Αντιμέτωπη με τη σοβαρότερη δημογραφική κρίση της σύγχρονης ιστορίας της βρίσκεται η Ιαπωνία. Τα προκαταρκτικά στοιχεία της απογραφής του 2025, που δημοσιοποιήθηκαν σήμερα, αποκαλύπτουν συρρίκνωση του πληθυσμού κατά 2,5% μέσα σε μία πενταετία, επιδόσεις που αποτελούν αρνητικό ρεκόρ από το 1920, έτος έναρξης της καταγραφής των σχετικών δεδομένων.
Σύμφωνα με την επίσημη στατιστική υπηρεσία, ο πληθυσμός της τέταρτης ισχυρότερης οικονομίας του πλανήτη υποχώρησε στα 123 εκατομμύρια. Η μείωση αυτή μεταφράζεται σε απώλεια τριών εκατομμυρίων ανθρώπων σε σχέση με το 2020, μέγεθος τριπλάσιο από εκείνο που είχε διαπιστωθεί την αμέσως προηγούμενη πενταετία (2015-2020), γεγονός που πιστοποιεί τη ραγδαία επιτάχυνση του φαινομένου.
Τα δεδομένα επιβεβαιώνουν για ακόμη μια φορά ότι το δημογραφικό πρόβλημα της χώρας μας επιδεινώνεται, δήλωσε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Μινορού Κίχαρα, αποτυπώνοντας την έντονη ανησυχία του πολιτικού κόσμου.
Aδιέξοδο με γήρανση και υπογεννητικότητα
Η δημογραφική πυραμίδα της Ιαπωνίας παρουσιάζει πλέον μη αναστρέψιμη εικόνα. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Παγκόσμιας Τράπεζας, η χώρα διαθέτει τον δεύτερο γηραιότερο πληθυσμό παγκοσμίως, πίσω μόνο από το Μονακό.
Το πρόβλημα εστιάζεται κυρίως στην κατακρήμνιση των γεννήσεων, καθώς ο δείκτης γονιμότητας έχει υποχωρήσει στο 1,2, τη στιγμή που το ελάχιστο όριο για τη σταθερότητα του πληθυσμού ανέρχεται στο 2,1. Παράλληλα, το 2025 οι γεννήσεις περιορίστηκαν στις 705.809, σημειώνοντας πτώση για δέκατο διαδοχικό έτος και επιτείνοντας το αδιέξοδο.
Παρά το γεγονός ότι η διεθνής πρακτική υποδεικνύει τη μετανάστευση ως το βασικότερο εργαλείο για την αναπλήρωση του χαμένου εργατικού δυναμικού, η κυβέρνηση του Τόκιο επιλέγει την αντίθετη κατεύθυνση. Η πρωθυπουργός Σανάε Τακαΐτσι, κινούμενη σε μια αυστηρή πολιτική ατζέντα, συνεχίζει να λαμβάνει περιοριστικά μέτρα με στόχο τη μείωση της εισροής ξένων υπηκόων στη χώρα.
Αντί της δημογραφικής ενίσχυσης από το εξωτερικό, το βάρος πέφτει σε εγχώρια κίνητρα, τα οποία όμως αποδεικνύονται αναποτελεσματικά. Οι διαδοχικές κυβερνήσεις έχουν επιστρατεύσει μια ευρεία γκάμα παρεμβάσεων, από την αύξηση των οικογενειακών επιδομάτων και των επιδοτήσεων για γονικές άδειες, μέχρι τη χρηματοδότηση κρατικών εφαρμογών γνωριμιών για την ενθάρρυνση των γάμων. Μέχρι στιγμής, η απροθυμία των νέων για δημιουργία οικογένειας, σε συνδυασμό με το υψηλό κόστος διαβίωσης, κρατούν την Ιαπωνία εγκλωβισμένη σε έναν φαύλο κύκλο δημογραφικής και οικονομικής συρρίκνωσης.
