Από την πρώτη ημέρα της δίκης για το σιδηροδρομικό δυστύχημα που έχει συγκλονίσει το πανελλήνιο, με κατηγορούμενους τους υπευθύνους, πλην πολιτικών που ερευνώνται χωριστά, αν έχει κάτι κανείς να παρατηρήσει, πέρα από το κομφούζιο και τις σοβαρές ελλείψεις για τη διεξαγωγή της δίκης, είναι τα ανώνυμα θύματα αυτής της τραγωδίας. Η συντριπτική πλειοψηφία των συγγενών των θυμάτων, που τόσο άδικα και τραγικά έχασαν τη ζωή τους, αλλά και οι δεκάδες επιζήσαντες αυτής της τραγωδίας, με εμφανή τα ψυχολογικά και σωματικά τραύματα της φρικτής εμπειρίας τους, μας είναι άγνωστοι.
Αυτοί οι πονεμένοι και χαροκαμένοι άνθρωποι, που προσήλθαν στη δίκη με την απαίτηση η δίκη να γίνει και αδιάφοροι για οτιδήποτε άλλο προβλήθηκε ως αίτημα αλλαγής του τόπου διεξαγωγής της, είχαν μια αξίωση. Η πολιτεία, διά της Δικαιοσύνης, να τους δώσει τη δυνατότητα μιας ηθικής δικαίωσης, ότι δηλαδή ζούμε σε ένα κράτος δικαίου, που οι ευθύνες απονέμονται, οι δίκες γίνονται και δεν μετατρέπονται σε πολιτικές αρένες ή σε πεδία στείρων αντιπαραθέσεων. Αυτοί οι πονεμένοι άνθρωποι, κρατώντας στα χέρια τις φωτογραφίες των δικών τους ανθρώπων που έφυγαν από τη ζωή με τραγικό τρόπο, δεν έχουν φωνή, δεν τους ξέρει η κοινωνία, ούτε σε αυτούς εστιάζεται η πολιτική.
Όλοι γνωρίζουμε εκείνους που βγαίνουν μπροστά, που διατυπώνουν με φωνές τα αιτήματά τους, με κραυγές και με άλλους τρόπους, ή εκπροσωπούνται από συνηγόρους που μιλάνε στα κανάλια, βγαίνουν στις τηλεοπτικές εκπομπές, προβάλλουν αιτήματα και προβάλλουν και τις δικές τους επαγγελματικές επιδιώξεις, γεγονός φυσικό και αναμενόμενο.
Όμως οι συγγενείς των θυμάτων των Τεμπών δεν είναι μόνο αυτοί. Ή μάλλον αυτοί είναι οι ελάχιστοι.
Οι πολλοί βιώνουν τον πόνο τους σιωπηλά, χωρίς να φωνάζουν, δεν διαθέτουν επώνυμους και προβεβλημένους δικηγόρους, ενώ οι επιζήσαντες αποτελούν μια κατηγορία που δεν τυγχάνει ως σήμερα δημόσιας προσοχής, ούτε σε αυτούς επικεντρώνεται το ενδιαφέρον των μέσων ενημέρωσης ή του δημόσιου διαλόγου. Σε αυτούς τους ανώνυμους των Τεμπών, αλλά και σε όλους τους συγγενείς των θυμάτων η πολιτεία και η Δικαιοσύνη οφείλουν να επιδείξουν σεβασμό. Να εξασφαλίσουν συνθήκες τέτοιες και ικανές η δίκη να γίνει, να γίνει σωστά και γρήγορα, για να μπορέσουν οι άνθρωποι που τόσο ακριβά πλήρωσαν τις παθογένειες του κράτους να βρουν το δίκιο τους και να μην πονέσουν μία ακόμη φορά με ευθύνη της πολιτείας.
Έχω γράψει κι άλλη φορά πως η ευθύνη των δικαστών που δικάζουν είναι μεγάλη και είναι καθήκον τους να σταθούν σε αυτή τη δίκη με όρους λειτουργίας ενός δικαστικού θεσμού που δεν μπορεί να άγεται και να φέρεται από επιδιώξεις οποιουδήποτε. Από την άλλη, η πολιτεία ποικιλοτρόπως, η Δικαιοσύνη, Αστυνομία, το αρμόδιο υπουργείο κ.ά. έχουν υποχρέωση και ευθύνη για τις συνθήκες διεξαγωγής της δίκης που γίνεται σε μια συγκυρία όπου οι θεσμοί έχουν υποστεί φθορές στη συνείδηση των πολιτών, με τη Δικαιοσύνη να σημειώνει ποσοστά έλλειψης εμπιστοσύνης που ξεπερνούν το 60%.
Για όσους επιχειρούν άλλες επιδιώξεις από αυτή τη δίκη μόνο η Δικαιοσύνη μπορεί να τους αναχαιτίσει και να τους βάλει στη θέση τους. Και βέβαια η πολιτεία να εξασφαλίσει ακόμα και νομοθετικά εργαλεία για να μπορέσει η δίκη για την τραγωδία στα Τέμπη – αλλά η κάθε δίκη – να διεξαχθεί με όρους θεσμικούς. Όχι αυτά που συνέβησαν την πρώτη ημέρα της δίκης για το σιδηροδρομικό δυστύχημα. Σε οποιαδήποτε ευρωπαϊκή χώρα τέτοιες εικόνες είναι αδιανόητες. Ουδείς τολμά να συμπεριφέρεται στο δικαστήριο με όρους αρένας και οχλαγωγίας. Ούτε τολμά κανείς να μεταδώσει εικόνες και στιγμιότυπα από τη δίκη. Πουθενά στη Ευρώπη. Εδώ, δυστυχώς, η πολιτεία και η Δικαιοσύνη λειτουργούν.
