Ο αμερικανός πολιτικός Θεόδωρος Ρούζβελτ, εικοστός έκτος πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, γεννήθηκε στη Νέα Υόρκη και ήταν γόνος διακεκριμένης και εύπορης οικογένειας, ολλανδικής και αγγλικής καταγωγής, και μακρινός εξάδελφος του Φραγκλίνου Ρούζβελτ.
Σπούδασε στο Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ και, παράλληλα με τις ποικίλες ασχολίες του με την ιστορία, τη φιλολογία αλλά και τη φυσική καθώς και με το γράψιμο, έδειξε επίσης νωρίς ενδιαφέρον για την πολιτική.
Φιλάσθενος ως νέος, ο Ρούζβελτ ακολούθησε εντατικό πρόγραμμα άσκησης και κατόρθωσε να γίνει δυνατός, αθλητικός και λάτρης της ζωής στο ύπαιθρο και της έντονης σωματικής δραστηριότητας.
Στα 23 χρόνια του ο Ρούζβελτ εκλέχθηκε με το ρεπουμπλικανικό κόμμα μέλος του πολιτειακού κοινοβουλίου της Νέας Υόρκης, αλλά το 1884 εγκατέλειψε τον δημόσιο βίο λόγω βαρύτατου πλήγματος της μοίρας, όταν η σύζυγός του και η μητέρα του πέθαναν την ίδια μέρα.
Αφού έζησε δύο χρόνια στο ράντσο του στη Βόρεια Ντακότα, ο Ρούζβελτ επέστρεψε στη Νέα Υόρκη το 1886 και επιχείρησε να εκλεγεί δήμαρχος της πόλης αλλά απέτυχε. Το 1895 έγινε πρόεδρος του Συμβουλίου Επιτρόπων της Αστυνομίας της Νέας Υόρκης.
H πρώτη κυβερνητική θέση την οποία κατέλαβε ο Ρούζβελτ ήταν του υφυπουργού των ναυτικών, όπου τον διόρισε ο πρόεδρος Γουίλιαμ Μακ Κίνλεϊ το 1897.
Πολεμώντας στην Κούβα
Οταν τον επόμενο χρόνο ξέσπασε ο αμερικανοϊσπανικός πόλεμος, ο Ρούζβελτ σχημάτισε σώμα εθελοντών, ως επικεφαλής του οποίου πολέμησε τόσο γενναία στην Κούβα ώστε έγινε εθνικός ήρωας.
Με την επιστροφή του από τον πόλεμο τον ίδιο χρόνο ο Ρούζβελτ εκλέχθηκε κυβερνήτης της Πολιτείας της Νέας Υόρκης. Από τη θέση αυτή καταπολέμησε με τόσο ζήλο τη διαφθορά ώστε η ηγεσία του ρεπουμπλικανικού κόμματος, ανήσυχη και θέλοντας να τον εξουδετερώσει, τον έπεισε, αντί να επιδιώξει την επανεκλογή του στη θέση του κυβερνήτη, να θέσει υποψηφιότητα για τη διακοσμητική θέση του αντιπροέδρου μαζί με τον υποψήφιο για επανεκλογή στην προεδρία Μακ Κίνλεϊ.
Αντιπρόεδρος μετά τις εκλογές του 1900, όταν τον επόμενο χρόνο ο Μακ Κίνλεϊ δολοφονήθηκε, ο Ρούζβελτ, προτού συμπληρώσει τα 43 χρόνια του, βρέθηκε πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών. Στις επόμενες εκλογές, του 1904, θριάμβευσε επί του αντιπάλου του υποψηφίου του δημοκρατικού κόμματος.
Ο Ρούζβελτ υπήρξε ένας από τους σημαντικότερους προέδρους των Ηνωμένων Πολιτειών. Ορμητικός από ιδιοσυγκρασία, εξωστρεφής και ομιλητικός, αγγίζοντας συχνά τα όρια της δημαγωγίας, κατόρθωσε, χωρίς να επιφέρει θεαματικές θεσμικές αλλαγές, να μεταβάλει τον ίδιο τον χαρακτήρα των Ηνωμένων Πολιτειών στο εσωτερικό της χώρας, κυρίως όμως στο εξωτερικό.
Θιασώτης της ισχυρής κεντρικής κυβέρνησης, μακριά από το ακραιφνές ομοσπονδιακό πνεύμα της αμερικανικής παράδοσης, και οπαδός της ελευθερίας της εκτελεστικής εξουσίας, ο Ρούζβελτ προσπάθησε, και σε μεγάλο βαθμό κατόρθωσε, να επιβάλει τρόπο διακυβέρνησης σύμφωνο με αυτές του τις προτιμήσεις. Αυτό το πέτυχε χάρη κυρίως στον ιδιαίτερο τρόπο με τον οποίον αντιλαμβανόταν το αξίωμά του, που το ταύτιζε με το πρόσωπό του και το απολάμβανε εξαιρετικά.
H εναντίωση στα τραστ
Στον τομέα της εσωτερικής πολιτικής μια από τις κυριότερες επιδιώξεις του Ρούζβελτ ήταν να περιορίσει και να θέσει υπό έλεγχο τη δραστηριότητα των μεγάλων επιχειρήσεων. Στις 3 Δεκεμβρίου του 1901 εξεφώνησε στη Βουλή των Αντιπροσώπων ομιλία 20.000 λέξεων με την οποία ζητούσε να περισταλεί η δύναμη των τραστ «μέσα σε λογικά όρια». Για τη στάση του σε αυτό το ζήτημα και για τις συνακόλουθες ενέργειές του εναντίον πανίσχυρων επιχειρηματιών, όπως ο Ροκφέλερ και ο Κάρνεγκι, ο Ρούζβελτ, ο οποίος έλαβε μέτρα εναντίον 43 μεγάλων επιχειρήσεων, αποκλήθηκε «δαμαστής των τραστ».
Αλλος τομέας στον οποίον ο Ρούζβελτ αφιέρωσε επίμονες προσπάθειες ήταν η περιφρούρηση των φυσικών πόρων της χώρας. Χάρη σε ένα προστατευτικό πλέγμα μέτρων και υπηρεσιών ο Ρούζβελτ κατόρθωσε να καταστήσει άτρωτες απέναντι στην εμπορική εκμετάλλευση απέραντες εκτάσεις της αμερικανικής γης με τον πλούτο των δασών της, των υδάτινων πόρων και του υπεδάφους της.
Οταν δημοσιεύματα του Τύπου αποκάλυψαν ανησυχητικές λεπτομέρειες για τις συνθήκες που επικρατούσαν στις βιομηχανίες παραγωγής ειδών διατροφής, ο Ρούζβελτ έσπευσε να λάβει αυστηρά μέτρα για την προστασία του καταναλωτικού κοινού.
Αλλά ο τομέας στον οποίον η διακυβέρνηση του Ρούζβελτ άφησε την εντονότερη σφραγίδα της ήταν η εξωτερική πολιτική. Από τα πρώτα κιόλας βήματά του στον δημόσιο βίο ο Ρούζβελτ είχε δώσει σημάδια της πεποίθησής του ότι οι ΗΠΑ δεν μπορούσαν παρά να ανοιχτούν στον έξω κόσμο. Ως υφυπουργός των ναυτικών είχε συνηγορήσει θερμά για την ενίσχυση του αμερικανικού ναυτικού. Υπήρξε ζωηρός υποστηρικτής του αμερικανοϊσπανικού πολέμου, και η προσωπική του συμμετοχή σε αυτόν ήταν το γεγονός που συνέβαλε στην προβολή του ονόματός του σε ολόκληρο το αμερικανικό έθνος. Ως πρόεδρος ο Ρούζβελτ άσκησε πεισματική πίεση στο Κογκρέσο για την αύξηση των στρατιωτικών δαπανών, με αποτέλεσμα τη θεαματική ενίσχυση και τον εκσυγχρονισμό των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων.
Το Νομπέλ για την Ειρήνη
Χάρη στον αμερικανοϊσπανικό πόλεμο οι ΗΠΑ είχαν ήδη μπει στον δρόμο της παγκόσμιας δύναμης κατακτώντας τις Φιλιππίνες, το Πουέρτο Ρίκο και το Γκουάμ και αργότερα την Κούβα. Επεκτείνοντας αυτή την πολιτική το 1904 ο Ρούζβελτ καταργώντας τον απομονωτισμό που το Δόγμα Μονρόε επέβαλλε στις ΗΠΑ και κατέστησε απερίφραστα γνωστό ότι οι υποθέσεις της Λατινικής Αμερικής ήταν πλέον αρμοδιότητα της χώρας του. Οι ευρωπαϊκές δυνάμεις δεν είχαν δικαίωμα επέμβασης στην αμερικανική ήπειρο, την αστυνόμευση της οποίας αναλάβαιναν οι Ηνωμένες Πολιτείες.
Ο Ρούζβελτ είχε ήδη θέσει σε ενέργεια αυτή την αρχή το 1903, όταν βοήθησε στην απόσχιση του Παναμά από την Κολομβία. H Ζώνη της Διώρυγας του Παναμά έγινε αμερικανική επικράτεια και ο Ρούζβελτ την επισκέφθηκε το 1906 και ήταν ο πρώτος αμερικανός πρόεδρος που επισκεπτόταν ξένο έδαφος κατά τη διάρκεια της θητείας του.
Ο Ρούζβελτ αναμείχθηκε και στις ευρωπαϊκές υποθέσεις και στις διενέξεις μεταξύ των μεγάλων δυνάμεων της Γηραιάς Ηπείρου και έδειξε επίσης ενδιαφέρον για την κατάσταση στην Ασία διαμορφώνοντας ειδική αμερικανική εξωτερική πολιτική για τις χώρες της περιοχής.
H γνωστότερη από τις διεθνείς παρεμβάσεις του Ρούζβελτ ήταν η μεσολάβησή του για τον τερματισμό του ρωσοϊαπωνικού πολέμου του 1904-5, η οποία του χάρισε το Βραβείο Νομπέλ για την Ειρήνη, το πρώτο αμερικανικό Νομπέλ.
Οταν το 1909 έληξε η δεύτερη θητεία του, ο Ρούζβελτ μόλις είχε συμπληρώσει το 50ό έτος της ηλικίας του. Απουσίασε για αρκετό διάστημα από τις ΗΠΑ σε ταξίδι αναψυχής, αλλά όταν επέστρεψε δεν μπόρεσε να κρατηθεί μακριά από την πολιτική. Προσπάθησε να εξασφαλίσει την προεδρική υποψηφιότητα των ρεπουμπλικανών για τις εκλογές του 1912, αλλά το κόμμα προτίμησε να στηρίξει την επανεκλογή του προέδρου Γουίλιαμ Χάουαρντ Ταφτ.
H γέννηση του teddy bear
H απάντηση του Ρούζβελτ ήταν να ιδρύσει δικό του κόμμα, το Προοδευτικό, και να κατέβει στις εκλογές ως υποψήφιός του. Αλλά το δημοκρατικό κόμμα διέθετε δυσπολέμητον αντίπαλο, τον χαρισματικό Γούντροου Γουίλσον, ο οποίος νίκησε με 435 ψήφους έναντι 88 του Ρούζβελτ. Σαν να μην έφτανε αυτό, ο Ρούζβελτ είχε δεχτεί και απόπειρα δολοφονίας κατά την προεκλογική εκστρατεία του, αλλά είχε συνέλθει γρήγορα.
Συμφιλιωμένος αργότερα με μια πτέρυγα τουλάχιστον των ρεπουμπλικανών, ο Ρούζβελτ είχε μερικές πιθανότητες να αναδειχθεί υποψήφιος του κόμματος για τις προεδρικές εκλογές του 1920. Αλλά τον πρόλαβε ο θάνατος όταν ο Ρούζβελτ είχε μόλις συμπληρώσει το 60ό έτος της ηλικίας του.
Κάποτε, το 1902, ο Τέντι, όπως ήταν το υποκοριστικό του Ρούζβελτ, είχε πάει κυνήγι και αρνήθηκε να πυροβολήσει ένα αρκουδάκι (bear). Σε αυτό το περιστατικό οφείλει το όνομά του το πασίγνωστο κουκλάκι teddy bear.
KEIMENA: ΙΩΑΝΝΑ ΖΟΥΛΑ
