Πώς καταλαβαίνουμε πότε η αγορά στρέφεται πράγματι και οριστικά προς τα πάνω; Συνήθως, όπως πληροφορούμαστε από ένα από τα πολλά βιβλία που εκδόθηκαν εφέτος για να γίνουμε έξυπνοι επενδυτές, οι καθοδικές αγορές περιλαμβάνουν δύο ή τρία κύματα πτώσης, τα οποία διακόπτονται από απόπειρες για «ράλι» και τελικά κάποιο από τα επιχειρούμενα «ράλι» θα σημειώσει τη λεγόμενη «συνέχιση». Ενώ λοιπόν βρισκόμασταν σε αυτά τα αλλεπάλληλα κύματα πτώσης, στην εκδοτική αγορά άνθησαν τα βιβλία με συνταγές για κέρδη στο Χρηματιστήριο. Αυτοί οι πρακτικοί οδηγοί φαίνονται εκ πρώτης όψεως κουραστικοί, δεδομένου ότι το Χρηματιστήριο έχει νόημα μόνο αν πρόκειται να μας εξασφαλίσει λεφτά άκοπα. Ακόμη όμως και αν οι οδηγοί δεν μας κάνουν πλουσιότερους, σίγουρα θα μας έχουν κάνει σοφότερους. Αντιλαμβάνεται επιτέλους κανείς ότι όσα του συμβαίνουν υπακούουν σε κάποια νομοτέλεια και, εν πάση περιπτώσει, μπορεί να περιμένει τα σήματα ανάκαμψης πλουτίζοντας τις γνώσεις του. Από τους οδηγούς μπορεί να πληροφορείται τους ενδεχόμενους κινδύνους για «ψευδή» σήματα ανάκαμψης και από ιστορικά βιβλία σαν αυτό του Edward Chancellor μπορεί να παρηγορείται στη σκέψη ότι η κερδοσκοπία υπάρχει τουλάχιστον από τον 2ο π.Χ. αιώνα, οπότε οργίασε στην αρχαία Ρώμη. Τότε μάλιστα, όπως μας πληροφορεί ο συνεργάτης των «Financial Times» και του «Economist» κ. Chancellor στο βιβλίο που έγραψε μόλις πέρυσι, αποκαλούσαν συλλογικά τους κερδοσκόπους Graeci ή Ελληνες, ίσως επειδή οι περισσότεροι είχαν ελληνική καταγωγή.
Σήμερα πάντως η κερδοσκοπία είναι, όπως όλα τα πράγματα, διεθνής και από αυτή την άποψη μπορούμε να εμφιλοχωρήσουμε στα μυστικά της είτε διά του χρηματιστηρίου της Νέας Υόρκης είτε διά του χρηματιστηρίου του Nasdaq είτε διά του Χρηματιστηρίου Αξιών Αθηνών. Μεταβληθέντων των μεταβλητών οι οδηγοί αυτοί περιλαμβάνουν παραδείγματα προς μίμησιν ή προς αποφυγήν, καθώς και τσιτάτα του τύπου «αγοράστε στη φήμη, πουλήστε στο γεγονός», «η αγορά δεν κάνει λάθη, οι άνθρωποι ναι» και άλλα σιβυλλικά παρόμοια. Χωρίζονται δε σε εκείνους τους οδηγούς που έχουν γραφεί από έλληνες συγγραφείς και αναφέρονται συχνά-πυκνά στις εταιρείες του Χρηματιστηρίου Αξιών Αθηνών και σε εκείνους που έχουν γραφεί από ξένους συγγραφείς, αποστάγματα ενδεχομένως μεγαλύτερης πείρας, με αναφορές όμως σε παραδείγματα ξένων εταιρειών. Γνωρίζουμε βέβαια όλοι τι θα πει Disney, Goodyear, Philip Morris και Coca-Cola, ωστόσο άλλη χάρη έχει να διαβάζεις για την Κλωνατέξ, παραδείγματος χάριν, ή τον Καρδασιλάρη. Διά της αντιστίξεως των οδηγών μεταξύ τους, ελληνικών και ξένων, βεβαιώνεται κανείς ότι οι βασικές αρχές για την επιτυχία στο Χρηματιστήριο είναι οι ίδιες, πέντε ή δέκα, συνοψίζονται μάλιστα και σε μορφή συνθημάτων.
Αποκορύφωμα του εκδοτικού αναβρασμού είναι η έκδοση της Χρηματιστηριακής Αστρολογίας, ενός οδηγού που υπόσχεται να ενισχύσει εκείνον ακριβώς τον παράγοντα που αγνοούν οι άλλοι: τον παράγοντα τύχη, που επηρεάζεται από τις κινήσεις των πλανητών. Μεταξύ άλλων, στο βιβλίο των συγγραφέων Δέσποινας Γιαννακοπούλου και Δημήτρη Κορωνάκη πληροφορούμαστε ότι το Χρηματιστήριο έχει άμεση σύνδεση με το ζώδιο του Σκορπιού, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι ένα ζώδιο από μόνο του είναι σε θέση να κάνει θαύματα. Οι τάσεις της αγοράς διαμορφώνονται περισσότερο από τον πλανήτη που διέρχεται από το ζώδιο αυτό: έτσι η είσοδος της Σελήνης ή της Αφροδίτης στον Σκορπιό επιφέρει άλλοτε πτωτικές και άλλοτε ανοδικές τάσεις στο Χρηματιστήριο, «όταν βέβαια συνηγορούν και άλλοι παράγοντες», όπως υπενθυμίζουν σε κάθε τους διαπίστωση οι συγγραφείς. Ενα παράδειγμα από το βιβλίο: «Στα τέλη της πρώτης εβδομάδας του Δεκεμβρίου 1999 η Αφροδίτη εισήλθε στο ζώδιο του Σκορπιού. Με την παραμονή της εκεί όλο τον υπόλοιπο μήνα οδήγησε τον δείκτη του Nasdaq σε συνεχή ανοδική πορεία, με αποτέλεσμα τις ημέρες των Χριστουγέννων να γνωρίσει τη μεγαλύτερη άνοδο στην ιστορία του…».
Βεβαίως, για μια επικερδή διαχείριση των χρημάτων του δεν αρκεί να παρακολουθεί κανείς τι συμβαίνει με τις διελεύσεις πλανητών μόνο από το ζώδιο του Σκορπιού. Για να αποφασίσει σε ποια μετοχή να επενδύσει κανείς σήμερα, πρέπει να εξετάσει απαραιτήτως τουλάχιστον τέσσερα ωροσκόπια: του χρηματιστηρίου, της μετοχής, της εταιρείας και του επενδυτή. Το χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης, λόγου χάρη, γεννήθηκε στις 17 Μαΐου 1792, στις 7.53 το πρωί, ενώ το Χρηματιστήριο Αξιών Αθηνών γεννήθηκε στις 2 Μαΐου 1880, στις 3 το απόγευμα. Για τη σύνταξη του ωροσκοπίου της μετοχής πότε εισήλθε η εταιρεία στο χρηματιστήριο , του ωροσκοπίου της εταιρείας πότε δημιουργήθηκε και του ωροσκοπίου του επενδυτή χρειάζονται σχεδόν πανεπιστημιακές γνώσεις. Χώρια που πρέπει να παρακολουθεί κανείς διαρκώς και τις κινήσεις των πλανητών, κυρίως της Σελήνης, αλλά και ανυπερθέτως τους κύκλους των γρήγορων πλανητών, του Ηλιου, του Ερμή, της Αφροδίτης και του Αρη, οι οποίοι μπορεί να είναι ανάδρομοι.
Ορισμένα συμπεράσματα πάντως που έχουν προκύψει από την έρευνα των συγγραφέων μάς δίνονται προκαταβολικά, όπως λόγου χάρη ότι οι περισσότερο ορατές επιπτώσεις συμβαίνουν όταν ο Ερμής και η Αφροδίτη είναι ανάδρομοι την ίδια χρονική περίοδο, οπότε η αγορά τείνει να έχει μια μικρή αλλά σημαντική πτώση. Η σημαντικότερη συνεισφορά του βιβλίου είναι ο σχηματισμός του ιδεώδους ωροσκοπίου μιας μετοχής με βάση την αστρολογική έρευνα των 30 χαρτών του Dow Jones. Το «ιδεώδες ωροσκόπιο» λοιπόν μιας μετοχής είναι: «Ο Αρης να βρίσκεται στο 1ο τεταρτημόριο από τον 1ο μέχρι τον 10ο οίκο εντός 45 μοιρών τόξου από τον Ηλιο και τον Ερμή. Η Σελήνη καλό είναι να βρίσκεται στον Σκορπιό ή τον Τοξότη, τοποθετημένη σε γωνιακό, αλλά κυβερνήτης κατιόντα οίκου, ενώ ο Κρόνος σε υδάτινο ζώδιο, σε κατιόντα οίκο και κυβερνήτης κάποιου γωνιακού. Ο Κλήρος της Τύχης να είναι γωνιακός και να βρίσκεται σε οποιοδήποτε στοιχείο εκτός του νερού. Η Αφροδίτη να είναι σε φωτιά…». Τέλος, σημασία έχει να γνωρίζει και ο κάθε επιχειρηματίας πού, πότε και πώς να μεθοδεύσει την είσοδο της εταιρείας του στο Χρηματιστήριο. Καλό είναι να ρίξει μια ματιά και πάλι στους πίνακες του βιβλίου: Τι ώρα εισήλθαν οι άλλες εταιρείες, υπό ποιες αστρολογικές συνθήκες απογειώθηκαν ή συνεθλίβησαν οι μετοχές τους.
Σε κάθε περίπτωση φαίνεται να ισχύει και στο Χρηματιστήριο ο νόμος των πιθανοτήτων: όσο περισσότερα λαμβάνει υπόψη του κανείς τόσο πιθανότερο είναι να κάνει επιτυχείς επιλογές. Η Ιστορία προς γνώσιν και συμμόρφωσιν παραμένει ο ασφαλέστερος οδηγός. Ο Δημήτρης Κορωνάκης, συντάκτης του προγράμματος «Σοφοκλέους – 10» και συν-συγγραφέας της Χρηματιστηριακής Αστρολογίας, μας διαβεβαιώνει ότι οι «σκαπανείς της χρηματοοικονομικής αστρολογίας στον 20ό αιώνα» ήταν ήταν όλοι ιδιοφυείς και ζάπλουτοι και πέτυχαν ό,τι πέτυχαν με τη βοήθεια της αστρολογίας. Πιο πειστικός είναι ο Chancellor στο βιβλίο Η άνοδος και η πτώση των χρηματιστηρίων. Μια συνοπτική ιστορία της κερδοσκοπίας, όταν καταγράφει παραδείγματα αγορών που έμοιαζαν άτρωτες και κατατροπώθηκαν. Με εκτενή σχόλια και βιβλιογραφία ο τελευταίος δίνει μια πανοραμική άποψη της κερδοσκοπικής συμπεριφοράς: Δεν έχει σημασία αν φοράει κανείς χλαμύδα ή ριγέ γραβάτα, ο μικροεπενδυτής είναι κάθε φορά ο ίδιος.
Δεδομένης της αστάθειας της αγοράς σήμερα, συνιστάται η παράλληλη ανάγνωση ενός οδηγού επενδυτικής στρατηγικής, της χρηματιστηριακής αστρολογίας και της ιστορίας της κερδοσκοπίας.
