Η ώρα της τελικής κρίσης και των οριστικών αποφάσεων έφθασε στο ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία και η σημερινή συνεδρίαση της Κεντρικής Επιτροπής του θεωρείται η πιο κρίσιμη από την ίδρυσή του.
Τα μέλη της Κ.Ε, στη σκιά της πρότασης του προέδρου του ΣΥΡΙΖΑ, Σωκράτη Φάμελλο χθες στην Πολιτική Γραμματεία που απορρίπτει κάθε λογική σύγκρουσης με τον Αλέξη Τσίπρα και θεωρεί ότι η ίδρυση της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης αποτελεί θετική εξέλιξη για τον ευρύτερο προοδευτικό χώρο, καλούνται να λύσουν το γόρδιο δεσμό. Πρέπει να δώσουν απαντήσεις σε ερωτήματα που αφορούν όχι μόνο τη στρατηγική του, αλλά και την ίδια του την πολιτική ύπαρξη και πως θα σταθούν απέναντι στον πρώην Πρωθυπουργό και επί 15 χρόνια πρόεδρό τους.
Η παρουσία της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης, οι διαδοχικές αποχωρήσεις στελεχών από τη Νέα Αριστερά και η παρατεταμένη δημοσκοπική κρίση έχουν δημιουργήσει ένα εκρηκτικό σκηνικό στο εσωτερικό της Κουμουνδούρου, όπου πλέον όλα τα ενδεχόμενα βρίσκονται στο τραπέζι.
Οι συζητήσεις των τελευταίων ημερών αποτυπώνουν ένα βαθύ στρατηγικό ρήγμα που διαπερνά το κόμμα. Από τη μία πλευρά βρίσκεται η γραμμή που εκφράζει ο Σ. Φάμελλος, ο οποίος υποστηρίζει ότι δεν πρέπει να υπάρξει αντιπαράθεση με τον πρώην Πρωθυπουργό. Από την άλλη, αναπτύσσεται ένα ισχυρό εσωκομματικό ρεύμα που επιμένει στην πολιτική και οργανωτική αυτονομία του ΣΥΡΙΖΑ, εκτιμώντας ότι το κόμμα κινδυνεύει να οδηγηθεί σε πολιτική απορρόφηση εάν δεν χαράξει σαφή αυτόνομη πορεία.
Το δίλημμα που καλείται να απαντήσει η Κεντρική Επιτροπή είναι πλέον ξεκάθαρο: αυτόνομη πορεία του ΣΥΡΙΖΑ ή στρατηγική σύμπλευση με το νέο πολιτικό εγχείρημα του Αλ. Τσίπρα. Πρόκειται για ένα υπαρξιακό ερώτημα που ξεπερνά τις συνήθεις εσωκομματικές αντιπαραθέσεις, καθώς αφορά το κατά πόσο ο ΣΥΡΙΖΑ θα συνεχίσει να λειτουργεί ως αυτόνομος πολιτικός οργανισμός ή θα ενταχθεί σε μια νέα διαδικασία ανασύνθεσης του προοδευτικού χώρου.
Η σύγκρουση των δύο «γραμμών»
Στη χθεσινή συνεδρίαση της Πολιτική Γραμματεία οι διαφωνίες εκφράστηκαν με ιδιαίτερη ένταση. Ο Σ. Φάμελλος υποστήριξε ότι θα ήταν στρατηγικό λάθος οποιαδήποτε αντιπαράθεση με την Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη, υπογραμμίζοντας ότι η πολιτική αλλαγή δεν μπορεί να προκύψει μέσα από περιχαρακώσεις και μοναχικές πορείες. Σύμφωνα με την προσέγγισή του, ο ΣΥΡΙΖΑ οφείλει να συμβάλει ενεργά στη δημιουργία μιας ευρείας προοδευτικής σύγκλισης που θα μπορέσει να αμφισβητήσει την πολιτική κυριαρχία της κυβέρνησης Μητσοτάκη.
Η θέση αυτή, ωστόσο, συνάντησε ισχυρές αντιδράσεις. Ο Παύλος Πολάκης κατέθεσε μια εναλλακτική πολιτική πλατφόρμα, ασκώντας κριτική τόσο στη σημερινή όσο και στην προηγούμενη ηγεσία του κόμματος. Ο Χανιώτης βουλευτής προειδοποίησε ότι η τακτική της διαρκούς αναμονής οδηγεί τον ΣΥΡΙΖΑ σε σταδιακή απαξίωση και ζήτησε να ληφθούν άμεσα αποφάσεις για την εκλογική προετοιμασία του κόμματος. Πρότεινε τη συγκρότηση επιτροπών προγράμματος, ψηφοδελτίων και οργανωτικής προετοιμασίας, υποστηρίζοντας ότι ο ΣΥΡΙΖΑ πρέπει να είναι έτοιμος να κατέβει αυτόνομα στις επόμενες εκλογές εφόσον οι συνθήκες το απαιτήσουν.
Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και ο Νίκος Παππάς, ο οποίος φέρεται να αμφισβήτησε συνολικά τη στρατηγική της ηγεσίας. Σύμφωνα με πληροφορίες, κάλεσε τον Σ. Φάμελλο να επικοινωνήσει απευθείας με τον Αλέξη Τσίπρα προκειμένου να ξεκαθαρίσουν οι προθέσεις του πρώην πρωθυπουργού. Η παρέμβασή του ερμηνεύτηκε ως έκφραση ανησυχίας για την απουσία ενός σαφούς πολιτικού σχεδίου σε μια περίοδο που οι εξελίξεις τρέχουν με μεγάλη ταχύτητα.
Απέναντι βρέθηκε ο εκπρόσωπος τύπου του ΣΥΡΙΖΑ Κώστας Ζαχαριάδης που στήριξε τον Σ. Φάμελλο λέγοντας χαρακτηριστικά και εκφράζοντας και μια ομάδα τουλάχιστον 10-12 βουλευτών μη μελών της Π.Γ.: «Είναι αδιανόητο να κατέβει από την πλευρά μας ένα αντιπαραθετικά ψηφοδέλτιο προς τον Αλέξη Τσίπρα».
Οι ίδιες πληροφορίες φέρουν τους Παύλο Πολάκη, Νίκο Παππά και Ρένα Δούρου να συγκροτούν έναν βασικό πόλο υπέρ της διατήρησης της αυτονομίας του κόμματος. Στελέχη που βρίσκονται κοντά σε αυτή τη λογική θεωρούν ότι ο ΣΥΡΙΖΑ, παρά τη δημοσκοπική του συρρίκνωση, διαθέτει πολιτική ιστορία, οργανωτικές δομές και κοινωνικές αναφορές που δεν μπορούν να ακυρωθούν μέσα από μια βεβιασμένη μετάβαση σε ένα νέο σχήμα.
Από την άλλη πλευρά, στελέχη που βλέπουν θετικά την πρωτοβουλία Τσίπρα εκτιμούν ότι ο ΣΥΡΙΖΑ έχει εξαντλήσει τα πολιτικά του όρια και ότι η ανασύνθεση του προοδευτικού χώρου απαιτεί νέα οργανωτική και πολιτική έκφραση. Θεωρούν ότι η δυναμική που δημιουργεί η Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη μπορεί να λειτουργήσει ως καταλύτης για την επανένωση δυνάμεων που τα τελευταία χρόνια κινήθηκαν σε διαφορετικές κατευθύνσεις.
Σε συμπληγάδες ο Φάμελλος
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον αποκτά ιδιαίτερη σημασία ο ρόλος του Σ. Φάμελλου. Ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ βρίσκεται αντιμέτωπος με τη δυσκολότερη δοκιμασία της θητείας του. Σύμφωνα με πληροφορίες, το προηγούμενο διάστημα αναζητήθηκαν δίαυλοι συνεννόησης με τον Αλ. Τσίπρα προκειμένου να βρεθεί μια φόρμουλα που θα απέτρεπε μια μετωπική σύγκρουση και θα εξασφάλιζε μια συντεταγμένη μετάβαση στη νέα πολιτική πραγματικότητα.
Το κλίμα στην Κουμουνδούρου παραμένει εξαιρετικά βαρύ. Οι συνεχείς συσκέψεις, οι τηλεφωνικές επικοινωνίες και οι διαβουλεύσεις μεταξύ κορυφαίων στελεχών αποτυπώνουν το μέγεθος της αγωνίας για την επόμενη ημέρα. Πολλοί θεωρούν ότι ακόμη και αν αποφευχθεί μια άμεση διάσπαση, οι πολιτικές αντιθέσεις έχουν αποκτήσει τέτοιο βάθος ώστε η συνύπαρξη όλων των τάσεων στο ίδιο κομματικό σχήμα να καθίσταται ολοένα και πιο δύσκολη.
Επί της ουσίας, η σημερινή συνεδρίαση δεν θα κρίνει απλώς τη στάση του ΣΥΡΙΖΑ απέναντι στην πρωτοβουλία Τσίπρα. Θα κρίνει εάν το κόμμα μπορεί να διατηρήσει την ενότητά του, ποιος θα είναι ο ρόλος του στον νέο χάρτη της Κεντροαριστεράς και αν η ηγεσία Φάμελλου θα μπορέσει να αντέξει την πίεση των εξελίξεων. Για πρώτη φορά μετά από πολλά χρόνια, η συζήτηση στην Κουμουνδούρου δεν αφορά μόνο την πολιτική στρατηγική, αλλά την ίδια την επιβίωση του κόμματος και αυτά υπό τη σκιά του Αλ. Τσίπρα που δεν θέλει ο ίδιος εμπλοκή και επαφή με το πρώην κόμμα του.
