Σοβαρά ερωτήματα προκαλεί η σχέση του εμπλεκόμενου στην υπόθεση Ζαχόπουλου κ. Χρ. Νικολουτσόπουλου με τη ΓΣΕΕ και τον πρώην πρόεδρό της κ. Χρ. Πολυζωγόπουλο. Το θέμα έλαβε διαστάσεις όταν ο πρώην πρωθυπουργός κ. Κ. Σημίτης, μιλώντας σε εκδήλωση του ΟΠΕΚ με θέμα «Σκέψεις για μια προοδευτική διακυβέρνηση», καυτηρίασε την ηθική των συνδικαλιστών της ΓΣΕΕ οι οποίοι «δεν ενοχλούνται που ο νομικός τους σύμβουλος συμφωνεί εργολαβικές αμοιβές ως δικηγόρος για τη μονιμοποίηση συμβασιούχων». Ο κ. Πολυζωγόπουλος αντέδρασε έντονα, αποποιούμενος τις ευθύνες του για τον κ. Νικολουτσόπουλο. «Δεν είχαμε προσωπική σχέση, δεν ταίριαζαν τα χνώτα μας» λέει. Ωστόσο δεν αντέδρασε ούτε εκείνος ούτε άλλοι στο προεδρείο της ΓΣΕΕ για το καθεστώς εκμετάλλευσης των συμβασιούχων από δικηγορικά γραφεία, πλην του κ. Κ. Πουπάκη (ΔΑΚΕ) – παρ’ όλο που και εκείνος όψιμα κατήγγειλε τη δράση του εργατολόγου.
Στη δίνη του κυκλώνα βρίσκεται τις τελευταίες ημέρες ο πρώην πρόεδρος της ΓΣΕΕ κ. Πολυζωγόπουλος λόγω της σχέσης του με τον εργατολόγο κ. Νικολουτσόπουλο. Ο ίδιος θεωρεί ότι αποτελεί προσωπικό στόχο για ορισμένους και γι’ αυτό έσπευσαν να του καταλογίσουν στενή φιλία με τον εργατολόγο, την οποία εκείνος αρνείται. Ωστόσο είναι από τους ελάχιστους που υπερασπίζονται αυτή την ώρα τον εργατολόγο. «Μαζί κερδίσαμε πολλές μάχες, αλλά τώρα ισχύει το “δρυός πεσούσης…”» παρατηρεί.
* Η αντίδραση του κ. Πουπάκη
Είναι γνωστό πάντως ότι ο κ. Νικολουτσόπουλος διατηρούσε στενές σχέσεις με την ΠΑΣΚΕ, ενώ η ΔΑΚΕ μέσω του κ. Κ. Πουπάκη είχε διαχωρίσει τη θέση της, περισσότερο για λόγους πολιτικούς παρά για λόγους ηθικής τάξης. Η αντίδρασή του ξεκίνησε το 2004, όταν ξέσπασε το θέμα των απολύσεων συμβασιούχων και αντικατάστασής τους από «γαλάζια παιδιά». Πάντως τότε ο κ. Πουπάκης ενημέρωσε το προεδρείο της ΓΣΕΕ και «όταν δεν εισακούστηκα», όπως λέει ο ίδιος, «έδωσα εντολή στις αρμόδιες υπηρεσίες να μη μου ξαναφέρουν κανένα απολύτως έγγραφο-εισήγηση για υπογραφή του συγκεκριμένου δικηγόρου, έστω και αν θεσμικά υποχρεωνόμουν να το πράξω». Οι καταγγελίες του κ. Πουπάκη για τον κ. Νικολουτσόπουλο συνεχίστηκαν ως και το 2007.
Από την άλλη πλευρά, ο κ. Νικολουτσόπουλος, μέσω της Γραμματείας Συμβασιούχων της ΓΣΕΕ, κατήγγειλε διάφορα «γαλάζια» σκάνδαλα, όπως π.χ. τη δραστηριότητα του γιου του πρώην Προέδρου του Αρείου Πάγου κ. Ρ. Κεδίκογλου στο Χρηματιστήριο, τον διαγωνισμό-«μαϊμού» των 148 στο υπουργείο Πολιτισμού κ.ά., βάζοντας βούτυρο στο ψωμί της ΠΑΣΚΕ.
Οταν υπέβαλε την αίτησή του στη ΓΣΕΕ, το 2001, ο κ. Νικολουτσόπουλος είχε ήδη αποκτήσει όνομα στον χώρο του και ήταν πρόεδρος της Ενωσης Ελλήνων Εργατολόγων. Η καριέρα του θεμελιώθηκε στις αρχές του ’80, όταν διαδέχθηκε τον κ. Θ. Πάγκαλο ως νομικός σύμβουλος του Εργατικού Κέντρου Ελευσίνας. Το όνομά του όμως έγινε ευρέως γνωστό όταν επί κυβέρνησης Μητσοτάκη κέρδισε την υπόθεση των 6.000 υπαλλήλων της ΔΕΗ, οι οποίο μονιμοποιήθηκαν από την επόμενη κυβέρνηση με διάταγμα του κ. Αν. Πεπονή. Ο κ. Νικολουτσόπουλος προσελήφθη ως νομικός σύμβουλος της ΓΣΕΕ, έπειτα από εισήγηση του αποχωρούντος συμβούλου κ. Κ. Τρικαίου. Η ΠΑΣΚΕ τον στήριξε και η απόφαση του προεδρείου ήταν ομόφωνη.
Εναν χρόνο μετά, το 2002, φούντωσε το θέμα των συμβασιούχων. Η ΓΣΕΕ πίεζε την κυβέρνηση και η ομάδα που διεκδικούσε έντονα τη μονιμοποίηση ήταν οι συμβασιούχοι του υπουργείου Πολιτισμού. Κάποια στιγμή άρχισαν να φθάνουν στ’ αφτιά της ηγεσίας της ΓΣΕΕ οι πρώτες φήμες ότι ο κ. Νικολουτσόπουλος «κάνει τις δικές του δουλειές». Οτι δηλαδή τον επισκέπτονται επικεφαλής σωματείων για υποθέσεις τους και αυτός κατευθύνει τα μέλη τους στο γραφείο του. Ο κ. Πολυζωγόπουλος είχε δώσει εντολή να απολύεται όποιος νομικός σύμβουλος της ΓΣΕΕ επιδίδεται σε άγρα πελατών αξιοποιώντας την ιδιότητά του, αλλά στην περίπτωση του κ. Νικολουτσόπουλου κόλλησαν στο γράμμα του νόμου – συγκεκριμένα στον Κώδικα των Δικηγόρων.
Οπως διηγείται ο σημερινός πρόεδρος της Γενικής Συνομοσπονδίας κ. Ι. Παναγόπουλος, ο κ. Νικολουτσόπουλος εκλήθη από το προεδρείο και ρωτήθηκε για όσα ακούγονται. «Επικαλέστηκε το γεγονός ότι ασκεί ελεύθερο επάγγελμα και ότι δεν είναι παράνομο να εκπροσωπεί συμβασιούχους. Συμβουλευθήκαμε και άλλους δικηγόρους και μας είπαν ότι δεν υπάρχει τίποτε παράνομο» διηγείται ο κ. Παναγόπουλος. Ισως θα έπρεπε να είχαν συμβουλευθεί μόνο το παράδειγμα του Λ. Αυδή, ο οποίος διετέλεσε νομικός σύμβουλος της ΓΣΕΕ και δεν καταδέχθηκε να παίρνει χρήματα από συμβασιούχους για λόγους ηθικής.
Ο κ. Παναγόπουλος επισημαίνει ότι το θέμα Νικολουτσόπουλου είχε συζητηθεί πολλές φορές στα ανώτερα κλιμάκια της ΓΣΕΕ, αλλά δεν κατέστη δυνατόν να βρουν λύση καθώς το καταστατικό του Δικηγορικού Συλλόγου απαιτεί να υπάρχουν συγκεκριμένες καταγγελίες, η ευθύνη απόδειξης των οποίων βαρύνει τον καταγγέλλοντα. Και τέτοιες καταγγελίες, λέει ο πρόεδρος της ΓΣΕΕ, δεν υπήρχαν. «Αντιθέτως, έχω στο γραφείο μου πολλές υπογραφές από εργαζομένους και σωματεία που τον υπερασπίζονται επειδή του χρωστούν τη δουλειά τους» τονίζει. Στην πραγματικότητα ο κόσμος το ‘χε τούμπανο και η ΓΣΕΕ κρυφό καμάρι.
Η δραστηριότητα του κ. Νικολουτσόπουλου είχε λάβει διαστάσεις και είχε ενοχλήσει πολλούς. Τρεις φορές έφθασαν καταγγελίες στον Δικηγορικό Σύλλογο Αθηνών (ΔΣΑ) για τη δράση του κ. Νικολουτσόπουλου από περιφερειακούς δικηγορικούς συλλόγους. Οι κατηγορίες εναντίον του αφορούσαν αθέμιτη διαφήμιση, καθώς τύπωνε και μοίραζε φυλλάδια στην επαρχία, υπερτονίζοντας τη σύνδεσή του με τη ΓΣΕΕ και διαφημίζοντας το γραφείο του. Και τις τρεις φορές οι καταγγελίες έφθασαν στο Πειθαρχικό του ΔΣΑ, και τις τρεις φορές η απόφαση ήταν αθωωτική. Το ενδιαφέρον είναι ότι πρόεδροι στις συνθέσεις αυτές ήταν νομικοί προσκείμενοι στη ΝΔ, την πρώτη φορά ο κ. Μ. Ζαφειρόπουλος και τις επόμενες δύο ο κ. Φαρμακίδης, στενός συνεργάτης του κ. Δ. Παξινού. Πηγές από τον ΔΣΑ που γνωρίζουν πρόσωπα και πράγματα μιλάνε για περίεργες αποφάσεις, καθώς «η μία τουλάχιστον από τις καταγγελίες ήταν αρκετή για να δεθεί χειροπόδαρα».
* Τι λένε οι άλλες παρατάξεις
Οι κκ. Παναγόπουλος και Πολυζωγόπουλος επιμένουν ότι αυτά τα έμαθαν μόλις πριν από λίγες ημέρες και ότι ο Δικηγορικός Σύλλογος δεν τους είχε ενημερώσει ποτέ για τις παραπομπές του νομικού συμβούλου τους στο Πειθαρχικό. Εκπρόσωποι των άλλων παρατάξεων όμως πιστεύουν ότι υπήρξε ολιγωρία του προεδρείου στο θέμα του κ. Νικολοτσόπουλου. «Ισως θα έπρεπε να κινηθούμε πιο αποφασιστικά» λέει ο κ. Α. Καλύβης, αναπληρωτής πρόεδρος της ΓΣΕΕ (ΣΥΝ). Αυτός που πέρασε στην επίθεση ήταν ο γενικός γραμματέας της ΓΣΕΕ κ. Κ. Πουπάκης (ΔΑΚΕ), ο οποίος κατήγγειλε «δικηγορικά γραφεία που εκμεταλλεύονται τον πόνο των συμβασιούχων, λειτουργώντας πολλές φορές σαν κεφαλοκυνηγοί και – το χειρότερο – τις περισσότερες φορές και στις πλάτες του συνδικαλιστικού κινήματος».
Ο εκπρόσωπος του ΠΑΜΕ κ. Γ. Μαυρίκος κατηγόρησε τη διοίκηση της ΓΣΕΕ ότι ανέχθηκε τις δραστηριότητες του κ. Νικολουτσόπουλου. Μέλη της ΠΑΣΚΕ κατηγορούν τον κ. Πουπάκη ότι ως το 2004 δεν είχε κανένα πρόβλημα με τον συγκεκριμένο δικηγόρο και ότι η αντίδρασή του είχε πολιτικά κίνητρα για να προστατεύσει το κόμμα του σε στιγμές έντασης, όπως π.χ. όταν εξεδόθη η απόφαση του Αρείου Πάγου για τους συμβασιούχους, ή στο θέμα των απολύσεων εργαζομένων στον ΟΑΕΔ και αντικατάστασής τους από «γαλάζια παιδιά». Λένε επίσης ότι το ΠΑΜΕ καλούσε στις εκδηλώσεις του τον κ. Νικολουτσόπουλο ως ομιλητή για εργασιακά θέματα και τώρα τον καταγγέλλει. Κάπως αργά ξύπνησαν…
Οι ομαδικές αγωγές και τα «εργολαβικά»
Ο κ. Νικολουτσόπουλος δεν ήταν ο πρώτος ούτε ο μόνος που ασκούσε ομαδικές αγωγές με τη μέθοδο των λεγόμενων εργολαβικών. Ηταν όμως ο νομικός σύμβουλος της ΓΣΕΕ. Πριν από αυτόν μεγάλα γραφεία της Αθήνας είχαν στρώσει τον δρόμο, απλώς όσο το θέμα αποκτούσε διαστάσεις, βοηθούσης και της τηλεόρασης, τόσο πλούτιζαν οι δικηγόροι που ασχολούνταν με τέτοιες υποθέσεις. Τα εργολαβικά είναι μια απλή μέθοδος: Ο δικηγόρος αναλαμβάνει να καταθέσει αγωγές λαμβάνοντας από κάθε συμβασιούχο 20-30 ευρώ, με τη συμφωνία ότι αν κερδίσει την υπόθεση θα έχει λαμβάνειν είτε ένα συγκεκριμένο ποσό, π.χ. 500-600 ευρώ, είτε συνηθέστερα ένα μέρος της αμοιβής σε μετρητά συν έναν (ακαθάριστο) μισθό. Η μέθοδος αυτή δεν είναι παράνομη, δεν είναι όμως ούτε ηθική. Βολεύει τους εργαζομένους, οι οποίοι δεν είναι σε θέση να καταβάλουν 1.000 και 1.500 ευρώ για δικηγορικά έξοδα, βολεύει και τους δικηγόρους οι οποίοι ασκούν μαζικές αγωγές. Παραδείγματος χάριν, μόνον η υπόθεση ΛΑΦΚΑ αφορούσε 500.000 άτομα. Οι αμοιβές εκτινάσσονται σε εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ και συγκεκριμένοι δικηγόροι θησαύριζαν, ενώ σε πολλές περιπτώσεις οι κυβερνήσεις, πιεζόμενες από τον θόρυβο, προχωρούσαν σε πολιτικές λύσεις. Αλλά και σε αυτή την περίπτωση οι δικηγόροι έχουν φροντίσει να είναι απαιτητή η αμοιβή τους. Τα χρήματα είναι υπερβολικά πολλά για να πηγαίνουν σε λίγες τσέπες, αλλά τα στόματα είναι κλειστά.
