Με αφορμή επιστολή του γνωστού Καθηγητού της Οδοντιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών κ. Αγγ. Αγγελόπουλου, που δημοσιεύθηκε στο «Βήμα» τής 21.10.2001 με τίτλο «Η έδρα της Γναθοχειρουργικής στην Οδοντιατρική Σχολή», που ουσιαστικά δίνει απάντηση σε προηγούμενο σχόλιο της εφημερίδας σας στη σελίδα του Βηματοδότη τής 30.9.2001, αισθάνομαι την υποχρέωση από τη θέση που βρίσκομαι σήμερα ως Αναπληρωτής Καθηγητής της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών με γνωστικό αντικείμενο Γναθοχειρουργική – Γναθοπροσωπική Χειρουργική να διευκολύνω τον μη ειδικό αναγνώστη να κατανοήσει το σημαντικό πρόβλημα που έχει προκύψει στον τόπο μας.
Αρχικά θα έλεγα ότι πρόκειται για το ίδιο νόμισμα με δύο διαφορετικές όψεις. Από τη μια μεριά η θέση του καθηγητού Αγγελόπουλου, ο οποίος διεκδικεί το αυτονόητο κατά τη γνώμη του, διότι πέρα από την ειδικότητα της Στοματολογίας έχει πλήρη τριετή εκπαίδευση και λήψη ειδικότητας στην Αμερική πριν από περίπου 25 χρόνια. Εκτοτε ως Καθηγητής της Στοματολογίας εδίδασκε το μάθημα αυτό στους φοιτητές της Οδοντιατρικής, καταξιώθηκε ιδιαίτερα στο γνωστικό αντικείμενο αυτό και το απόγευμα κατέχοντας και την ειδικότητα της Γναθοχειρουργικής την ασκούσε υποθέτω κυρίως στο ιατρείο του.
Από την άλλη μεριά η θέση του εξέχοντος καθηγητού, Φώτη Μήτση, που σαν Πρόεδρος ενός από τα μεγαλύτερα νοσοκομεία της χώρας προσπαθεί να προασπίσει την παρεχόμενη περίθαλψη στο νοσοκομείο του, διεκδικώντας την καλύτερη δυνατή νοσηλεία, προφανώς από μη προσωπικούς λόγους και κατοχυρώνοντας το ύψιστο επίπεδο της παρεχόμενης περίθαλψης και στη Γναθοχειρουργική.
Η πραγματικότητα είναι η εξής:
1. Στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα υπάρχουν οι εξής ειδικότητες συναφείς με το γνωστικό αντικείμενο της Γναθοχειρουργικής:
Οδοντιατρική ειδικότητα: Χειρουργική Στόματος
Ιατρικές ειδικότητες:
α) Γναθοπροσωπική Χειρουργική (βασική εκπαίδευση ιατρού) διάρκεια εκπαίδευσης 5 χρόνια.
β) Στοματική και Γναθοπροσωπική Χειρουργική (βασική εκπαίδευση ιατρού και οδοντιάτρου) διάρκεια εκπαίδευσης 4 χρόνια.
2. Η οδοντιατρική ειδικότητα Χειρουργική Στόματος αφορά περιπατητικούς – εξωτερικούς κυρίως ασθενείς, που αντιμετωπίζουν κυρίως κάποιο απλό ενδοστοματικό πρόβλημα, ενώ η ιατρική ειδικότητα Στοματική και Γναθοπροσωπική Χειρουργική περιλαμβάνει την προηγούμενη, όπως φαίνεται και από τον τίτλο της, επεκτείνεται όμως σε ευρύτερα κεφάλαια, όπως η Χειρουργική των Γνάθων και του Προσώπου, και έτσι είναι σαφώς νοσοκομειακή ειδικότητα. Σε αυτό το σημείο βρίσκεται και η ουσία του προβλήματος. Στην Ελλάδα αυτές οι δύο ειδικότητες χρησιμοποιούνται ως ταυτόσημες, ενώ σαφέστατα δεν είναι. Απαιτούν άλλη βασική εκπαίδευση (ένα ή και δύο πτυχία αντίστοιχα) και έχουν άλλο φάσμα. Στις περισσότερες δε ευρωπαϊκές χώρες συνυπάρχουν ως ξεχωριστές ειδικότητες, της Οδοντιατρικής η Χειρουργική Στόματος και της Ιατρικής η Στοματική και Γναθοπροσωπική Χειρουργική.
3. Η ελληνική οδοντιατρική ειδικότητα της «Γναθοχειρουργικής» κατατάσσεται στην Οδηγία 2001/19/ΕΚ στην Ευρώπη ως «Χειρουργική Στόματος» και θεσμοθετήθηκε στον τόπο μας αρχικά το 1988.
4. Πρόσφατα στο ΠΔ 273/2001 επιχειρείται η ιατρικοποίηση της οδοντιατρικής ειδικότητας της Γναθοχειρουργικής, η οποία παραμένει μεν οδοντιατρική και με το ίδιο όνομα, απαιτεί δε για την απόκτησή της και πτυχίο Ιατρικής. Υποδύεται επομένως χωρίς να το αναφέρει την ιατρική ειδικότητα της Ευρωπαϊκής Ενωσης, τη Στοματική και Γναθοπροσωπική Χειρουργική. Παρόμοια κατάσταση δεν υφίσταται σε άλλη ευρωπαϊκή χώρα. Το πώς και γιατί προτάθηκε να δημιουργηθεί ένα παρόμοιο ΠΔ είναι γνωστό σε όλους μας, παρ’ όλα αυτά δεν αποτελεί θέμα της επιστολής μας.
5. Η ασάφεια που υπάρχει στην Ελλάδα δημιουργεί πρόβλημα:
* ως προς το όνομα, αλλά και το εύρος της ειδικότητας σε σχέση με την ΕΕ, και
* ως προς το είδος των χειρουργείων που μπορεί να καλύπτει ο κάθε ειδικός, πολύ περισσότερο ο πανεπιστημιακός δάσκαλος, ανάλογα με τις βασικές του σπουδές πτυχίο Οδοντιατρικής μόνον ή Οδοντιατρικής και Ιατρικής και την ουσιαστική συνεχιζόμενη περαιτέρω εκπαίδευση και χειρουργική του εμπειρία.
Το θέμα που αποτυπώθηκε στα δημοσιεύματα και που εκλήθη ένα ανώτατο και σεβαστό Δικαστήριο να επιλύσει το οποίο όμως εξ αντικειμένου δεν μπορεί να υπεισέλθει σε ιατρικές λεπτομέρειες που έχουν σχέση με τη Χειρουργική εκπαίδευση και παιδεία του καθηγητού, πολύ περισσότερο με την υγεία των πολιτών δεν επιτρέπεται να δημιουργείται.
Για τον λόγο αυτό και με σκοπό την ανάπτυξη της ειδικότητας και για να ανταποκριθεί η Ελλάδα στη σημερινή πραγματικότητα θα πρέπει να υπάρξει ένας εκσυγχρονισμός, δηλαδή η εναρμόνιση της οδοντιατρικής ειδικότητας της Γναθοχειρουργικής σύμφωνα με τις οδηγίες της ΕΕ στην ευρωπαϊκή ιατρική ειδικότητα της Στοματικής και Γναθοπροσωπικής Χειρουργικής, προκειμένου να καλύψει η νοσοκομειακή αυτή ειδικότητα τις ανάγκες της χώρας μας και να συμβαδίσουμε με τα επιστημονικά δεδομένα των άλλων προηγμένων ευρωπαϊκών χωρών.
Μια πρώτη αντιμετώπιση του προβλήματος θα ήταν να μιλήσουμε για μια ειδικότητα που να μοιράζεται στις δύο βασικές Σχολές, οι οποίες παρέχουν τη βασική παιδεία για την απόκτησή της, δηλαδή μία μεικτή ειδικότητα της Ιατρικής και της Οδοντιατρικής.
Με το σκεπτικό αυτό θα κάναμε ένα πολύ μεγάλο βήμα και θα δίναμε τη δυνατότητα στους ήδη υπάρχοντες να αναπτυχθούν και σε αυτούς που ξεκινάνε σήμερα τις σπουδές τους να βρεθούν σε μια οργανωμένη εκπαίδευση που θα τους οδηγεί στην αυτόματη αναγνώρισή τους στην ΕΕ.
Αυτό θα ήταν ένα καλό μήνυμα και θα περιόριζε κάποιες αντιδικίες που σε καμία περίπτωση δεν θα πρέπει να λύνονται από τα ανώτατα δικαστήρια, αλλά θα πρέπει να αντιμετωπίζονται στη βάση τους, από τα αρμόδια υπουργεία.
Ο κ. Ε. Βαϊρακτάρης είναι αναπληρωτής καθηγητής της Γναθοπροσωπικής Χειρουργικής στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών.
