Η Γαλλία αυτές τις ημέρες μιλάει για όλη την Ευρώπη. Η πυρακτωμένη μάζα των ανέργων όπως εύστοχα περιγράφει ο Γιάννης Τριάντης στην «Ελευθεροτυπία» καίει στα οδοφράγματα τις νεοδεξιές ουτοπίες της «νέας ευρωπαϊκής Αριστεράς». Η οργή των περιθωριακών, των εξαθλιωμένων που ξεχείλισε και βγήκε από τα γκέτο των μεγαλουπόλεων εκφράζει μια σύγκρουση που διαπερνά άλλες λιγότερο, άλλες περισσότερο όλες τις χώρες της Ενωσης.
Ο Μαρξ πέθανε, αλλά οι μεταμαρξιστές εκσυγχρονιστές δεν θα αισθάνονται και πολύ καλά βλέποντας τα φαντάσματα της κοινωνικής έκρηξης να επιστρέφουν. Και ότι κανένας Μπλερ, Σημίτης, Πρόντι ή Ζοσπέν δεν μπορεί να τα φυλακίσει για πολύ καιρό.
Υπάρχουν σήμερα στην Ευρώπη 40 εκατομμύρια φτωχοί, 18 εκατομμύρια άνεργοι, τρία εκατομμύρια άστεγοι: ένας στρατός περιθωριοποιημένων που κάθε μέρα βρίσκονται αντιμέτωποι με το ωμό πρόσωπο μιας κοινωνίας πλούτου η οποία τους έχει αποκλείσει. Αντιμέτωποι με μια ηγετική τάξη που, στο όνομα του αλάθητου της νέας οικονομικής θρησκείας, πολλαπλασιάζει τους θυλάκους της εξαθλίωσης.
Με επιμονή που αγγίζει πλέον τα όρια του γελοίου, οι κυβερνήτες της Ευρώπης και οι καθεστωτικοί οικονομικοί αναλυτές εξακολουθούν να υπόσχονται τη βελτίωση της οικονομίας για το επόμενο εξάμηνο, τον επόμενο χρόνο, την επόμενη χιλιετία… Εξακολουθούν να ευαγγελίζονται την ευρωπαϊκή γη της επαγγελίας. Και μας οδηγούν όλο και πιο βαθιά στην κόλαση. Ενα ποσοστό μεταξύ του 35% και του 50% του οικονομικώς ενεργού πληθυσμού της Ευρώπης βρίσκεται ήδη στο περιθώριο του πολιτισμού της εργασίας. Και είναι μόνο η αρχή.
Η πραγματική οικονομία αρνείται να υπακούσει στους νόμους του νεοφιλελευθερισμού. Το δόγμα ότι η ανάπτυξη δημιουργεί νέες θέσεις εργασίας έχει καταρρεύσει (τουλάχιστον για τις μεταβιομηχανικές κοινωνίες της Δύσης). Το αντίθετο: αντί η πορεία των δύο δεικτών να είναι αντίστροφη (αύξηση της παραγωγής – μείωση της ανεργίας), είναι παράλληλη. Η ανάπτυξη τον καιρό της παγκοσμιοποίησης δεν δημιουργεί νέες θέσεις εργασίας, τις καταστρέφει. Ταυτόχρονα (όπως γράφει ο καθηγητής Πολιτικής Οικονομίας του Πανεπιστημίου Paris-VII, Michel Beaud στον «Monde diplomatique») παρατηρείται μια τεράστια συσσώρευση πλούτου. Στη δεκαετία του ’80 (χρυσή δεκαετία της νέας οικονομικής τάξης πραγμάτων) το παγκόσμιο προϊόν διπλασιάστηκε.
Ποτέ δεν είχε παραχθεί τόσος πλούτος. Ποτέ ως τώρα. Και ποτέ δεν είχε καταγραφεί τόση φτώχεια. Ποτέ ως τώρα.
Ο οικονομικός ορθολογισμός του νεοφιλελευθερισμού οδηγεί μοιραία στον κοινωνικό ανορθολογισμό. Στην αποσύνθεση της κοινωνίας, στην εξαθλίωση του ανθρώπου.
Την οργή αυτής της νέας «τάξης των μη εχόντων» στην κυριολεξία εκφράζει η «εξέγερση των φτωχών» (όπως οι ίδιοι οι πρωταγωνιστές της την ονόμασαν) στη Γαλλία. Αυτοί είναι τα φαντάσματα που πλανώνται πάνω από τη σημερινή Ευρώπη. Χωρίς συγκεκριμένη ιδεολογία, χωρίς αρχηγούς (χλεύασαν τους εκπροσώπους της Αριστεράς που προσπάθησαν να τους πουλήσουν νέες υποσχέσεις), χωρίς προκατασκευασμένα πολιτικά μοντέλα, έσπασαν, έκαψαν, κατέστρεψαν όλα όσα βρήκαν στο διάβα τους. Ολα όσα η «εικονική κοινωνία της αφθονίας» τούς υπόσχεται αλλά δεν μπορεί να τους δώσει. Απελπισμένοι, βίαιοι, έτοιμοι για όλα, αφού έχουν χάσει πλέον ακόμη και τις αλυσίδες τους. Ενα θεριό που αντρειεύει και θεριεύει. Η κοπριά του νέου επαναστατικού υποκειμένου. Μια πυρακτωμένη μάζα μίσους, υπέροχα ανατρεπτική.
