Μια ιδιοφυής διχασμένη προσωπικότητα
Οσοι έχουν διαβάσει τη βιογραφία «The life and death of Peter Sellers» («H ζωή και ο θάνατος του Πίτερ Σέλερς») του Ρότζερ Λούις (εκδόθηκε το 1994) θα ξέρουν ότι ο Πίτερ Σέλερς – γνωστός ως Goon, ως ένας από τη «Συμμορία των πέντε», ως γκαφατζής επιθεωρητής Ζακ Κλουζό, ως πλανητάρχης στο «SOS: Πεντάγωνο καλεί Μόσχα» αλλά και ως κηπουρός με καθήκοντα συμβούλου… πλανητάρχη στο «Να είσαι εκεί κύριε Τσανς» – είναι μια κλασική περίπτωση διασημότητας που αξίζει να «περάσει» ως κινηματογραφικός ήρωας σε μια ταινία με πληροφορίες αλλά και άποψη. Σύμφωνα με τη βιογραφία του Λούις αλλά και με την ταινία «Peter Sellers για πάντα» του Στίβεν Χόπκινς, η οποία την ακολούθησε δέκα χρόνια αργότερα, ο Σέλερς υπήρξε μια διχασμένη προσωπικότητα: ιδιοφυής κωμικός από τη μια πλευρά, βαθύτατα καταθλιπτικός σε όλες τις πτυχές της προσωπικής ζωής του από την άλλη. Είχε τεράστιο ταλέντο μίμου με τη μοναδική ικανότητα να «υιοθετεί» προσωπικότητες, αλλά την ίδια ώρα, σαν κακομαθημένο μωρό, χώλαινε στους χειρισμούς της δικής του ζωής, με γάμους που είχαν ημερομηνία λήξης (παντρεύτηκε τέσσερις φορές) και με παιδιά που ταλαιπωρούνταν αφάνταστα από την ακατάστατη φύση του πατέρα τους. Το παράξενο είναι ότι ο ίδιος ο Σέλερς υποστήριζε ότι ως προσωπικότητα ήταν «ανύπαρκτος».
«Οι κωμικές μάσκες που φορούσε ο Σέλερς είναι τα παράθυρα μέσω των οποίων αποπειραθήκαμε να κοιτάξουμε τον εσωτερικό κόσμο του» αναφέρει ο Χόπκινς. «Οι διαρκείς μεταμορφώσεις του αποκαλύπτουν τόσο την αστείρευτη ανάγκη του για αγάπη όσο και τη δυσκολία του στο να επιστρέψει την αγάπη στους άλλους, την αγάπη που του έδιναν». Για τον σεναριογράφο Κρις Μάρκους, ο οποίος σε συνεργασία με τον Στιβ Μακ Φίλι δούλεψε επί μία ολόκληρη τετραετία τη σεναριακή διασκευή της βιογραφίας «The life and death of Peter Sellers», «η αστείρευτη γοητεία που ανέκαθεν ασκούσε ο Πίτερ Σέλερς πήγαζε από τον αντισυμβατικό τρόπο με τον οποίο αντιδρούσε στα πάντα». Το 800 σελίδων βιβλίο (εκδόθηκε το 1994) περιέχει πλήθος πληροφοριών τοποθετημένων σε «άτακτη» – μη χρονολογική – σειρά, και αυτή η έλλειψη χρονικής συνέχειας του βιβλίου βοήθησε τον σκηνοθέτη και το επιτελείο του ώστε να συνθέσουν ένα εξίσου άτακτο σενάριο, που πλησιάζει την ιδιοσυγκρασία του ίδιου του Σέλερς. Χρησιμοποιήθηκε ακόμη και η κατασκευή καταστάσεων.
Σχέσεις μίσους και πάθους με τους δικούς του ανθρώπους
Λονδίνο, 1957. Το νεανικό κοινό του BBC Radio ηλεκτρίζεται από τις τρελές εκπομπές των Goons, μιας αναρχικής παρέας κωμικών, με κλίση προς το ακραίο χιούμορ. Ενα από τα ταλέντα της ομάδας είναι ο Πίτερ Σέλερς. Ενας φιλόδοξος, ανήσυχος αλλά και κάπως συνεσταλμένος ηθοποιός 22 ετών (γιος ηθοποιών), που προσπαθεί να βρει τον δρόμο προς τη μεγάλη οθόνη. Με τη βοήθεια των μηχανορραφιών της δραστήριας αλλά καταπιεστικής μητέρας του, ο Σέλερς γίνεται πιο επιθετικός και όχι μόνο κερδίζει τον πρώτο κινηματογραφικό ρόλο του αλλά και ένα BAFTA (Βραβείο Βρετανικής Ακαδημίας Κινηματογράφου). H καριέρα του στον κινηματογράφο είναι πια γεγονός και πολύ σύντομα ανθεί με κωμωδίες όπως «H συμμορία των πέντε» και «Οι εντιμότατοι κύριοι του κελιού 13». Οσο πιο διάσημος γίνεται όμως ο Σέλερς τόσο ο χαρακτήρας του δυσκολεύει, και αυτό φάνηκε για πρώτη φορά στον πρώτο γάμο του (με την Αν Χόου) που διήρκεσε από το 1951 ως το 1961 και έκλεισε δυσάρεστα. Ολα τα παραπάνω στοιχεία περνούν στο «Peter Sellers για πάντα» καθώς το φιλμ κάνει στάσεις στα σημαντικότερα κεφάλαια της ζωής του Σέλερς, από το παρ’ ολίγον θανάσιμο έμφραγμά του στα τέλη της δεκαετίας του 1960 ως την (και εκεί) ανισόρροπη σχέση του με ανθρώπους του καλλιτεχνικού χώρου.
Ενα παράδειγμα είναι ο ρόλος που έπαιξε στη ζωή του Σέλερς ο σκηνοθέτης Μπλέικ Εντουαρντς, ο άνθρωπος που «έδωσε» στον Σέλερς τη χρυσή ευκαιρία επιλέγοντάς τον για τον δημοφιλέστερο ρόλο του ηθοποιού: εκείνον του αδέξιου επιθεωρητή Ζακ Κλουζό στις ταινίες «Ροζ Πάνθηρ». Ελάχιστοι ίσως γνωρίζουν (αλλά η βιογραφία και η ταινία το τονίζουν) ότι ο Σέλερς σιχαινόταν τόσο την ερμηνεία του ως Κλουζό όσο γενικότερα τις ταινίες «Ροζ Πάνθηρ». Αυτό το μίσος άρχισε να οξύνεται όταν ο Σέλερς είδε ότι δεν μπορούσε με τίποτε να ξεφύγει από την εικόνα του Κλουζό και να καλλιεργήσει περισσότερο την γκάμα του σε δραματικούς ρόλους. Κατά συνέπεια η κυκλοθυμική συμπεριφορά του Σέλερς και το γεγονός ότι τρωγόταν διαρκώς με τα ρούχα του είχαν αντίκτυπο στους ανθρώπους οι οποίοι τον αγάπησαν ειλικρινά και τον στήριξαν. Κατά τραγική ειρωνεία ένας από αυτούς ήταν ο ίδιος ο Εντουαρντς, ο οποίος στα μέσα της δεκαετίας του 1970 πρότεινε στον Σέλερς να παίξει για τρίτη φορά τον επιθεωρητή Ζακ Κλουζό στην «Επιστροφή του Ροζ Πάνθηρα». H ταινία γυρίστηκε και έμελλε να γίνει μια από τις μεγαλύτερες επιτυχίες της χρονιάς της. Στην επίσημη πρεμιέρα της όμως ο Σέλερς εξευτέλισε τον Εντουαρντς με τον χειρότερο τρόπο. Ο μόνος σκηνοθέτης τον οποίο ο Σέλερς εκτιμούσε πραγματικά ήταν ο Στάνλεϊ Κιούμπρικ, με τον οποίο γύρισε τη «Λολίτα» και το «SOS: Πεντάγωνο καλεί Μόσχα». Αλλωστε για τους τρεις ρόλους του στο «SOS: Πεντάγωνο καλεί Μόσχα» ο Σέλερς προτάθηκε για το Οσκαρ.
H σχέση του Πίτερ Σέλερς με τις γυναίκες που έπαιξαν καταλυτικό ρόλο στη ζωή του είναι επίσης ένα στοιχείο που προσθέτει ενδιαφέρον στο «Peter Sellers για πάντα». H ταινία υπονοεί ότι ο Σέλερς είχε ερωτευθεί τη Σοφία Λόρεν (στην ταινία την υποδύεται η Σάντα Ακίνο) στα γυρίσματα της «Εκατομμυριούχου» (1963) και ότι η απόρριψη που δέχθηκε από την ιταλίδα σεξοβόμβα του προκάλεσε κατάθλιψη. Μη αντέχοντας τη σκληρή συμπεριφορά του, η Αν Χόου (Εμιλι Γουότσον) τον εγκατέλειψε μαζί με τα δύο παιδιά τους και στράφηκε στην αγκαλιά ενός άλλου άνδρα. Ακόμη πιο σκληρή όμως ήταν η συμπεριφορά του Σέλερς προς τη σουηδή ηθοποιό Μπριτ Εκλαντ (Σαρλίζ Θερόν) την οποία παντρεύτηκε τρεις μόνο εβδομάδες μετά την πρώτη συνάντησή τους στο Λονδίνο.
Στη Μελβούρνη των αρχών της δεκαετίας του 1970, πολλά χρόνια προτού κερδίσει το Οσκαρ α´ ανδρικού ρόλου για τον «Σολίστα» (1996), ο αυστραλός ηθοποιός Τζέφρεϊ Ρας, ο οποίος επελέγη για να μεταφέρει το δύσκολο φορτίο της ενσάρκωσης του Σέλερς, ερχόταν για πρώτη φορά σε επαφή με τους Goons. Ο Ρας σπούδαζε θέατρο παίζοντας αμισθί σε μικρούς θιάσους της Μελβούρνης και του Σίδνεϊ. «Είχα ερωτευθεί τους Goons γιατί ήμουν μεγάλος θαυμαστής της βωβής κωμωδίας, όταν οι ηθοποιοί έπαιζαν κυρίως με το σώμα τους» μας είπε εφέτος στις Κάννες όταν τον συναντήσαμε με αφορμή αυτή την ταινία. «Οταν έτυχε να δω για πρώτη φορά τον Σέλερς στη σκηνή, αυτό που αμέσως σκέφθηκα είναι ότι ανήκει στο σπάνιο είδος των σύγχρονων κλόουν του κινηματογράφου. Δεν ήταν Ζακ Τατί. Ούτε Τσάρλι Τσάπλιν. Δεν υπήρχε τίποτε το επιτηδευμένο ή το μιμητικό σε ό,τι έκανε. Για την ακρίβεια, πιστεύω ότι ο Σέλερς βρισκόταν πολύ πιο κοντά στο παράλογο ύφος σουρεαλιστών θεατρικών συγγραφέων όπως ο Ευγένιος Ιονέσκο και ο Σάμιουελ Μπέκετ. Γιατί ο κλόουν του Σέλερς σχετίζεται με το άγχος και τη μόνιμη κατάσταση κρίσης όπως και τη λανθασμένη ταυτότητα».
