Οι ταινίες της εβδομάδας- «Λέγομαι Πόου, όχι Πόε!»

Σε αυτό το παράξενο μείγμα μυθοπλασίας – πραγματικότητας, ο «καταραμένος» συγγραφέας διάσημων διηγημάτων, μυθιστορημάτων και ποιημάτων τρόμου όπως το «Εκκρεμές του τρόμου», ο «Χρυσός σκαραβαίος», η «Μάσκα του κόκκινου θανάτου» και τα «Εγκλήματα της οδού Μοργκ», βλέπει ότι κατά κάποιον τρόπο ευθύνεται για τις δολοφονίες που πονοκεφαλιάζουν την αστυνομία γιατί χωρίς να το θέλει, με τα κείμενά του έχει δείξει στον δολοφόνο τους τρόπους για να σκοτώσει.

«Η φαντασία σας είναι η έμπνευση για αποτρόπαια εγκλήματα» του λέει ένας εξίσου ευφάνταστος αστυνομικός επιθεωρητής (Λουκ Εβανς), ο πρώτος που αντιλαμβάνεται ότι οι φόνοι που με τόσο γλαφυρό τρόπο ο Πόου περιγράφει στα έργα του κοπιάρονται στην πραγματικότητα.

«Η φαντασία είναι έγκλημα;» τον ρωτά με τη σειρά του ο συγγραφέας.

Από αυτή και μόνον τη σκηνή αντιλαμβάνεσαι ότι η απόδοση του Πόου και όχι τα ίδια τα εγκλήματα και η λύση τους είναι που θα σε κρατήσουν στην ταινία που σκηνοθέτησε με όρεξη ο Τζέιμς Μακ Τιγκ, γνωστός από την επιτυχία «V for Vendetta».

Ανθρωπος της υπερβολής, ιδιοφυής προσωπικότητα αλλά και πολύ δύσκολος στην επικοινωνία του με τους ανθρώπους, ο Εντγκαρ Αλαν Πόου παρουσιάζεται ως αλαζών, υπερόπτης, κυνικός, ματαιόδοξος, αλκοολικός, μονίμως άφραγκος και ένας από τους σκληρότερους κριτικούς λογοτεχνίας που έχουν πατήσει ποτέ στη γη.

Η σκηνή όπου τον βλέπουμε να ουρλιάζει από το κακό του λέγοντας ότι το όνομά του είναι Πόου και όχι Πόε, είναι ενδεικτική της υστερίας του. Για την ακρίβεια, ο Πόου που πολύ επιτυχημένα φέρει τη μορφή του Τζον Κιούζακ αν και πρωταγωνιστής της ιστορίας, είναι ο πιο αντιπαθής αλλά ταυτοχρόνως ο πιο γοητευτικός ήρωάς της.

Παράλληλα όμως, η ταινία είναι η ιστορία ενός πολύ παράξενου, σκοτεινού, σχεδόν διαστροφικού έρωτα. Ενας λόγος παραπάνω για τον Πόου να φέρει σε πέρας την αποστολή του που είναι η απαγωγή της ίδιας της κοπέλας του (Αλις Ιβ) από τον δολοφόνο. Την έχει απαγάγει την ημέρα της ανακοίνωσης του γάμου τους στο σπίτι του πεθερού του (Μπρένταν Γκλίζον), δημάρχου της Βαλτιμόρης, ο οποίος μισεί τόσο πολύ τον Πόου που θα ήθελε να τον δει νεκρό.

Με φανό το σκοτεινό σύμπαν του μυαλού του Πόου, η ταινία ακολουθεί τα χνάρια ενός κλασικού detective story και την ίδια ώρα προσπαθεί (και τα καταφέρνει) να εισβάλει με μεγεθυντικό φακό στην ψυχή του συγγραφέα, να τον κατανοήσει, ή ακόμα και να δικαιολογήσει τη μόνιμη οργή του.

«Ο θεός του έδωσε μια σπίθα δημιουργίας και εκείνος την έσβησε με τη δυστυχία και τη μιζέρια» λέει ο εκδότης του για τον συγγραφέα που κρατώντας στο ένα χέρι το μπουκάλι με το μπράντι και στο άλλο την πένα προσπαθεί να κοιτάξει την ουσία του ζητήματος και όχι την επιφάνεια.

Προσωπικά είδα έναν άνθρωπο που ενώ δεν αντέχει τη βλακεία, τη μετριότητα και την υποκρισία είναι αναγκασμένος να βρίσκεται διαρκώς περιστοιχισμένος από υποκριτές, μέτριους και βλάκες. Πώς να μην υστεριάσει; Τον καταλάβαινα απολύτως!

Αν σε κάτι ξεχωρίζει η «Χιονάτη και ο κυνηγός» («Snow White and the huntsman», ΗΠΑ, 2012), η τελευταία μέχρι σήμερα ματιά πάνω στο γνωστό παραμύθι των αδελφών Γκριμ, αυτό είναι η ανατρεπτική αντιμετώπιση ενός θρυλικού παραμυθιού πάνω στην αιώνια σύγκρουση του καλού με το κακό.

Πρώτη απόπειρα του πρώην βιντεοκλιπά Ρούπερτ Σάντερς στη σκηνοθεσία μυθοπλασίας, το φιλμ έχει μεγαλύτερη σχέση με τις επικές πολεμικές περιπέτειες εποχής όπως το «Βασίλειο των ουρανών» ή το «Braveheart» παρά με το παραμύθι έτσι όπως τουλάχιστον το γνωρίζουμε μέχρι σήμερα (θυμίζω ότι μια ακόμη ταινία πάνω στη Χιονάτη παίχθηκε προσφάτως, το «Καθρέφτη, καθρεφτάκι μου» του Ταρσέμ Σινγκ).

Υστερα από μια σύντομη εισαγωγή στα παιδικά χρόνια της Χιονάτης, η ταινία δείχνει τα δόντια της. Μάχες σώμα με σώμα, αιμόφυρτες δολοφονίες, σαιξπηρική ατμόσφαιρα σε ό,τι αφορά τις δολοπλοκίες μέσα στα παλάτια και κυρίως στη στάση της κακιάς βασίλισσας που υποδύεται μια πολύ καλή Σαρλίζ Θερόν στον σκοτεινότερο και τρομακτικότερο ρόλο της καριέρας της μετά το «Monster». Aξέχαστη στην σκηνή όπου καρφώνει την καρδιά ενός πουλιού που σπαρταράει ακόμα και την τρώει σαν λουκούμι.

Το ίδιο καλή όμως είναι και η Κρίστεν Στιούαρτ που ξεφεύγοντας από τη σκιά της Μπέλα στις ταινίες του «Λυκόφωτος», δίνει μια γήινη ομορφιά στη Χιονάτη, μια κάθε άλλο παρά καρτουνίστικη ηρωίδα που έχει κάτι από την αποφασιστικότητά της Ιωάννας της Λωρραίνης και που συγχρόνως είναι εύθραυστη σαν λουλούδι.

Ενας τρόπος για να αποδυναμώσεις το ενδιαφέρον θέμα με το οποίο αποφάσισες να καταπιαστείς είναι να κάνεις λάθος casting για να προκαλέσεις εντυπώσεις. Και μόνο λάθος θεωρώ την απόφαση της παραγωγής της ταινίας «Επικίνδυνη σιωπή» («The whistleblower», Γερμανία/ Καναδάς, 2010) να δώσει στη Ρέιτσελ Βάις τον ρόλο της αμερικανίδας αστυνομικού που γίνεται κάτι σαν Σέρπικο των Ηνωμένων Εθνών στη Βοσνία.

Αν και εξαιρετική ηθοποιός – θυμηθείτε τον «Επίμονο κηπουρό» ή την κομεντί «Για ένα αγόρι» – η Βάις δεν μπορεί να πείσει στον ρόλο της αποφασισμένης μπασκίνας που παίρνει πάνω της τη σταυροφορία κατά του «τράφικινγκ» γυναικών στην πρώην Γιουγκοσλαβία. Κάποιες γυναίκες μπορούν να βγάλουν πέρα αυτούς τους ρόλους – η Τζόντι Φόστερ στη «Σιωπή των αμνών» είναι ένα καλό παράδειγμα – και κάποιες πολύ απλά δείχνουν σαν ψάρια έξω από το νερό.

Στη δεύτερη κατηγορία τοποθετώ τη Βάις παρά το ότι (το επαναλαμβάνω) και καλή ηθοποιός είναι και το θέμα της ταινίας μπορεί να κινήσει το ενδιαφέρον (είναι βασισμένο σε πραγματικά περιστατικά). Αν ξεχάσουμε λίγο την άστοχη επιλογή της πρωταγωνίστριας θα βρούμε κάποια καλά πράγματα στο φιλμικό σώμα της ταινίας που ναι μεν είναι γυρισμένη με νεύρο αλλά χάνεται στην πληθώρα των θεμάτων που θέλει να θίξει συμπεριλαμβανομένης της προσωπικής ιστορίας της αστυνομικού. Περάσματα από την ταινία της Λαρίσα Κοντράκι κάνουν η Βανέσα Ρεντγκρέιβ, ο Λίαμ Κάνινγκαμ, ο Μπένεντικ Κάμπερμπατς, ο Ντέιβιντ Στράδερν αλλά και η Μόνικα Μπελούτσι, αρκετά «σπασμένη» στο πρόσωπο και αδυνατισμένη στον ρόλο μιας «σκύλας» γραφειοκράτισσας που ενώ βλέπει την αδικία να οργιάζει δίπλα της δεν μπορεί να βοηθήσει στο ελάχιστο.

Δύο κλασικές ταινίες με πρωταγωνιστή τον πάλαι ποτέ Χάμφρεϊ Μπόγκαρτ εμφανίζονται στα θερινά, η μία κλασική, η θρυλική «Καζαμπλάνκα» (1942)(αριστερά στη φωτογραφία) του Μάικλ Κερτίζ (δείτε θέμα του Βήματος για τα 70 χρόνια της), η άλλη λιγότερο γνωστή, σχεδόν ξεχασμένη, το «Key Largo» (στη φωτογραφία κάτω) του Τζον Χιούστον που γυρίστηκε έξι χρόνια αργότερα και είχε προβληθεί για πρώτη φορά στην Ελλάδα με τον γελοίο τίτλο «Στη βοή της καταιγίδας». Γκανγκστερικό ψυχόδραμα με τα όλα του, το φιλμ διακρίνεται από μια θεατρική δομή γιατί είναι βασισμένο στο θεατρικό έργο του Mάξουελ Αντερσον που έγινε τεράστια επιτυχία στο Broadway το 1939, όπου και παίχτηκε για 105 παραστάσεις.

Εστιάζει στην προσπάθεια ενός απόστρατου ταγματάρχη (Μπόγκαρτ) να τα βγάλει πέρα μπροστά στα αδίστακτα μέλη μιας συμμορίας που κρατούν αιχμαλώτους τους θαμώνες μιας πανσιόν σε κοραλλιογενή περιοχή της Φλόριδας. Ο πιο αβανταδόρικος ρόλος της ταινίας δεν είναι του Μπόγκαρτ (ο οποίος μάλιστα δεν έχει τίποτε το παλικαρίσιο πάνω του) αλλά του Εντουαρντ Τζ. Ρόμπινσον που υποδύεται τον μανιακό αρχηγό της σπείρας, έναν τύπο αντιήρωα που ο Ρόμπινσον έπαιζε στα δάχτυλα (θυμηθείτε τον «Σημαδεμένο»). Στον ρόλο της αλκοολικής ερωμένης του η Κλερ Τρέβορ τιμήθηκε με Οσκαρ Β΄ γυναικείου ρόλου, ενώ τέλος να θυμίσω ότι το «Key largo» είναι η τελευταία ταινία στην οποία ο Μπόγκαρτ συνπρωταγωνίστησε με τη σύζυγό του, Λορίν Μπακόλ.

Προβάλλεται επίσης η ταινία «4ever» (Ελλάδα, 2011) πρώτη απόπειρα στην κινηματογραφική σκηνοθεσία του Γιώργου Πυρπασόπουλου με θέμα την κρίση που ξεσπά στο γάμο ενός ζευγαριού. Είναι κινηματογραφική μεταφορά του θεατρικού έργου του Γιώργου Ηλιόπουλου. Πρωταγωνιστούν οι Γ. Πυρπασόπουλος και Μόνικα Μακ Σέιν.

Αίθουσες: Λαΐς