Ο υπουργός Πολέμου των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, ανέβασε την πίεση προς τους Ευρωπαίους συμμάχους στο ΝΑΤΟ, προειδοποιώντας ότι οι ΗΠΑ θα επανεξετάσουν τη στρατιωτική τους παρουσία στην ευρωπαϊκή ήπειρο και θα μειώσουν τη χρηματοδοτική τους συνεισφορά στον προϋπολογισμό της Συμμαχίας, εάν οι Ευρωπαίοι δεν τηρήσουν τη δέσμευσή τους για αύξηση των αμυντικών δαπανών.
Σε μια αιχμηρή ομιλία, ο Χέγκσεθ ανακοίνωσε ότι το Πεντάγωνο ξεκινά μια αξιολόγηση διάρκειας έως και έξι μηνών, προκειμένου να «εξετάσει τη διάταξη των αμερικανικών δυνάμεων και των στρατιωτικών βάσεων στην Ευρώπη».
Το Πεντάγωνο ανακοίνωσε πρόσφατα μειώσεις στη στρατιωτική του παρουσία στην Ευρώπη και περιορισμό των δεσμεύσεών του στα σχέδια άμυνας της Συμμαχίας σε περίπτωση πολέμου. Οι κινήσεις αυτές προκάλεσαν αντιδράσεις στο αμερικανικό Κογκρέσο, ακόμη και από κορυφαίους Ρεπουμπλικανούς βουλευτές, οι οποίοι διαμαρτυρήθηκαν ότι δεν είχαν ενημερωθεί και δεσμεύτηκαν να αντιταχθούν σε περαιτέρω περικοπές.
Οι αμυντικές δαπάνες των συμμάχων αναμένεται να αποτελέσουν βασικό θέμα της ετήσιας συνόδου κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα τον επόμενο μήνα.
Η δοκιμασία του Τραμπ και τι αναμένεται να γίνει
«Να μην υπάρχει καμία αμφιβολία: αυτή θα είναι μια ουσιαστική αναθεώρηση», δήλωσε ο Χέγκσεθ κατά την έναρξη της διήμερης συνάντησης των υπουργών Άμυνας της Συμμαχίας. «Στόχος είναι να διασφαλιστεί ότι το ΝΑΤΟ κινείται γρήγορα και αμετάκλητα προς ένα μοντέλο όπου η Ευρώπη αναλαμβάνει την κύρια ευθύνη για την άμυνά της».
Ο Χέγκσεθ τόνισε ότι εάν οι σύμμαχοι δεν κινηθούν αποφασιστικά προς τον νέο στόχο για αμυντικές δαπάνες ίσες με το 5% του ΑΕΠ τους — στόχο που συμφωνήθηκε στη σύνοδο του ΝΑΤΟ το περασμένο καλοκαίρι — οι ΗΠΑ θα μειώσουν τη χρηματοδοτική τους συνεισφορά στον οργανισμό.
Σήμερα, οι ΗΠΑ καλύπτουν το 14,9% του ετήσιου προϋπολογισμού του ΝΑΤΟ, ο οποίος ανέρχεται περίπου στα 5,75 δισεκατομμύρια δολάρια. Το ποσοστό αυτό έχει ήδη μειωθεί τα τελευταία χρόνια από το 22% που ήταν πριν από μία δεκαετία, έπειτα από αμερικανικές πιέσεις.
«Στο εξής, οι ετήσιες εισφορές μας στο ΝΑΤΟ θα εξαρτώνται από το κατά πόσο οι άλλες χώρες τηρούν τους στόχους αμυντικών δαπανών», δήλωσε. «Όπου οι σύμμαχοι δεν κινούνται με την απαιτούμενη ταχύτητα, η συνεισφορά μας θα μειώνεται. Το ΝΑΤΟ πρέπει να λειτουργεί αμφίδρομα».
Ο Αμερικανός υπουργός Πολέμου πρόσθεσε ότι η κυβέρνηση θα πιέσει επίσης τους συμμάχους να διασφαλίσουν την πρόσβαση των αμερικανικών δυνάμεων σε βάσεις σε ολόκληρη τη Συμμαχία και τη δυνατότητα διέλευσης από τα εδάφη των συμμάχων όταν οι ΗΠΑ πραγματοποιούν στρατιωτικές επιχειρήσεις σε άλλα μέρη του κόσμου.
«Ο Τραμπ έβαλε στους συμμάχους μας μια δοκιμασία: να στηρίξουν την Αμερική όταν ζητά τη βοήθειά τους», είπε ο Χέγκσεθ. «Και πολλοί απέτυχαν».
Όπως σημείωσε, ενώ το Ηνωμένο Βασίλειο παρείχε αεροπορική βάση για τα αμερικανικά βομβαρδιστικά στον πόλεμο με το Ιράν, η Ισπανία απαγόρευσε τη χρήση των εγκαταστάσεών της για την αμερικανική στρατιωτική εκστρατεία κατά της Τεχεράνης. Η κυβέρνηση Τραμπ, πάντως, δεν είχε διαβουλευθεί με τις ευρωπαϊκές χώρες πριν από τα πλήγματα κατά του Ιράν.
Αντιδράσεις στο Κογκρέσο
Η στάση του Χέγκσεθ αναμένεται να συναντήσει αντιδράσεις από μέλη του αμερικανικού Κογκρέσου, συμπεριλαμβανομένων Ρεπουμπλικανών που παραδοσιακά στηρίζουν το ΝΑΤΟ. Οι ίδιοι είχαν επικρίνει έντονα την απόφαση της κυβέρνησης Τραμπ τον Μάιο να ακυρώσει την ανάπτυξη τεθωρακισμένης ταξιαρχίας στην Πολωνία, υποστηρίζοντας ότι η ρωσική στρατιωτική απειλή προς την Ευρώπη δεν έχει μειωθεί.
Ρεπουμπλικανοί και Δημοκρατικοί βουλευτές έχουν επίσης επιχειρήσει να αποτρέψουν περαιτέρω περικοπές, εντάσσοντας διατάξεις στον αμυντικό προϋπολογισμό του 2027 που θα καθιστούν δυσκολότερη τη μείωση στρατευμάτων ή την απομάκρυνση αμερικανικών αποθεμάτων όπλων και πυρομαχικών από την Ευρώπη.
Ένα από τα βασικά σημεία ανησυχίας του Κογκρέσου αφορά την απόφαση της κυβέρνησης Τραμπ να μειώσει σημαντικά τις αεροπορικές και ναυτικές δυνάμεις που προορίζονταν για την Ευρώπη σε περίπτωση κρίσης.
Πολλοί στρατιωτικοί αναλυτές υποστηρίζουν εδώ και χρόνια ότι οι ΗΠΑ πρέπει να μεταφέρουν περισσότερους στρατιωτικούς πόρους στον Ειρηνικό, αφήνοντας τις ευρωπαϊκές χώρες να καλύψουν το κενό στην ευρωπαϊκή άμυνα. Ωστόσο, οι περικοπές του Πενταγώνου προβλέπεται να εφαρμοστούν άμεσα, χωρίς μεταβατική περίοδο.
«Το ερώτημα χθες ήταν αν αυτό θα γίνει άμεσα ή όχι. Η απάντηση είναι: άμεσα», δήλωσε ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε.
