Επιστρέψτε τα Γλυπτά!

Restore (Parthenon) –Αποκαταστήστε (τον Παρθενώνα).

Restart (History) –Ξαναρχίστε (την Ιστορία).

Return, restore, restart. Λέξεις-κλειδιά που χρησιμοποιήθηκαν από την πρέσβειρα Καλής Θελήσεως της UNESCO κυρία Μαριάννα Β. Βαρδινογιάννη για την καινούργια εκστρατεία που αφορά την επιστροφή στην Ελλάδα τμημάτων των Γλυπτών του Παρθενώνα που βρίσκονται στο Βρετανικό Μουσείο.

Η νέα αυτή προσπάθεια που γίνεται από το Ιδρυμα Μαριάννα Β. Βαρδινογιάννη σε συνεργασία με το Ιδρυμα Μελίνα Μερκούρη αλλά και το Μουσείο Ακρόπολης παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στους δημοσιογράφους το μεσημέρι της Τρίτης 24 Ιουνίου στο Μουσείο Ακρόπολης.

Παρόντες, εκτός από την κυρία Βαρδινογιάννη, ήταν ο πρόεδρος του Ιδρύματος Μελίνα Μερκούρη κ. Χριστόφορος Αργυρόπουλος και ο πρόεδρος του Μουσείου Ακρόπολης, καθηγητής κ. Δημήτριος Παντερμαλής. Τον συντονισμό της συζήτησης έκανε ο δημοσιογράφος κ. Παύλος Τσίμας.

«Εχει μεσολαβήσει μια πολύ μεγάλη στροφή της διεθνούς κοινής γνώμης για την επανένωση» επεσήμανε η κυρία Βαρδινογιάννη, αφού πρώτα μνημόνευσε τη Μελίνα Μερκούρη, η οποία της είχε πει ότι «όταν θα επιστρέψουν τα Γλυπτά στον Παρθενώνα θα αναστηθώ». Η Μερκούρη άλλωστε ήταν ο άνθρωπος που πρώτος το 1982 ανακίνησε το ζήτημα της επιστροφής στο Μεξικό.

Η νέα εκστρατεία αφορά μια ριζική αναβάθμιση του θέματος στον μεγαλύτερο οργανισμό για τον πολιτισμό, την UNESCO. Το αίτημα της Ελλάδας για την επανένωση των Γλυπτών του Παρθενώνα θα αποτελέσει προτεραιότητα στα αρμόδια όργανα του οργανισμού. Στις 30 Ιουνίου η κυρία Βαρδινογιάννη έχει ειδική συνάντηση με τη γενική διευθύντρια της UNESCO κυρία Ιρίνα Μπόκοβα για την παράδοση ειδικού φακέλου επί του ζητήματος.

Την Πέμπτη 26 Ιουνίου, άλλωστε, στον ίδιο χώρο του Μουσείου Ακρόπολης όπου έγινε η συνέντευξη Τύπου θα λάβει χώρα διεθνής συνάντηση με τίτλο «Παρθενώνας: Η αναγκαιότητα ενός μνημείου-συμβόλου –Ο ρόλος των πολιτών –Μια διεθνής εκστρατεία», ενώ ανάμεσα στους ανθρώπους που θα μιλήσουν είναι ο πρόεδρος της Διεθνούς Επιτροπής για την Επανένωση των Γλυπτών του Παρθενώνα κ. Ντέιβιντ Χιλ, ο πρόεδρος της Βρετανικής Επιτροπής για την Επανένωση των Γλυπτών του Παρθενώνα κ. Εντι Ο’ Χάρα και ο πρόεδρος της Ελβετικής Επιτροπής για την Επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα κ. Ντούσαν Σιντιάνσκι. Η ημερίδα θα αρχίσει στις 10.00 και θα ολοκληρωθεί στις 13.00.

Η κυρία Βαρδινογιάννη δηλώνει αισιόδοξη για την εξέλιξη του ζητήματος της επιστροφής των Γλυπτών διότι, όπως ο κ. Αργυρόπουλος επεσήμανε, προέχει ένα καινούργιο στοιχείο: «Aυτό της κατανόησης ότι η επιστροφή των Γλυπτών δεν αφορά μια εκδήλωση εθνικής εμμονής ή έναν πολιτιστικό αναχρονισμό αλλά μια ουσιαστική ανάγκη, την ανάγκη που επιβάλλει το ίδιο το μνημείο. Ο Παρθενώνας συναιρεί τις βασικές αρχές τις οποίες κληροδοτεί η Αθηναϊκή Δημοκρατία στον νεότερο κόσμο: τη δημοκρατική αρχή, τον πολιτικό ορθολογισμό και τη λατρεία του κάλλους».

Ο Παρθενώνας έχει ακρωτηριαστεί και τα επί μέρους στοιχεία που απουσιάζουν συναποτελούν το όλον. «Ως νομικός θα έλεγα ότι είναι αδιανόητο να σκεφθεί κανείς πως μπορεί να ακρωτηριαστεί ένα έργο τέχνης και μάλιστα ένα μοναδικό μνημείο που αφορά και την εθνική μας ταυτότητα αλλά και τη διεθνή υποχρέωση της προστασίας της κοινής πολιτιστικής κληρονομιάς» είπε ο κ. Αργυρόπουλος. Οπως πολύ σωστά επεσήμανε ο κ. Τσίμας, από τη στιγμή που εγκαινιάστηκε το Μουσείο Ακρόπολης ο παλιός διάλογος μπήκε σε νέα βάση.

Γιατί, εκτός από το ότι ανήκει στα καλύτερα μουσεία του κόσμου, το Μουσείο Ακρόπολης αποτελεί πλέον ένα πολύ ισχυρό επιχείρημα για την επιστροφή των Γλυπτών στη θέση τους. Το αίτημα της επανένωσης των Γλυπτών του Παρθενώνα είναι και δίκαιο και εφικτό, είπε ο δημοσιογράφος μνημονεύοντας συναδέλφους του από το εξωτερικό οι οποίοι μετά την επίσκεψή τους στο Μουσείο Ακρόπολης «δεν έχουν καμία πλέον αμφιβολία ότι τα Γλυπτά πρέπει να επιστρέψουν στη θέση τους».

Σύμφωνα με τον κ. Παντερμαλή, οι βασικές διαστάσεις μιας υπόθεσης που χρονολογείται εδώ και περίπου 200 χρόνια είναι τρεις: «Η ηθική –τεμάχισαν τα αριστουργήματα και τα πήραν -, η μουσειακή –τα Γλυπτά δίνουν μηνύματα στον σημερινό άνθρωπο και πρέπει να είναι ενταγμένα στο δικό τους περιβάλλον -, και η πολιτική –αν οι κυβερνήσεις το θελήσουν, το θέμα μπορεί να λυθεί».

Ενδιαφέρον όμως έχουν και ορισμένα από τα αποτελέσματα έρευνας της ελληνικής κοινής γνώμης που παρουσιάστηκαν στη συνέντευξη Τύπου από τον καθηγητή Κοινωνικής Θεωρίας και Κοινωνιολογίας κ. Ηλία Νικολακόπουλο (ας σημειωθεί ότι είναι η πρώτη πανελλαδική έρευνα για τα Γλυπτά του Παρθενώνα που έχει γίνει ως σήμερα και διενήργησε η εταιρεία Ipsos Opinion για λογαριασμό του Ιδρύματος Μαριάννα Β. Βαρδινογιάννη).

Εγιναν 1.001 τηλεφωνικές συνεντεύξεις σε άτομα ηλικίας 16+ ετών (και των δύο φύλων) σε όλη την Ελλάδα. Στην ερώτηση πόσο ενημερωμένος/η είστε για το ελληνικό αίτημα της επανένωσης των Γλυπτών του Παρθενώνα το 38% απάντησε «γνωρίζω αρκετά, αλλά δεν είμαι ενημερωμένος», το 31% «έχω ακούσει κάποια πράγματα, αλλά υπάρχουν πολλά που δεν γνωρίζω» και μόλις το 14% «είμαι απόλυτα ενημερωμένος, φροντίζω να μαθαίνω οτιδήποτε σχετικό».

Ωστόσο το 63% των ερωτηθέντων γνώριζε ότι τα Γλυπτά βρίσκονται στην Αγγλία, αν και μόνο το 23% γνώριζε ότι φυλάσσονται στο Βρετανικό Μουσείο.