Ξεχάστε τις τυπικές ξεναγήσεις, αυτές που προσφέρουν όσα μπορείτε να βρείτε και μόνοι σας με μια σχετικά ενδελεχή αναζήτηση στο διαδίκτυο. Από την άλλη, τι καλύτερο από το να έχεις έναν οδηγό που σου αποκαλύψει τα κρυμμένα μυστικά της πόλης του. Στη Θεσσαλονίκη τρεις ομάδες βλέπουν τις ξεναγήσεις αλλιώς και προσφέρουν μια ολότελα διαφορετική εμπειρία που αξίζει να δοκιμάσετε.
Thessaloniki Walking tours
Η οµάδα του Thessaloniki Walking Tour στο Ντεπώ, την περιοχή που βρισκόταν το αµαξοστάσιο του τραµ της Θεσσαλονίκης. Φωτό: Όλγα Δεΐκου
Πριν από περίπου 11 χρόνια η Εύη Καρκίτη δηµιούργησε µια οµάδα πολιτιστικών διαδροµών µε στόχο την πιο ουσιαστική επαφή των ντόπιων µε την πόλη τους. Σήµερα η Thessaloniki Walking Tours έχει εξελιχθεί σε µια πολιτιστική εταιρεία µε ξεναγήσεις, διαλέξεις για την ιστορία, την αρχαιολογία, την τέχνη, αστικές εµπειρίες, περιηγήσεις σε Ελλάδα και εξωτερικό.
Από τι γοητεύονται περισσότερο οι επισκέπτες;
Από τα ίχνη της ιστορίας που τους περιβάλλουν σε µια βόλτα. Από τους καλλιτεχνικούς θησαυρούς που αντικρίζουν µέσα σε ένα βυζαντινό ναό. Από την εγγύτητα µε τη θάλασσα.
Μετά το τέλος µιας ξενάγησης, βλέπουν την πόλη µε άλλη µατιά;
Με τους επισκέπτες επικεντρωνόµαστε στην παγκοσµιότητα κάποιων αφηγηµάτων µέσα από σηµαντικά µνηµεία. Με τους ντόπιους εµβαθύνουµε στο παρελθόν όχι µόνο µέσα από ορατά ίχνη, ώστε να προκύψει µια σχέση πιο ουσιαστική ανάµεσα στην πόλη και στους ανθρώπους της.
Ποια είναι τα πιο δηµοφιλή µέρη της πόλης;
Η Ροτόντα, το σηµαντικότερο και πιο αινιγµατικό µνηµείο της Θεσσαλονίκης, η βασιλική του Αγίου Δηµητρίου, το Αρχαιολογικό Μουσείο, η Άνω Πόλη, το συµµαχικό νεκροταφείο Ζέιτενλικ. Και βέβαια όσα σχετίζονται µε την εβραϊκή κοινότητα, που άφησε βαθύ αποτύπωµα στην ταυτότητα της Θεσσαλονίκης, και το Ολοκαύτωµα.
Ποιο τοπόσηµο της πόλης δεν έχει αναδειχθεί όσο θα έπρεπε;
Μας αρέσει να εξερευνούµε γειτονιές, όπως το Ντεπώ στην ανατολική Θεσσαλονίκη. Το σηµαντικό όµως είναι πως επανοηµατοδοτούµε µνηµεία. Για παράδειγµα, έπειτα από πρόσφατη έρευνα των συνεργατών µας Τάσου Παπαδόπουλου και Βασίλη Μέλφου, µάθαµε ποιος δηµιούργησε τους Κήπους του Πασά, που αποτελούσε αίνιγµα έως σήµερα.
Τι εύχεστε να παίρνουν µαζί τους οι επισκέπτες;
Επιθυµία µας είναι να γοητευτούν και να µάθουν ιστορίες που θα θελήσουν να διηγηθούν σε άλλους.
Eat & Walk
Η Σµαράγδα Μακρή στο Καπάνι, την πιο παλιά αγορά της πόλης. Φωτό: Όλγα Δεΐκου
Μετά τις σπουδές της στη µαγειρική σε Γαλλία και Ιταλία, η Σµαράγδα Μακρή ίδρυσε το 2006 τη Μαρµίτα, ένα χώρο για σεµινάρια µαγειρικής. Από το 2009 πραγµατοποιεί τους γαστρονοµικούς περιπάτους Eat & Walk, για επισκέπτες και ντόπιους.
Ποιο είναι το βασικό ζητούµενο από ένα tour γαστρονοµίας;
Το κοινό του Eat & Walk είναι γνώστες της γαστρονοµίας, θέλουν να δοκιµάσουν αυθεντική τοπική κουζίνα. Πρόκληση για εµένα είναι να τους προσφέρω τον καλύτερο γύρο, το καλύτερο σουτζουκάκι, την πιο νόστιµη φέτα κ.ο.κ. Δυστυχώς, οι παραδοσιακές συνταγές σε πολλά εστιατόρια είναι πλέον περιορισµένες. Σπάνια βρίσκεις, για παράδειγµα, κατσικάκι φρικασέ ή λεµονάτο.
Τι είδους εµπειρίες προτιµούν;
Ο «Περίπατος της παράδοσης», όπου δοκιµάζουµε από µπουγάτσα και (ίσως) πατσά, µέχρι στραγάλια και κουρκουµπίνια, έχει τη µεγαλύτερη ζήτηση. Εξίσου µεγάλο ενδιαφέρον δείχνουν όµως και για τα σεµινάρια µαγειρικής. Πηγαίνουµε αρχικά µαζί για ψώνια και έπειτα επιστρέφουµε στο εργαστήρι για να µαγειρέψουµε πιάτα από τη σεφαραδίτικη παράδοση, σµυρναίικες συνταγές, ποντιακές κ.ά.
Πόσο εύκολα µεταδίδεται η πολυπολιτισµικότητα της Θεσσαλονίκης σε ένα µάθηµα µαγειρικής;
Η ιστορία και η κουλτούρα µας εµπεριέχονται σε κάθε πιάτο. Είναι µνήµη που έχει αποτυπωθεί γευστικά. Ο παστουρµάς, τα γιαπράκια, το χουνκιάρ µπεγιεντί, οι λαχανοντολµάδες, το σφουγγάτο είναι εδέσµατα που αναδίδουν τα αρώµατα της γαστρονοµικής µας µασίνας και µέσα από κάθε µπουκιά οι επισκέπτες ταξιδεύουν στο παρελθόν και το τώρα της Θεσσαλονίκης.
Τι ρωτούν συνήθως οι ξένοι επισκέπτες και τι τους εκπλήσσει;
Εντυπωσιάζονται από την πληθώρα των φρέσκων υλικών και θέλουν να µάθουν από πού έρχονται. Ενηµερώνονται για το ποια εστιατόρια είναι αµιγώς παραδοσιακά – και τα προτιµούν. Θέλουν να γνωρίσουν τις ελληνικές ποικιλίες στο κρασί και στην µπίρα. Τους αρέσει το ποιοτικό µέλι στις γευσιγνωσίες µελιού που οργανώνουµε και αγοράζουν πριν φύγουν. Απορούν µε τα αναρίθµητα καφέ που είναι πάντα γεµάτα. eatandwalk.gr
Open House Thessaloniki
Ιδρυτικά μέλη του pen House είναι οι Ρενάτα Δούμα, Κατερίνα Δουδούμη και Τατιάνα Αναγνωστάρα. Φωτό: Όλγα Δεΐκου
Ένας από τους σηµαντικότερους διεθνείς θεσµούς για την ανάδειξη και την προώθηση της αρχιτεκτονικής, το Open House σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη ιδρύθηκε το 2012 και ανήκει στην ευρύτερη οικογένεια του Open House Worldwide. Εκτός από τις ξεναγήσεις σε κτίρια της πόλης, διοργανώνουν επίσης επισκέψεις σε χώρους δηµιουργίας και παραγωγής, θεµατικές βόλτες, εκπαιδευτικές δράσεις κ.ά.
Πόσο εύκολο είναι να απευθύνεστε ταυτόχρονα σε αρχιτέκτονες και µη;
Το Open House είναι µια ευκαιρία για τον κόσµο να αλληλοεπιδράσει µε την πόλη και να µάθει περισσότερα για την αρχιτεκτονική κληρονοµιά της. Aπευθύνεται στο ευρύ κοινό, γι’ αυτό οι ξεναγήσεις είναι δοµηµένες µε τρόπο ώστε να είναι κατανοητές για όλους. Μάλιστα, οι σχετικοί µε το αντικείµενο αποτελούν µόλις το 1/3 των επισκεπτών.
Ποιες ηλικίες δείχνουν µεγαλύτερο ενδιαφέρον για τη διοργάνωση;
Έχουµε επισκέπτες όλων των ηλικιών, ωστόσο οι περισσότεροι συµµετέχοντες ανήκουν στο ηλικιακό φάσµα των 25-35 ετών. Ίσως γιατί αυτές οι ηλικίες αποτελούν ένα πιο ενεργό κοινό.
Θεωρείτε ότι τα κτίρια αποτελούν καταγραφές της ιστορίας και των αλλαγών που έχουν συντελεστεί σε µια πόλη;
Η Θεσσαλονίκη έχει ιστορία 2.500 χρόνων, υπήρξε σταυροδρόµι λαών και πολιτισµών, τα αποµεινάρια των οποίων προβάλλουν διάσπαρτα στο κέντρο της. Ο αρχιτεκτονικός πλούτος της είναι άµεσα συνυφασµένος µε την ιστορία της και αναδεικνύεται µέσα από τις δράσεις µας.
Η σύγχρονη αρχιτεκτονική εµφανίζεται στο πρόγραµµά του Open House;
Το ΟΗΤ παρουσιάζει κτίρια διάφορων αρχιτεκτονικών τάσεων, εποχών και χρήσεων (σχολεία, κατοικίες κ.ά.), συνεπώς ο σύγχρονος σχεδιασµός και οι νέες µέθοδοι κατασκευής, που αποτελούν το µέλλον της πόλης, δεν λείπουν από το πρόγραµµά µας.
Η επαφή µε την αρχιτεκτονική βοηθά στην κατανόηση της εικόνας της πόλης;
Βασικός στόχος µας είναι η γνωριµία των κατοίκων µε την πόλη και ο επαναπροσδιορισµός της σχέσης τους µε αυτή. Μας ενδιαφέρουν επίσης η ανάδειξη του ρόλου του αρχιτέκτονα, καθώς και η προβολή της αρχιτεκτονικής της Θεσσαλονίκης. openhousethessaloniki.gr
