Την ώρα που στις ΗΠΑ ο Τραμπ διοργανώνει συνεδρίαση του νεοσύστατου Συμβουλίου Ειρήνης, για την εφαρμογή της δεύτερης φάσης του σχεδίου για την υποτιθέμενη ανοικοδόμηση της Γάζας, η κυβέρνηση Νετανιάχου προχωρά σε «κεκαλυμμένη» προσάρτηση της Δυτικής Όχθης, με αποφάσεις που ενισχύουν τον έλεγχό της και ανοίγουν τον δρόμο για περαιτέρω επέκταση των εποικισμών, προκαλώντας έντονες αντιδράσεις από τον ΟΗΕ, αραβικές χώρες και την παλαιστινιακή πλευρά.
Συγκεκριμένα, η κυβέρνηση του Ισραήλ έλαβε μονομερή μέτρα που της επιτρέπουν να ενισχύσει τον έλεγχό της στα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη της Δυτικής Όχθης. Οι αποφάσεις, που ελήφθησαν την Κυριακή, σε κεκλεισμένων των θυρών συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου ασφαλείας, υπό τον πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου, διευκολύνουν τους εβραίους εποίκους να αγοράζουν γη και περιορίζουν τον ρόλο της Παλαιστινιακής Αρχής.
Οι κινήσεις αυτές θεωρούνται από πολλούς ως σταδιακή προώθηση της προσάρτησης περιοχών που οι Παλαιστίνιοι διεκδικούν, για τη δημιουργία μελλοντικού κράτους.
Σύγκρουση με τη γραμμή Τραμπ
Οι αποφάσεις έρχονται σε μια περίοδο κατά την οποία ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έχει εκφράσει δημόσια αντίθεση στην επίσημη προσάρτηση και έχει αναγνωρίσει την προοπτική παλαιστινιακής κρατικής υπόστασης, υποστηρίζοντας παράλληλα την επανεκκίνηση πολιτικών διαπραγματεύσεων.
Οι αλλαγές δεν ανακοινώθηκαν από τον ίδιο τον Νετανιάχου, ο οποίος πρόκειται να συναντηθεί με τον Τραμπ στην Ουάσιγκτον, αλλά αποκαλύφθηκαν από υψηλόβαθμα στελέχη που χειρίζονται την πολιτική για τη Δυτική Όχθη. Ο ακροδεξιός υπουργός Οικονομικών Μπεζαλέλ Σμότριτς δήλωσε ότι στόχος είναι «η εμβάθυνση των ριζών σε όλη τη Γη του Ισραήλ και η ταφή της ιδέας ενός παλαιστινιακού κράτους».
Διευκολύνσεις για αγορές γης από εποίκους
Μεταξύ των βασικών αλλαγών είναι η κατάργηση νόμου προ του 1967, που απαγόρευε την πώληση ακινήτων σε μη ντόπιους κατοίκους, καθώς και η άρση της υποχρέωσης ειδικής άδειας πριν από την ολοκλήρωση αγοραπωλησιών.
Επικριτές προειδοποιούν ότι αυτό μπορεί να επιτρέψει σε οργανωμένες ομάδες εποίκων να αγοράζουν γη σε βάθος παλαιστινιακών περιοχών, οδηγώντας σε περαιτέρω επέκταση των οικισμών, ενώ η δημοσιοποίηση του κτηματολογίου ενδέχεται να εκθέσει παλαιστινίους πωλητές σε διώξεις ή ακόμη και απειλές.
Περιορισμός της Παλαιστινιακής Αρχής
Οι νέες ρυθμίσεις επεκτείνουν επίσης τις αρμοδιότητες των ισραηλινών αρχών σε τομείς όπως αρχαιολογικοί χώροι, περιβαλλοντικές παραβάσεις και υδάτινοι πόροι, ακόμη και σε περιοχές όπου μέχρι σήμερα η διοικητική ευθύνη ανήκε στην Παλαιστινιακή Αρχή, σύμφωνα με τις Συμφωνίες του Όσλο.
Σε πόλεις, όπως η Χεβρώνα και η Βηθλεέμ, οι αποφάσεις ενδέχεται να διευκολύνουν νέες παρεμβάσεις ή επεκτάσεις οικισμών, χωρίς παλαιστινιακή συναίνεση.
«Προσάρτηση χωρίς να λέγεται η λέξη»
Οκτώ αραβικές και μουσουλμανικές χώρες, μεταξύ των οποίων η Αίγυπτος, η Ιορδανία, η Τουρκία, το Κατάρ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, κατηγόρησαν το Ισραήλ ότι επιταχύνει «την παράνομη προσάρτηση και τον εκτοπισμό του παλαιστινιακού πληθυσμού».
Ο εκπρόσωπος του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ κάλεσε το Ισραήλ να ανακαλέσει τα μέτρα, υπενθυμίζοντας ότι οι εποικισμοί στη Δυτική Όχθη και στην Ανατολική Ιερουσαλήμ αποτελούν «κατάφωρη παραβίαση του διεθνούς δικαίου».
Αναλυτές εκτιμούν ότι η κυβέρνηση επιχειρεί να προωθήσει την ατζέντα προσάρτησης, χωρίς επίσημη ανακοίνωση, αποφεύγοντας άμεση πολιτική σύγκρουση με τις ΗΠΑ.
«Πρόκειται για βήματα προς την προσάρτηση, χωρίς να χρησιμοποιείται ο όρος», σχολίασε ο πρώην αξιωματούχος των ισραηλινών υπηρεσιών πληροφοριών Μάικλ Μίλσταϊν.
Παρά τις πιθανές προσφυγές στο Ανώτατο Δικαστήριο του Ισραήλ, οργανώσεις εκτιμούν ότι οι πιθανότητες ανατροπής των αποφάσεων είναι περιορισμένες, ενώ, ενόψει εκλογών το φθινόπωρο, η κυβέρνηση φαίνεται να επιταχύνει την εφαρμογή της πολιτικής της στη Δυτική Όχθη.
Με πληροφορίες από The New York Times, Reuters
