Oι ευρωπαίοι ηγέτες, πεπεισμένοι πλέον ότι η οικονομική κρίση που διανύουμε έχει όλα τα χαρακτηριστικά της κρίσης του 1929 και ότι οι ίδιοι έχουν ιστορική ευθύνη να διατηρήσουν τη συνοχή της Ευρωπαϊκής Ενωσης και να την οδηγήσουν με ασφάλεια στην έξοδο από την ύφεση- άγνωστο πότε-, συναντώνται σήμερα στις Βρυξέλλες.
Η έκτακτη αυτή συνάντηση γίνεται μέσα σε βαρύ κλίμα καθώς τα μέτρα που έλαβαν από τον περασμένο Νοέμβριο σε συντονισμό με την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα για να αποκαταστήσουν πρωτίστως τη χαμένη εμπιστοσύνη στο χρηματοπιστωτικό σύστημα δεν έπιασαν τόπο. Οι τριγμοί στις τράπεζες συνεχίζονται, η «πλημμύρα ρευστότητας» από την ΕΚΤ και οι κρατικές ενισχύσεις δεν μετατρέπονται σε δάνεια προς τις επιχειρήσεις, αλλά αυτό που τρομάζει είναι οι «αναταράξεις», οι διακυμάνσεις στις αγορές που είναι πιο συχνές και πιο έντονες. Σύμφωνα με κορυφαίους οικονομολόγους είναι έξι ως επτά φορές ταχύτερες από ό,τι ήταν πριν από δύο χρόνια και αυτό δεν επιτρέπει τη σταθεροποίηση του συστήματος. Ο φόβος μια ξαφνικής κατάρρευσης είναι πλέον μεγαλύτερος από το κραχ του περασμένου Οκτωβρίου. Ολα θυμίζουν τη μεγάλη ύφεση που ακολούθησε το κραχ του 1929…
Για να αντιμετωπιστεί η κρίση στο χρηματοπιστωτικό σύστημα, περισσότερο από κάθε άλλη φορά κερδίζει έδαφος η ιδέα της δημιουργίας της «Βad Βank» ή όπως αλλιώς μπορεί να ονομαστεί ένας φορέας συγκέντρωσης των «τοξικών στοιχείων» των τραπεζών. Κανείς όμως από τους ηγέτες δεν θέλει να αναλάβει το βάρος μιας τέτοιας προσπάθειας και του κόστους που συνεπάγεται πέραν των συνόρων της χώρας του.
▅ Η Ελλάδα σε λιτότητα
Το κλίμα για την Ελλάδα είναι ακόμη πιο βαρύ καθώς η κυβέρνηση πιέζεται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή αλλά κυρίως από τις αγορές στις οποίες προσφεύγει για δανεισμό να αντιμετωπίσει το πρόβλημα της υπερχρέωσης και να αποκαταστήσει τη δημοσιονομική σταθερότητα. Οπως τονίζουν κορυφαίοι κυβερνητικοί παράγοντες « δεν έχουμε χώρο για περαιτέρω χαλάρωση, αυτό που προέχει είναι η δημοσιονομική εξυγίανση που μπορεί να συνοδευτεί μόνο με πολιτικές ενίσχυσης των χαμηλών εισοδημάτων και των ασθενέστερων κοινωνικών ομάδων ». Στο πλαίσιο αυτό τα περιθώρια του έλληνα Πρωθυπουργού στη Σύνοδο και του υπουργού Οικονομίας κ. Ι.Παπαθανασίου, ο οποίος θα πάρει τη σκυτάλη και θα εκπροσωπήσει τη χώρα στο συμβούλιο υπουργών Οικονομίας της ευρωζώνης (Εurogroup) και της ΕΕ (Εco/Fin) που θα γίνουν την άλλη Δευτέρα και Τρίτη είναι περιορισμένα:
– Θα υπεραμυνθούν του ρεαλισμού του προγράμματος σταθερότητας και θα εγγυηθούν τη λήψη διορθωτικών μέτρων αν υπάρξουν αποκλίσεις από τους στόχους.
Αν και η Ελλάδα βρίσκεται σε δύσκολη θέση, θα έχει συμμάχους τις άλλες χώρες της ευρωζώνης που αντιμετωπίζουν υψηλά ελλείμματα, δηλαδή τη Γαλλία, την Ιρλανδία, την Ισπανία και τη Μάλτα, οι οποίες ζητούν περίοδο χάριτος για να περιορίσουν τα ελλείμματα με ορίζοντα τον χρόνο εξόδου από την κρίση.
▅ Στο παρασκήνιο το ευρωομόλογο
Στην ατζέντα της Συνόδου δεν υπάρχει το ζήτημα της έκδοσης ευρωομολόγου αλλά κανείς- πλην των αρχηγών- δεν είναι σε θέση να γνωρίζει τα σχέδια και τις εναλλακτικές δυνατότητες που θα εξασφαλίσουν τον απρόσκοπτο δανεισμό των χωρών-μελών της ευρωζώνης με υψηλό δημόσιο χρέος και λογικά επιτόκια. Για να ηρεμήσει τις αγορές ο αρμόδιος επίτροπος κ. Χοακίμ Αλμούνια μιλώντας προχθές στις Βρυξέλλες ξεκαθάρισε ότι «δεν υπάρχει καμία πιθανότητα να αποχωρήσει καμία χώρα από την ευρωζώνη».
Χάσμα απόψεων
Ο Σαρκοζί κόκκινο πανί για τους Ανατολικούς
Τ ο τρίτο σοβαρό ζήτημα που καλούνται να επιλύσουν οι ευρωπαίοι ηγέτες είναι να γεφυρώσουν το χάσμα που δημιουργήθηκε τους τελευταίους τέσσερις μήνες μεταξύ των μεγάλων οικονομιών όπως είναι η Γερμανία και η Γαλλία με τις Ανατολικές χώρες, καθώς η επιστροφή στον προστατευτισμό προκαλεί τριγμούς στην ενιαία αγορά, αλλά και πλέον αδύναμες χώρες που έχουν άμεση ανάγκη κεφαλαίων. «Κόκκινο πανί» για το «ανατολικό μπλοκ» της Ευρωπαϊκής Ενωσης αποτελεί ο γάλλος πρόεδρος Νικολά Σαρκοζί που με την απόφαση να ενισχύσει τη γαλλική αυτοκινητοβιομηχανία αλλά μόνο εντός των γαλλικών συνόρων, κάλεσε τις γαλλικές εταιρείες να μεταφέρουν εργοστάσια παραγωγής από άλλες χώρες πίσω στη Γαλλία. Μορφή προστατευτισμού θεωρείται και η απόφαση της ελληνικής κυβέρνησης να «απαγορεύσει» στις τράπεζες να μεταφέρουν κονδύλια από το πακέτο ενίσχυσης της ρευστότητας των 28 δισ. ευρώ για τη στήριξη των θυγατρικών τους στη Βαλκανική ή την Ανατολική Ευρώπη. Οι τριγμοί όμως που προκαλούνται στις εύθραυστες οικονομίες του «ανατολικού μπλοκ» δημιουργούν συνολικότερο πρόβλημα στην Ευρωπαϊκή Ενωση αφού αλλάζουν επί τα χείρω οι όροι δανεισμού και οι οικονομίες αυτές απομακρύνονται αντί να συγκλίνουν προς τη ζώνη του ευρώ.
