Πολύ λίγοι από τους πολίτες των οικονομικά ανεπτυγμένων χωρών του πλανήτη θα αισθάνονταν ευχάριστα στη σκέψη ότι ο ηλεκτρονικός υπολογιστής τους ή ο αθλητικός εξοπλισμός με τον οποίο εξορμούν τα Σαββατοκύριακα στις εξοχές έχουν κατασκευαστεί από μικρά παιδιά που εργάζονται νυχθημερόν στις λεγόμενες «αναπτυσσόμενες» χώρες του πλανήτη κάτω από συνθήκες πραγματικής δουλείας. Το καυτό από οικονομικής, πολιτικής, κοινωνικής και ανθρωπιστικής απόψεως θέμα της εργασιακής εκμετάλλευσης ανηλίκων (αλλά και ενηλίκων) επιστρέφει κατά καιρούς στην επικαιρότητα. Ο θόρυβος όμως που δημιουργείται δεν επιφέρει ουσιαστική βελτίωση στη ζωή όσων… συμβάλλουν στη διατήρηση του ανταγωνιστικού πλεονεκτήματος της «φτηνής εργασίας» από τις χώρες αυτές ούτε βέβαια διαταράσσει την καταναλωτική ευδαιμονία των εχόντων και κατεχόντων της Δύσης.
Η τελευταία φορά που τα δυτικά μέσα μαζικής ενημέρωσης ασχολήθηκαν με το θέμα της εργασιακής εκμετάλλευσης ήταν πέρυσι το καλοκαίρι, λίγο προτού ξεκινήσει το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Ποδοσφαίρου στη Γαλλία, όταν έγινε γνωστό ότι οι μπάλες με τις οποίες θα διεξάγονταν οι αγώνες είχαν κατασκευαστεί από ανήλικα παιδιά σε χώρες της Ασίας, όπου πολλές εταιρείες αθλητικών ειδών έχουν σπεύσει να δημιουργήσουν μονάδες παραγωγής. Οταν άρχισε η τηλεοπτική μετάδοση των αγώνων, δισεκατομμύρια μάτια ήταν καρφωμένα επάνω στην επίμαχη μπάλα, αλλά μόλις αυτή πέρασε στην κατοχή του Ρονάλντο το ζήτημα ξεχάστηκε.
Ο επόμενος τριετής γύρος διαπραγματεύσεων για την απελευθέρωση του διεθνούς εμπορίου, που ξεκινά στις 30 Νοεμβρίου στο Σιάτλ των Ηνωμένων Πολιτειών υπό την αιγίδα του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου (ΠΟΕ), επαναφέρει το θέμα της εργασιακής εκμετάλλευσης στην επικαιρότητα. Εκείνοι που ανακινούν το ζήτημα είναι οι ακτιβιστές ανθρωπιστικών οργανώσεων, οι οποίοι ετοιμάζονται να υποδεχθούν τους εκπροσώπους των 135 χωρών-μελών του ΠΟΕ στο Σιάτλ με μαχητικές κινητοποιήσεις και πανό που θα γράφουν ότι δεν πρέπει να αρθούν οι προστατευτικοί δασμοί σε χώρες όπου τα εργατικά δικαιώματα είναι ανύπαρκτα. Είναι όμως και ο ίδιος ο αμερικανός πρόεδρος Μπιλ Κλίντον, ο οποίος πριν από λίγες ημέρες ζήτησε τη σύσταση ειδικής ομάδας εμπειρογνωμόνων στο πλαίσιο του ΠΟΕ για να εξετάσει τις συνθήκες που επικρατούν στις αγορές εργασίας στον πλανήτη. «Πώς μπορεί να αρνηθεί κανείς τη σημασία που έχει το ζήτημα των εργατικών δικαιωμάτων στη νέα παγκοσμιοποιημένη οικονομία;» αναρωτήθηκε ο κ. Κλίντον.
Εκτός από τις αποδεδειγμένες ανθρωπιστικές ευαισθησίες της κυβέρνησης Κλίντον για την Ασία, για την Αφρική και πιο πρόσφατα για τα Βαλκάνια, ο αμερικανός πρόεδρος με την πρωτοβουλία του αυτή επιθυμεί να καθησυχάσει και τα εργατικά συνδικάτα της χώρας του, που ανησυχούν για την πρακτική των μεγάλων επιχειρήσεων να δημιουργούν μονάδες παραγωγής στις χώρες με φτηνά εργατικά χέρια, στην προσπάθειά τους να μειώσουν το κόστος παραγωγής. Τα συνδικάτα απαιτούν από τον ΠΟΕ να θέσει αυστηρές δικλίδες ασφαλείας σε ό,τι αφορά τον σεβασμό των δικαιωμάτων των εργαζομένων και της προστασίας του περιβάλλοντος σε όλες τις χώρες-μέλη του Οργανισμού. Και ο κ. Κλίντον θα ήθελε να διασφαλίσει την υποστήριξή τους προς τον υποψήφιο του Δημοκρατικού Κόμματος στις προεδρικές εκλογές του επόμενου έτους. Γιατί η διαβεβαίωση του Οργανισμού για την Οικονομική Συνεργασία και Ανάπτυξη (ΟΟΣΑ) ότι οι εισαγωγές από τις χώρες με φτηνά εργατικά χέρια επηρεάζουν μόνο κατά 10%-20% τους μισθούς των εργαζομένων στις ανεπτυγμένες χώρες δεν αρκεί…
Ισορροπιστής ο κ. Μάικ Μουρ
Με προφανείς τις προθέσεις του να εξασφαλίσει μια όσο το δυνατόν περισσότερο αντιπροσωπευτική από γεωγραφικής, πολιτικής και οικονομικής απόψεως εκπροσώπηση στην ηγεσία του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου (ΠΟΕ), ο γενικός διευθυντής του Οργανισμού, Νεοζηλανδός Μάικ Μουρ, διόρισε την περασμένη Τετάρτη τέσσερις βοηθούς, με την αρωγή των οποίων θα προσπαθήσει να επιτύχει στο δύσκολο έργο όχι μόνο της ηγεσίας του ΠΟΕ αλλά και της προεδρίας του νέου γύρου διαπραγματεύσεων για την απελευθέρωση του διεθνούς εμπορίου, που ξεκινά στις 30 Νοεμβρίου στο Σιάτλ των Ηνωμένων Πολιτειών.
Ετσι, κρατώντας τις ισορροπίες, ο κ. Μουρ διόρισε έναν βοηθό από την Αφρική, έναν από τις ΗΠΑ, έναν από τη Γαλλία και έναν από τη Βενεζουέλα. Πρόκειται για τον πρώην υπουργό Εμπορίου της Μπουρκίνα Φάσο, Αμπλάσε Ουεντράγκο, ο οποίος είναι ο πρώτος εκπρόσωπος της αφρικανικής ηπείρου που αναλαμβάνει ένα τόσο υψηλό αξίωμα στην ιεραρχία του ΠΟΕ, για τον επί σειρά ετών «υπαρχηγό» της αμερικανικής μόνιμης αντιπροσωπείας των ΗΠΑ στην έδρα του ΠΟΕ στη Γενεύη, Αντριου Στόλερ, για τον γάλλο δημόσιο λειτουργό Πολ-Ανρί Ραβιέ και για τον ειδικό σε θέματα εμπορίου Μιγκουέλ Ροντρίγκες Μεντόζα από τη Βενεζουέλα.
Οπως επεσήμαναν ειδικοί αναλυτές από τη Γενεύη, είναι φανερή η προσπάθεια του κ. Μουρ να δημιουργήσει μια ομάδα επιτελών εξισορροπητική των μεγάλων εμπορικών και οικονομικών συμφερόντων, που αναμένεται να συγκρουστούν κατά μέτωπον στον επικείμενο τριετή γύρο συνομιλιών του Σιάτλ. Γι’ αυτό ζήτησε τη συνδρομή εκπροσώπων και από τις δύο εμπορικές υπερδυνάμεις (τις ΗΠΑ και την Ευρώπη) ενώ φρόντισε να έχει κοντά του και έναν εκπρόσωπο της αφρικανικής ηπείρου για να εκπληρώσει τη ρητή υπόσχεση που είχε δώσει προτού εκλεγεί στην ηγεσία του ΠΟΕ ότι στόχος του θα είναι να φέρει τις φτωχότερες χώρες-μέλη του Οργανισμού στο επίκεντρο των συζητήσεων για την απελευθέρωση του εμπορίου και να διασφαλίσει ότι οι χώρες αυτές θα επωφεληθούν από την άρση των εμπορικών φραγμών.
