Οι μπαταρίες ιόντων λιθίου που συνήθως αξιοποιούν την χημική σύσταση NMC (Νικελίου-Μαγγανίου-Κοβαλτίου) αποτελούν τον κανόνα σε ό,τι αφορά το είδος της τεχνολογίας που εφοδιάζει τα αμιγώς ηλεκτροκίνητα στις ημέρες μας.
Σχετικά προσφάτως, οι αυτοκινητοβιομηχανίες άρχισαν να αξιοποιούν τις χαμηλότερης ενεργειακής πυκνότητας μπαταρίες LFP (λιθίου φωσφορικού σιδήρου) σε μοντέλα που βρίσκονται στη βάση της προϊοντικής πυραμίδας τους ή εφοδιάζοντας τις βασικές εκδόσεις μοντέλων τους σε μια προσπάθεια να μειώσουν το κόστος παραγωγής που συνεπάγεται η απουσία των πιο σπάνιων νικελίου/κοβαλτίου, και κατ΄επέκταση την τελική τιμή των επίμαχων προϊόντων καθιστώντας τα πιο ελκυστικά στο ευρύ κοινό.
Να σημειωθεί ότι εκτός από τις συγκεκριμένες παραμέτρους οι οποίες καθιστούν τις συστοιχίες LFP ολοένα και πιο δημοφιλείς ακόμα και αν έχουν χαμηλότερη ενεργειακή πυκνότητα από τις ιόντων λιθίου, έχουν κριθεί και ασφαλέστερες, περιορίζοντας ακόμα περισσότερο τον κίνδυνο αυτανάφλεξης έχοντας παράλληλα και μεγάλη διάρκεια ζωής.
Πλέον η αυτοκινητοβιομηχανία και με δεδομένο ότι οι λεγόμενες μπαταρίες στερεού τύπου βρίσκονται ακόμα μακριά, δείχνει να εξετάζει και ένα άλλο είδος μπαταρίας, τις άλλοτε παραγνωρισμένες και παραγκωνισμένες λόγω χαμηλής ενεργειακής πυκνότητας/υψηλού βάρους, μπαταρίες νατρίου. Σημειωτέον το νάτριο, όπως ίσως ήδη υποθέτει κανείς, είναι το έκτο κατά σειρά αφθονίας, στοιχείο στη Γη.
Σπανιότητα τέλος
Μεταξύ των αυτοκινητοβιομηχανιών που εκφράζουν έμπρακτα αυξημένο ενδιαφέρον για τις συστοιχίες με βασικό συστατικό το νάτριο είναι οι Mercedes-Benz, Volvo, VW αλλά και κινεζικές όπως οι ΒYD, GAC και JAC, μεταξύ άλλων, προσβλέποντας στο ακόμα χαμηλότερο κόστος παραγωγής των συγκεκριμένων μπαταριών, την αφθονία στα συστατικά που απαιτούν έναντι του λιθίου το οποίο, όπως και άλλα σπάνια ορυκτά ελέγχεται σχεδόν αποκλειστικά από τους Κινέζους ή από εκτός Ευρώπης τρίτους, όπως ισχύει για την περίπτωση του κοβαλτίου, τα μεγαλύτερα κοιτάσματα του οποίου εντοπίζονται στην Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό. Επίσης να σημειωθεί ότι οι μπαταρίες νατρίου εμφανίζουν καλύτερη απόδοση σε συνθήκες ψύχους έναντι αυτών που αξιοποιούν την χημική σύσταση ιόντων λιθίου.
Επίσης το συγκεκριμένο σενάριο κάθε άλλο παρά ουτοπικό είναι καθώς ήδη από το 2023, η κινεζική JAC Motors (με την ενεργή υποστήριξη του ομίλου VW καθώς διατηρούν κοινοπραξία στο Anhui όπου παράγεται και το «γνωστό μας» Cupra Tavascan ενώ οι Γερμανοί συμμετέχουν και στην μετοχική σύνθεση της μητρικής JAG), παράγει και διαθέτει στην Κίνα το JAC Yiwei E10X στο οποίο ανήκει ο τίτλος του πρώτου αμιγώς ηλεκτροκίνητου μοντέλου με μπαταρίες νατρίου.
Yiwei E10X
Το συγκεκριμένο παράδειγμα τεχνολογίας δεν θα μπορούσε να περάσει απαρατήρητο από την CATL, το μεγαλύτερο προμηθευτή Ευρωπαίων και μη σε μπαταρίες ηλεκτρικών οχημάτων, η οποία από τον Απρίλιο του 2025 παράγει επίσης μπαταρίες νατρίου οι οποίες ήδη αξιοποιούνται σε ελαφρά επαγγελματικά μοντέλα και αναμένεται να εφοδιάζουν επιβατικά αυτοκίνητα από το β΄ ήμισυ της φετινής χρονιάς.
Παγκόσμιο ενδιαφέρον
Η πρώτη αυτοκινητοβιομηχανία που έχει «ταχθεί», σύμφωνα με την CATL να παραλάβει τις μπαταρίες συγκεκριμένης τεχνολογίας, εφοδιάζοντας «πολιτικά» αυτοκίνητά της είναι η απολύτως γνωστή στην Ευρώπη όσο και στην Ελλάδα, GAC Aion.
Βάσει των όσων έχουν γίνει γνωστά από τον κινέζο προμηθευτή, οι μπαταρίες ιόντων νατρίου ή Naxtra όπως είναι η εμπορική τους ονομασία, υπόσχονται ηλεκτρική αυτονομία πέριξ των 500 χλμ. καθώς και αξιοποίηση έως και του 90% της απόδοσής τους ακόμα και σε θερμοκρασίες -40 βαθμών Κελσίου.
Μεταξύ των αυτοκινητοβιομηχανιών που θα αξιοποιήσουν τις συγκεκριμένης τεχνολογίας μπαταρίες συγκαταλέγεται η επίσης κινεζική Chery η οποία συνεργάζεται με την CATL για να εξελίξουν μια σειρά συστοιχιών νατρίου «στα μέτρα» της ονόματι Ener-Q αλλά και η Renault μέσω της κοινοπραξίας της με την κινεζική Jingliang Motors που έχουν ήδη προαναγγείλει το αντίστοιχης τεχνολογίας και τοπικής διάθεσης, EV3.
Έμπρακτο ενδιαφέρον για τη συγκεκριμένη τεχνολογία έχουν εκφράσει επίσης η BYD που εξελίσσει τις δικές της μπαταρίες νατρίου τις οποίες περιγράφει ως «χαμηλού κόστους-υψηλών επιδόσεων» αλλά και η αμερικανική GM η οποία έχει συμπεριλάβει τις μπαταρίες νατρίου στην στρατηγική της για βιώσιμες μπαταρίες.
Οι Ευρωπαίοι επενδύουν στο νάτριο
Σε ό,τι αφορά τους Ευρωπαίους, η Stellantis Ventures, επενδυτική του ομίλου Stellantis έχει επενδύσει ήδη στην γαλλική Tiamat η οποία ασχολείται με την εξέλιξη και διάθεση του συγκεκριμένου είδους μπαταριών, η Volvo με τη σειρά της έχει πράξει το ίδιο, επενδύοντας στην αντίστοιχης δραστηριότητας, σουηδική Altris.
Η Mercedes-Benz διερευνά το ενδεχόμενο αξιοποίησης της συγκεκριμένης τεχνολογίας μπαταριών στο μέλλον, έχοντας μάλιστα εξασφαλίσει και κρατική επιδότηση για το project. Ως προς αυτό αξίζει επιπλέον να σημειωθεί ότι το γερμανικό κράτος σε συνεργασία και με τη συνδρομή του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περιφερειακής Ανάπτυξης έχουν δρομολογήσει την κατασκευή ενός εργοστασίου μπαταριών νατρίου δυναμικότητας 1,0 GWh στη νότια Γερμανία, δεσμεύοντας πόρους 20 εκατομμυρίων ευρώ για την υλοποίησή του.
