Του Κ. ΤΣΟΥΚΑΛΑ
«Mixing memory and desire» Τ. S. Eliot
Πάνε 30 χρόνια από τότε όπου το πραξικόπημα των συνταγματαρχών κατέλυσε την ήδη φιμωμένη δημοκρατία στην Ελλάδα. Στιγμές επετειακές, που προσφέρονται για απολογισμούς, ανακεφαλαιώσεις και αναπολήσεις. Στιγμές προβληματισμού αλλά και αυταρέσκειας: «προφανώς» αυτό δεν θα ξαναγίνει ποτέ, δεν είναι δυνατόν να ξαναγίνει, δεν θα επιτρέψουμε εμείς να ξαναγίνει. Είμαστε σοφότεροι, ωριμότεροι, πιο σίγουροι για τον εαυτό μας. Είμαστε όλοι, οριστικά, δημοκράτες. Εξάλλου, όπως φαίνεται σήμερα, είχαμε, ήδη τότε, όλοι «αντισταθεί»· ή τουλάχιστον είχαμε «διατηρήσει τις αποστάσεις μας». Και οι κακοί πλήρωσαν. «Οταν λέμε ισόβια, εννοούμε ισόβια».
Ας πάμε όμως άλλα 30 χρόνια πίσω. Πάνε 60 ακριβώς χρόνια από τότε όπου η φρανκική αεροπορία χρησιμοποίησε τον άοπλο πληθυσμό της Γερνίκα για να κάνει εν ονόματι του Φύρερ μια «γενική δοκιμή», χρήσιμη για να ελεγχθούν οι καταστρεπτικές δυνατότητες των «Μέσερσμιτ» και των «Χένκελ». Τότε βέβαια εκεί δεν «αντιστασιάζονταν» μόνο, αλλά και αντιστέκονταν. Και τότε ο ευθύς παραλογισμός είχε νικήσει χωρίς περιστροφές και δίχως εξωραϊσμούς. Τότε το κεφάλαιο και τα οργανωμένα συμφέροντα χρειάζονταν ακόμη να δείχνουν τα άσχημα δόντια τους για να μπορούν να εξακολουθούν να συσσωρεύονται επί ζώντων και νεκρών. Και τότε υπήρχαν ακόμη μερικοί που άκουγαν τον Μιγκέλ ντε Ουναμούνο ο οποίος, μπροστά στις έξαλλες ιαχές της παραληρηματικής νομενκλατούρας των φασιστών και των επισκοπάτων που ούρλιαζαν «βίβα λα μουέρτε», άρθρωσε το κύκνειο άσμα του: «Ακουσα» είχε πει ο ισπανός φιλόσοφος «το νεκρόφιλο σύνθημά σας. Είστε ανάπηροι, σαν τον Θερβάντες. Υπάρχουν πολλοί ανάπηροι σήμερα. Και σύντομα θα υπάρχουν πολλοί περισσότεροι. Ανάπηροι που δίχως το πνευματικό μεγαλείο του Θερβάντες αναζητούν τη λύτρωση προκαλώντας αναπηρία γύρω τους. Θα νικήσετε γιατί έχετε τη δύναμη. Αλλά δεν θα πείσετε».
* ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΣΤΗ ΣΕΛΙΔΑ 2
