Σε μια δυσοίωνη πρόβλεψη προχωρούν οι επιστήμονες, προειδοποιώντας ότι η μεταβολική ηπατική νόσος αναμένεται να πλήξει 1,8 δισεκατομμύρια ανθρώπους παγκοσμίως μέχρι το 2050. Τα ευρήματα, τα οποία προέρχονται από τη διεξοδική μελέτη για το Παγκόσμιο Βάρος των Ασθενειών (GBD) και δημοσιεύθηκε στο έγκριτο περιοδικό Lancet Gastroenterology & Hepatology, υπογραμμίζουν την κρίσιμη ανάγκη για άμεσες παρεμβάσεις στη δημόσια υγεία. Η νόσος, η οποία πλέον ονομάζεται Λιπώδης Ηπατική Νόσος που σχετίζεται με Μεταβολική Δυσλειτουργία (MASLD) —αντικαθιστώντας τον παλαιότερο όρο «μη αλκοολική λιπώδης ηπατική νόσος»— αποτελεί μία από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες απειλές παγκοσμίως.
Σύμφωνα με τις τελευταίες εκτιμήσεις, σήμερα 1,3 δισεκατομμύρια άνθρωποι, δηλαδή περίπου το 16% του παγκόσμιου πληθυσμού, πάσχουν από τη νόσο, αριθμός που αντιπροσωπεύει μια εντυπωσιακή αύξηση της τάξης του 143% μέσα σε μόλις τρεις δεκαετίες. Η ιστορική αναδρομή των στοιχείων δείχνει ότι το 1990 οι πάσχοντες ανέρχονταν σε περίπου 500 εκατομμύρια, ενώ η πρόβλεψη για το 2050 κάνει λόγο για επιπλέον αύξηση 42% σε σχέση με τα σημερινά επίπεδα.
Ποιοι παράγοντες την προκαλούν και τι δείχνουν τα δημογραφικά στοιχεία
Η έρευνα, υπό την καθοδήγηση του Ινστιτούτου Μετρήσεων και Αξιολόγησης Υγείας (IHME) του Πανεπιστημίου της Ουάσιγκτον, ταυτοποιεί την υψηλή γλυκόζη στο αίμα ως τον κύριο ένοχο για τη νοσηρότητα, ακολουθούμενη από τον υψηλό Δείκτη Μάζας Σώματος και το κάπνισμα.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα δημογραφικά στοιχεία της μελέτης, καθώς η MASLD εμφανίζεται συχνότερη στους άνδρες και παρουσιάζει την υψηλότερη επικράτηση στους ηλικιωμένους άνω των 80 ετών. Παρά ταύτα, ο μεγαλύτερος απόλυτος αριθμός ατόμων που επηρεάζονται εντοπίζεται πλέον σε νεότερες ηλικίες, και συγκεκριμένα στην ομάδα 35 έως 39 ετών για τους άνδρες και 55 έως 59 ετών για τις γυναίκες.
Γεωγραφικά, ενώ περιοχές όπως η Βόρεια Αφρική και η Μέση Ανατολή πλήττονται δυσανάλογα, η άνοδος στις δυτικές κοινωνίες είναι ραγδαία. Ενδεικτικά, στο Ηνωμένο Βασίλειο η επικράτηση αυξήθηκε κατά 33% από το 1990 —η μεγαλύτερη αύξηση στη Δυτική Ευρώπη— ενώ σημαντική άνοδος καταγράφηκε στην Αυστραλία (30%) και στις Ηνωμένες Πολιτείες (22%).
Ζητούν να καταστεί άμεση προτεραιότητα η αντιμετώπιση της MASLD
Παρά την ανησυχητική αύξηση των κρουσμάτων, οι ερευνητές επισημαίνουν ένα παράδοξο: ο συνολικός αντίκτυπος στην υγεία, μετρούμενος σε χαμένα έτη ζωής, παρέμεινε σχετικά σταθερός. Αυτό υποδηλώνει ότι οι πρόοδοι στη θεραπευτική φροντίδα επιτρέπουν στους ασθενείς να ζουν περισσότερο, με τις περισσότερες νέες διαγνώσεις να αφορούν τα αρχικά στάδια της νόσου. Ωστόσο, η συσσώρευση τόσων περιστατικών σημαίνει ότι ένα τεράστιο μέρος του πληθυσμού διατρέχει πλέον κίνδυνο για σοβαρές μελλοντικές επιπλοκές, όπως η κίρρωση ή ο καρκίνος του ήπατος.
Καθώς η MASLD συνδέεται άρρηκτα με τον τρόπο ζωής και το υπερβολικό βάρος, οι ειδικοί τονίζουν ότι η έγκαιρη αναγνώριση συμπτωμάτων, όπως η έντονη κόπωση και η δυσφορία στην κοιλιακή χώρα, είναι κρίσιμης σημασίας. Οι συγγραφείς της μελέτης καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι η αντιμετώπιση της νόσου πρέπει να καταστεί άμεση παγκόσμια προτεραιότητα. Η ανάπτυξη στοχευμένων πολιτικών υγείας και εκστρατειών ευαισθητοποίησης θεωρείται επιβεβλημένη για τον μετριασμό των επιπτώσεων και την πρόληψη μιας μελλοντικής υγειονομικής κρίσης.
