Διατρέχουμε τη σελίδα της Crain’s Militaria και φτάνουμε στο τέλος. Τοποθετούμε τον κέρσορα στις λέξεις About Us. Ακολουθεί 1,5 γραμμή περιγραφής.
«Η Crain’s Militaria ιδρύθηκε το 2015 και έχει εμπειρία στη συλλογή στρατιωτικών αντικειμένων πλέον των 20 ετών. Ειδικεύεται σε στρατιωτικές φωτογραφίες, έγγραφα και άλλα στρατιωτικά αντικείμενα του Τρίτου Ράιχ.
Αποτελεί μια αξιόπιστη πλατφόρμα αγορών για όσους ενδιαφέρονται για τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο και την ιστορία γενικότερα».
Η ύπαρξη της Crain’s Militaria έγινε γνωστή στο πανελλήνιο έπειτα από τη δημοπράτηση (η οποία τελικά διεκόπη) στο e-bay φωτογραφιών που φέρονται να απεικονίζουν την εκτέλεση 200 ελλήνων αντιστασιακών στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής, την 1η Μαΐου 1944.
Οι φωτογραφίες ήρθαν για πρώτη φορά στο φως 82 χρόνια μετά το γεγονός.
Το φωτογραφικό υλικό που απεικονίζει τις τελευταίες -αγέρωχες- στιγμές των 200 κομμουνιστών πριν από την εκτέλεσή τους αποτελεί ντοκουμέντο που όμοιό του δεν υπάρχει.
Αν και η αυθεντικότητά τους δεν έχει ακόμη επιβεβαιωθεί, το υλικό αποτελεί σημαντικό οπτικό τεκμήριο ενός εκ των πιο σκοτεινών κεφαλαίων της γερμανικής Κατοχής στην Ελλάδα.
Ποια είναι η Crain’s Militaria
Το άλμπουμ εμφανίστηκε προς πώληση από τον βέλγο συλλέκτη, Tim de Craene, ο οποίος διαχειρίζεται την εταιρεία/πλατφόρμα Crain’s Militaria.
Οι φωτογραφίες αναρτήθηκαν προς πώληση χωρίς να είναι γνωστός ο/οι φωτογράφος/οι και χωρίς να συνοδεύονται από επίσημη τεκμηρίωση που να επιβεβαιώνει τη γνησιότητά τους.
Δημοσίευμα των The Brussels Times αναφέρει: «Βέλγος συλλέκτης δέχεται κριτική στην Ελλάδα για την προσπάθειά του να πουλήσει φωτογραφίες των Ναζί. (…) Η δημοπρασία τράβηξε την προσοχή όταν η ομάδα του Facebook “Greece at WWII Archives” (Αρχεία της Ελλάδας στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο) την ανέδειξε».
Ο όρος militaria αναφέρεται γενικά σε συλλεκτικά στρατιωτικά αντικείμενα, όπως όπλα, στολές, μετάλλια, έγγραφα και άλλα στοιχεία στρατιωτικής ιστορίας. Συχνά είναι αντικείμενα που έχουν ιστορική αξία ή παρουσιάζουν ενδιαφέρον για συλλέκτες,
Τα αντικείμενα του Crain’s Militaria διατίθενται μέσω δημοπρασιών και άμεσης αγοράς. Η επιχείρηση συλλεκτικών στρατιωτικών αντικειμένων εμφανίζει ως έδρα το Evergem στο Βέλγιο.
Το site είναι χωρισμένο σε κατηγορίες προκειμένου ο ενδιαφερόμενος να πλοηγηθεί εύκολα και να βρει το είδος του αντικειμένου που αναζητά.
Τα περισσότερα αντικείμενα που βρίσκονται αυτή τη στιγμή στον ιστότοπο του Crain’s Militaria έχουν ήδη πωληθεί, κάτι που δεν μας επιτρέπει να δούμε τις τιμές τους.
Τι μπορεί να βρεις κανείς;
Φωτογραφίες και καρτ-ποστάλ με στρατιωτικά θέματα, στρατιωτικά βιβλία και έγγραφα, ταυτότητες, πιστοποιητικά, βραβεία, μετάλλια, στολές, καρφίτσες, κονκάρδες, συλλεκτικά αντικείμενα στρατιωτικής ιστορίας και προπαγανδιστικό υλικό. Μερικά ενδεικτικά παραδείγματα:
Μια καρτ ποστάλ με ειδικό πολιτικό γραμματόσημο με το πρόσωπο του Χίτλερ από το 1943. Στάλθηκε σε στρατιώτη του Kreiskommandatur 559 στο Tarbes, στη νότια Γαλλία.
Μια ιταλική φασιστική καρφίτσα σε άριστη κατάσταση. Μια φωτογραφία του Χίτλερ με τον Γκέρινγκ να επιθεωρούν τάγμα στο Βερολίνο τον Σεπτέμβριο του 1935.
Το ιστορικό βιβλίο “Panzermänner im Westen, Süden und Osten” του Siegfried Pistorius, 1943: 212 σελίδες με μαρτυρίες στρατιωτών των Panzer (θωρακισμένων οχημάτων μάχης και αρμάτων μάχης) σε όλα τα μέτωπα.
Ένα βιβλίο τυπωμένο στο Βερολίνο το 1944 με σχέδια και πίνακες του αυστριακού καλλιτέχνη Hans Liska. Τα έργα του απεικονίζουν τα πεδία μάχης του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου από τη γερμανική προοπτική. Η περιγραφή του αντικειμένου αναφέρει: «σε πολύ καλή κατάσταση, με μικρές κηλίδες, με σφραγίδα “Ex Libris” και υπογραφή του αρχικού ιδιοκτήτη το 1944, του Ολλανδού Jacques Van Lee».
Το Soldbuch (τυπικό έγγραφο ταυτότητας που έφεραν μαζί τους όλα τα μέλη της Wehrmacht και των SS) του Josef Brücklmayer, γιου της ανύπαντρης Anna Högner. Μια έρευνα για τη γερμανική καταγωγή του από το 1944 θα αποκαλύψει αργότερα ότι ο πατέρας του ήταν ο André Lambert, ένας λογιστής από τη Μασσαλία της Γαλλίας. Η μητέρα του παντρεύτηκε αργότερα τον κρατικό επιθεωρητή Karl Brücklmayer και ο Josef θα πάρει το επώνυμο του πατριού του.
Το Κεντρικό Συμβούλιο Νεωτέρων Μνημείων θα κρίνει την τύχη των φωτογραφιών
Για το τι θα συμβεί με την απόκτηση των φωτογραφιών από το ελληνικό κράτος, θα αποφανθεί το Κεντρικό Συμβούλιο Νεωτέρων Μνημείων. Καθοριστικής σημασίας θεωρείται η συνεδρίαση που θα πραγματοποιηθεί την Τετάρτη 18 Φεβρουαρίου κατά την οποία θα εξεταστεί το ζήτημα του χαρακτηρισμού ή μη των φωτογραφικών τεκμηρίων ως μνημείου (θέμα «Χαρακτηρισμός ή μη φωτογραφικών τεκμηρίων της εκτέλεσης των 200 πατριωτών στην Καισαριανή, την Πρωτομαγιά του 1944»).
Η απόφαση αυτή αποτελεί το θεμέλιο για τη νομική διεκδίκηση και την απόκτησή τους από το ελληνικό κράτος.
Εμπειρογνώμονες – στελέχη του ΥΠΠΟ έχουν ήδη έλθει σε επαφή με τον συλλέκτη, όπως ενημερώνει το Υπουργείο Πολιτισμού και θα τον επισκεφθούν στην έδρα του, στη Γάνδη του Βελγίου, προκειμένου να αποτιμήσουν την αυθεντικότητα και τη νομιμότητα της προέλευσης, καθώς και τη σημασία και την αξία της συλλογής.
Εάν η αυθεντικότητα και η νόμιμη προέλευση της συλλογής τεκμηριώνονται, το Υπουργείο Πολιτισμού θα οριστικοποιήσει άμεσα διά της κατάλληλης νομικής οδού τα μέτρα για την απόκτησή της.
Η νομική πραγματικότητα της διεκδίκησης
Η Ειρήνη Σταματούδη, Καθηγήτρια με ειδίκευση στη διανοητική ιδιοκτησία και Πρόεδρος Τμήματος Νομικής στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Λευκωσίας, μιλώντας στο ΒΗΜΑ και στον Γιώργο Γούλα αναφορικά με το ζήτημα των πνευματικών δικαιωμάτων, σημειώνει:
«δεν μπορούμε να είμαστε απολύτως βέβαιοι για το αν αυτά έχουν λήξει, καθώς η ισχύς τους εκτείνεται για όσο διαρκεί η ζωή του φωτογράφου και για εβδομήντα χρόνια μετά τον θάνατό του. Αν τις έχει αποκτήσει νόμιμα, δεν τίθεται θέμα παραβίασης πνευματικών δικαιωμάτων».
Όσον αφορά τη δυνατότητα διεκδίκησης μέσω της εγχώριας νομοθεσίας, η κ. Σταματούδη διευκρινίζει: «Στη συγκεκριμένη περίπτωση, θα μπορούσε θεωρητικά να χρησιμοποιηθεί ο ελληνικός αρχαιολογικός νόμος, ώστε να χαρακτηριστούν οι φωτογραφίες αυτές ως εθνική πολιτιστική κληρονομιά.
Ωστόσο, αυτό δεν συνεπάγεται κατ’ ανάγκη ότι ο ελληνικός νόμος μπορεί να επιβληθεί και σε άλλες χώρες — όπως εν προκειμένω στο Βέλγιο.
Ένας τέτοιος νομικός χαρακτηρισμός, ο οποίος μάλιστα γίνεται εκ των υστέρων, δεδομένου ότι κανείς δεν γνώριζε την ύπαρξή τους, δεν εγγυάται την επιτυχία, καθώς θα μπορούσε να κριθεί ως καταχρηστικός από τα δικαστήρια του άλλου κράτους».
