Βαθαίνει το sell off στην παγκόσμια αγορά ομολόγων καθώς η ανησυχία για τον πληθωρισμό ενισχύει τα σενάρια για αύξηση του κόστους δανεισμού από τις κεντρικές τράπεζες ενώ οι επενδυτές εστιάζουν και στο δημόσιο χρέος.
Η απόδοση του 10ετούς αμερικανικού ομολόγου εκτοξεύτηκε έως και 3,6 μονάδες βάσης στο υψηλότερο επίπεδο από τον Φεβρουάριο του 2025, στο 4,631%, στις πρώτες συναλλαγές της Δευτέρας, έχοντας αυξηθεί περισσότερο από 20 μονάδες βάσης την περασμένη εβδομάδα.
Η απόδοση του διετούς ομολόγου, η οποία είναι πιο ευαίσθητη στον πληθωρισμό και τις προσδοκίες για τα επιτόκια, άγγιξε το 14μηνο υψηλό του 4,105%.
Η απόδοση των 30ετών αμερικανικών ομολόγων βρέθηκε στο 5,159%, του γερμανικού εκτινάχθηκε στο υψηλότερο επίπεδο εδώ και 15 χρόναια ενώ η αντίστοιχη στην Ιαπωνία έχει εκτοξευθεί σε επίπεδα που δεν έχουν παρατηρηθεί στην 27χρονη ιστορία του ομολογιακού τίτλου.
Συνολικά, η μέση απόδοση του 10ετούς ομολόγου στην G7 είναι η υψηλότερη από το 2004, σύμφωνα με τον Torsten Slok της Apollo Management.
Το ξεπούλημα των ομολογιακών τίτλων από το Τόκιο μέχρι τη Νέα Υόρκη θα συζητηθεί στη συνάντησης των υπουργών Οικονομικών και των κεντρικών τραπεζιτών της G7 που θα πραγματοποιηθεί αργότερα στο Παρίσι καθώς και οι κίνδυνοι πληθωρισμού που τροφοδοτούνται από τις υψηλές τιμές ενέρργειας.
Ερωτηθείσα αν ανησυχεί για τη μεταβλητότητα της αγοράς ομολόγων, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας Κριστίν Λαγκάρντ απάντησε: «Πάντα ανησυχώ, αυτή είναι η δουλειά μου».
Από την πλευρά της η επικεφαλής του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα υπογράμμισε ότι το ξεπούλημα στις διεθνείς αγορές ομολόγων αντανακλά τον αντίκτυπο των υψηλότερων τιμών πετρελαίου.
«Τα ομόλογα δυσκολεύονται να πάρουν μια ανάσα αυτή τη στιγμή» εξηγεί στο Bloomberg ο Ρίτσαρντ Κάρτερ, επικεφαλής της έρευνας για τα σταθερά εισοδήματα στην Quilter Cheviot, ο οποίος επισήμανε το συνεχιζόμενο κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ και την ελάχιστη πρόοδο στις διαπραγματεύσεις. «Οι αποδόσεις είναι πολύ υψηλές, αλλά ενδέχεται να ανέβουν ακόμη περισσότερο. Ο κόσμος είναι πλημμυρισμένος από χρέος.»
Πόλεμος ΗΠΑ – Ιράν
Τα ομόλογα αποδίδουν σταθερό επιτόκιο καθ’ όλη τη διάρκεια ζωής τους και το τελικό κεφάλαιο κατά τη λήξη τους. Ο πληθωρισμός μειώνει την ελκυστικότητά τους, καθώς οι πληρωμές αυτές δεν έχουν πλέον την ίδια αξία που είχαν παλαιότερα.
Οι πληθωριστικές πιέσεις αναζωπυρώθηκαν από τον πόλεμο των ΗΠΑ με το Ιράν, ο οποίος διαρκεί σχεδόν τρεις μήνες. Το αργό πετρέλαιο Brent διαπραγματεύεται στα 110 δολάρια το βαρέλι, κυρίως επειδή το Ορμούζ, νευραλγική θαλάσσια οδός για τις παγκόσμιες ροές ενέργειας, παραμένει ουσιαστικά κλειστό.
Οι υψηλότερες τιμές της βενζίνης ήδη πλήττουν τα πορτοφόλια των καταναλωτών, ενώ υπάρχει κίνδυνος γενικής σπειροειδούς ανόδου των τιμών, καθώς οι εταιρείες μετακυλίουν το υψηλότερο κόστος παραγωγής.
Στις ΗΠΑ, για παράδειγμα, τα στοιχεία της περασμένης εβδομάδας έδειξαν ότι ο Δείκτης Τιμών Καταναλωτή και ο Δείκτης Τιμών Παραγωγού σημείωσαν τη μεγαλύτερη άνοδο από το 2023 και το 2022, αντίστοιχα.
Έκρηξη δαπανών για την τεχνητή νοημοσύνη
Η έκρηξη των επενδύσεων στην τεχνητή νοημοσύνη ενδέχεται τελικά να ενισχύσει την παραγωγικότητα, κάτι που θα συμβάλει στον περιορισμό του πληθωρισμού. Εν τω μεταξύ, όμως, η ζήτηση για μικροτσίπ ωθεί τις τιμές τους προς τα πάνω. Αυτό, με τη σειρά του, οδηγεί σε αύξηση των τιμών των ηλεκτρονικών ειδών ευρείας κατανάλωσης, των αυτοκινήτων και άλλων προϊόντων που εξαρτώνται από αυτά, ένα φαινόμενο που έχει ονομαστεί «chipflation».
Υψηλό δημόσιο χρέος
Οι πολιτικοί, από το Τόκιο έως την Ουάσινγκτον, υπόσχονται να αυξήσουν τις δαπάνες ή να μειώσουν τους φόρους. Ωστόσο, οι χώρες τους έχουν ήδη δανειστεί σημαντικά ποσά κατά τη διάρκεια της πανδημίας, γεγονός που θέτει το ερώτημα πόσο ακόμα μπορούν να αυξηθούν τα επίπεδα χρέους.
Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο εκτιμά ότι το παγκόσμιο δημόσιο χρέος αναμένεται να φτάσει το 100% του ΑΕΠ έως το 2029, από 95% πέρυσι. Στις ΗΠΑ, το Γραφείο Προϋπολογισμού του Κογκρέσου προβλέπει ότι οι φορολογικές περικοπές του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ θα ωθήσουν το χρέος στο 120% μέσα σε μια δεκαετία, ξεπερνώντας τα ρεκόρ που είχαν καταγραφεί κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου.
Όσο περισσότερο ξοδεύουν οι κυβερνήσεις ή όσο λιγότερα εισπράττουν από φορολογικά έσοδα, τόσο περισσότερο χρέος πρέπει να εκδώσουν. Και οι επενδυτές, επιφυλακτικοί απέναντι στα τεντωμένα δημόσια οικονομικά, είναι πιθανό να απαιτήσουν υψηλότερα επιτόκια για να αντισταθμίσουν τον κίνδυνο. Ο Γιαρντένι είναι γνωστός για το ότι περιγράφει τέτοιες συναλλαγές ως έργο των «bond vigilantes», των εκδικητών των ομολόγων, οι οποίοι συχνά αναγκάζουν τις κυβερνήσεις να κάνουν στροφή 180 μοιρών.
Αυξήσεις επιτοκίων
Οι επενδυτές ανησυχούν ότι οι κεντρικές τράπεζες υστερούν στην καταπολέμηση του πληθωρισμού.
Αυτό τους ωθεί να στοιχηματίσουν ότι τα βασικά επιτόκια ενδέχεται να παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Τα υψηλότερα επιτόκια καθιστούν τις αποδόσεις των υφιστάμενων ομολόγων λιγότερο ελκυστικές για τους επενδυτές, με αποτέλεσμα να πέφτουν οι τιμές.
Στις ΗΠΑ οι επενδυτές προβλέπουν πλέον αύξηση των επιτοκίων έως τον Μάρτιο του 2027. Πρόκειται για ανατροπή σε σχέση με τα τέλη Φεβρουαρίου, όταν ανέμεναν δύο μειώσεις κατά 0,25% το 2026 και ότι ο νέος πρόεδρος της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ, Κέβιν Γουάρς, θα υλοποιούσε τις εκκλήσεις του Τραμπ για χαλαρότερη νομισματική πολιτική.
Οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής θα καθορίσουν τα επιτόκια στις 17 Ιουνίου, ενώ αυξάνεται η πίεση να εγκαταλείψουν την τάση τους προς τη χαλάρωση. Η Τράπεζα της Ιαπωνίας συνεδριάζει μια μέρα νωρίτερα, ενώ οι φωνές για αύξηση των επιτοκίων γίνονται όλο και πιο δυνατές.
Παράλληλα, οι κεντρικές τράπεζες αντέδρασαν στην οικονομική κρίση του 2008 και στην πανδημία αγοράζοντας κρατικά ομόλογα, με στόχο να συγκρατήσουν τις αποδόσεις και να τονώσουν τις οικονομίες. Ωστόσο, πλέον έχουν σταματήσει να το κάνουν αυτό και, σε ορισμένες περιπτώσεις, έχουν μάλιστα μειώσει τα χαρτοφυλάκιά τους. Αυτό αφαίρεσε μια ακόμη πηγή ζήτησης από την αγορά.
Η οικονομία
Ο πληθωρισμός αποτελεί επίσης παράπλευρο αποτέλεσμα της οικονομικής ανάπτυξης. Καθώς αυξάνεται η ζήτηση για αγαθά και υπηρεσίες, οι εργαζόμενοι ενθαρρύνονται να ζητούν υψηλότερους μισθούς.
Παρά τον πόλεμο, η οικονομία των ΗΠΑ έχει δείξει συνεχή δυναμική, με πρόσφατα στοιχεία να δείχνουν την ισχυρότερη αύξηση των θέσεων εργασίας σε διάστημα δύο μηνών από το 2024.
Η Ευρώπη βιώνει μια διαφορετική δυναμική όπου η ανάπτυξη είναι χαμηλή αλλά ο πληθωρισμός είναι υψηλός, ένας άλλος δυσμενής συνδυασμός για τα ομόλογα.
Διαρθρωτικές τάσεις
Υπάρχουν επίσης ορισμένες μακροπρόθεσμες τάσεις που ενδέχεται να ωθούν τους κινδύνους πληθωρισμού και τις αποδόσεις προς τα πάνω.
Οι οικονομολόγοι της Allianz SE αναφέρουν ότι, εκτός από το χρέος και την ψηφιοποίηση μέσω της τεχνητής νοημοσύνης, υπάρχουν τρία ακόμη «D» που επηρεάζουν την αγορά ομολόγων.
Η δημογραφική αλλαγή, υπό τη μορφή γήρανσης του πληθυσμού, μπορεί να σημαίνει αυξημένες πιέσεις στους μισθούς και στα έξοδα υγειονομικής περίθαλψης.
Η αποπαγκοσμιοποίηση, λόγω των εμπορικών πολέμων και της στροφής προς την παραγωγή πιο κοντά στην εγχώρια αγορά, η οποία θα μπορούσε να αυξήσει το κόστος της εφοδιαστικής αλυσίδας.
Και τέλος, η απανθρακοποίηση, καθώς η μετάβαση σε μια πράσινη οικονομία αυξάνει το κόστος μέσω των τιμών του άνθρακα και των νέων δαπανών για υποδομές.
Πηγή: ot.gr
