος στην ενεργειακή κρίση που έχει προκαλέσει ο πόλεμος στο Ιράν.
«Είναι σχεδόν αδύνατο για μένα να δω πώς θα κερδίσουν αυτόν τον πόλεμο το Ισραήλ και οι ΗΠΑ. Η πιθανότητα αυτός ο πόλεμος να παράγει ένα ιρανικό καθεστώς που θα είναι υποτελές στο Ισραήλ και τις ΗΠΑ είναι κοντά στο μηδέν, κατά την εκτίμησή μου. Για να κερδίσει το Ιράν, αρκεί απλώς να επιβιώσει και να μην καταλήξει πιόνι του Ισραήλ και των ΗΠΑ», έγραψε πρόσφατα.
Σε συνέντευξή του στις 16 Μαρτίου δήλωσε: «Δεν κερδίζουμε εναντίον του Ιράν. Δεν κερδίζουμε. Τι μήνυμα στέλνουμε; Στέλνουμε μήνυμα ότι είμαστε μια παρέα ηλιθίων. Ξεκινήσαμε έναν πόλεμο που δεν μπορούμε να κερδίσουμε. Το Ιράν δεν χρειάζεται ναυτικό· ό,τι χρειάζεται είναι πύραυλοι για να χτυπήσει όποιον θέλει».
Σε μια άλλη τηλεοπτική του εμφάνιση υπογράμμισε: «Είναι ξεκάθαρο ότι ο πόλεμος δεν πάει καλά για τις Ηνωμένες Πολιτείες και ότι ο Πρόεδρος Τραμπ θα ήθελε να τον τερματίσει. Το πρόβλημα που αντιμετωπίζει είναι ότι δεν μπορεί να βρει διέξοδο. Κανείς μέσα στην κυβέρνησή του δεν μπορεί να παρουσιάσει ένα πειστικό αφήγημα για το πώς θα τελειώσει αυτός ο πόλεμος».
«Το να ξεκινήσουμε αυτόν τον πόλεμο ήταν κολοσσιαίο λάθος. Αν πρόκειται να ξεκινήσεις πόλεμο, αυτός είναι ο τελευταίος πόλεμος που θα ήθελες να ξεκινήσεις. Οι Ιρανοί κρατάνε τα καλύτερα χαρτιά», επεσήμανε.
Οι επιπτώσεις για την Ευρώπη
Εχει τονίσει επανειλημμένα ότι ο πόλεμος αυτός θα έχει καταστροφικές επιπτώσεις για την Ευρώπη, κυρίως λόγω της εξάρτησης της ΕΕ από το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο της Μέσης Ανατολής, σε συνδυασμό με τις περικοπές της εισαγωγής ρωσικού αερίου.
«Οι Ευρωπαίοι πρόκειται να πληγούν πολύ άσχημα αν η ροή πετρελαίου από τις χώρες του Κόλπου μειωθεί δραστικά για παρατεταμένο χρονικό διάστημα. Η Ευρώπη δεν έχει κανένα στρατηγικό όφελος από αυτό τον πόλεμο, αλλά θα πληρώσει βαρύ τίμημα με υψηλές τιμές ενέργειας, πληθωρισμό, ύφεση και περαιτέρω αποσταθεροποίηση. Οι ευρωπαίοι ηγέτες το αντιλαμβάνονται, αλλά δεν μπορούν να κάνουν και πολλά πράγματα για να το αντιμετωπίσουν», τόνισε πρόσφατα.
