Αν και το Υπουργείο Υγείας και προσωπικά ο ίδιος ο υπουργός κ. Άδωνις Γεωργιάδης, επιδιώκουν εντόνως να πείσουν τους λήπτες φαρμάκων υψηλού κόστους (ΦΥΚ) να προτιμούν τα ιδιωτικά φαρμακεία για τα σκευάσματα αυτά, για την ώρα φαίνεται πως οι δικαιούχοι πολίτες σε ποσοστό 75% εξακολουθούν να επιλέγουν τα φαρμακεία και τις υπόλοιπες δομές του ΕΟΠΥΥ.
Οι πολίτες εμφανίζονται σχετικά επιφυλακτικοί ακόμη και για την παραγγελία και παραλαβή των φαρμάκων τους στο σπίτι, με βασική δικαιολογία, όπως αναφέρουν τρεις ασθενείς, τη δυσκολία να τα παραγγείλουν διαδικτυακά αλλά και το γεγονός ότι δεν είναι σίγουροι ότι το φάρμακο θα φτάσει τη στιγμή που το θέλουν.
Πάντως είναι γεγονός το ότι υπάρχει πια η δυνατότητα να δίνονται τα φάρμακα εκτός του δικτύου του ΕΟΠΥΥ περιόρισε τις ουρές της ντροπής στα σχετικά φαρμακεία, αν και φυσικά υπάρχει ακόμη συνωστισμός. Σημειώνεται ότι μεγάλη επιτυχία έχει σημειώσει η διανομή κατ’ οίκον στα μεγάλα αστικά κέντρα όπου η αναλογία δομών ΕΟΠΥΥ προς δικαιούχους ΦΥΚ είναι πολύ μικρή.
332.000 συνταγές ΦΥΚ κατ’ οίκον στο πρώτο 10μηνο
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν πριν μερικές μέρες από την εταιρεία συνεργάτη του ΕΟΠΥΥ που διαχειρίζεται την κατ’ οίκον διανομή και τα οποία επιβεβαιώνονται και από τον ΕΟΠΥΥ, η Ελλάδα αποτελεί σήμερα μία από τις 7 χώρες στην Ευρώπη που εφαρμόζουν σε τόσο μεγάλη κλίμακα δωρεάν υπηρεσίες διάθεσης Φαρμάκων Υψηλού Κόστους προς τους ασθενείς, συνδυάζοντας πολλαπλά κανάλια εξυπηρέτησης.
Ειδικότερα, κατά τους πρώτους 10 μήνες λειτουργίας του προγράμματος κατ’ οίκον διανομής, το οποίο υλοποιήθηκε με πρωτοβουλία του ΕΟΠΥΥ, διεκπεραιώθηκαν συνολικά περίπου 332.000 συνταγές Φαρμάκων Υψηλού Κόστους. Από αυτές περίπου το 67% παραλήφθηκε από τους ασθενείς μέσω των δομών του Οργανισμού και ιδιωτικών κλινικών, ενώ το υπόλοιπο 33% παραδόθηκε κατ’ οίκον, σε χώρους εργασίας ή ακόμη και σε εξοχικές κατοικίες των δικαιούχων.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στη γεωγραφική κατανομή των ασθενών που επέλεξαν την κατ’ οίκον παράδοση. Σύμφωνα με τα στοιχεία, το μεγαλύτερο ποσοστό προερχόταν από την ηπειρωτική Ελλάδα, γεγονός που ανέδειξε τις δυσκολίες πρόσβασης που υπήρχαν μέχρι σήμερα σε απομακρυσμένες περιοχές.
Ειδικότερα το 63% ήταν στην Ηπειρωτική Ελλάδα, στην Αττική αντιστοιχούσε περίπου στο 18,6%, η νησιωτική Ελλάδα στο 14,1%, ενώ η Θεσσαλονίκη στο 4,3%.
Παράλληλα, περίπου το 31,4% των παραδόσεων αφορούσε δυσπρόσιτους προορισμούς, στοιχείο που – όπως τονίστηκε – αποδεικνύει τη μεγάλη κοινωνική σημασία του προγράμματος, ιδιαίτερα για ασθενείς που μέχρι πρότινος ήταν υποχρεωμένοι να μετακινούνται μεγάλες αποστάσεις για να προμηθευτούν τη θεραπεία τους.
Η ένταξη των ιδιωτικών φαρμακείων
Σημαντικό σταθμό στην εξέλιξη του προγράμματος αποτέλεσε η ένταξη των ιδιωτικών φαρμακείων ως επιπλέον καναλιού διάθεσης των ΦΥΚ. Από τα απολογιστικά στοιχεία των δύο πρώτων μηνών λειτουργίας του νέου μοντέλου προκύπτει ότι:
- το 56% των συνταγών Φαρμάκων Υψηλού Κόστους παραλήφθηκε μέσω των δομών του ΕΟΠΥΥ,
- το 38% μέσω του προγράμματος κατ’ οίκον διανομής,
- το 3% μέσω ιδιωτικών φαρμακείων,
- και άλλο ένα 3% μέσω ιδιωτικών κλινικών.
Σύμφωνα με τους ομιλητές, τα ποσοστά αυτά αναμένεται να μεταβληθούν το επόμενο διάστημα, καθώς εντάσσονται συνεχώς νέες θεραπευτικές κατηγορίες στο σύστημα διάθεσης μέσω ιδιωτικών φαρμακείων.
Τα φάρμακα ψυχρής αλυσίδας
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασαν και τα στοιχεία που αφορούν τα φάρμακα «cold chain», δηλαδή τα σκευάσματα που απαιτούν διατήρηση σε ελεγχόμενες θερμοκρασίες. Όπως επισημάνθηκε, τα συγκεκριμένα φάρμακα διακινούνται κυρίως μέσω των δομών του Οργανισμού, μέσω κατ’ οίκον διανομής και μέσω ιδιωτικών κλινικών.
Η συμμετοχή των ιδιωτικών φαρμακείων στη διαχείριση αυτών των σκευασμάτων παραμένει προς το παρόν μικρότερη, ωστόσο αναμένεται να αυξηθεί μετά την ένταξη νέων θεραπευτικών κατηγοριών.
Διαφορετικές ανάγκες σε Αθήνα, περιφέρεια και νησιά
Ιδιαίτερο βάρος δόθηκε και στις διαφορετικές προτιμήσεις των ασθενών ανά γεωγραφική περιοχή.
Στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη, όπου δεν υπάρχουν εκτεταμένες δομές του ΕΟΠΥΥ, η κατ’ οίκον διανομή κυριαρχεί, με ποσοστό που προσεγγίζει το 82%.
Αντίθετα, στην περιφέρεια οι ασθενείς εξακολουθούν να επιλέγουν κυρίως τις δομές του Οργανισμού. Εκεί, περίπου το 80% εξυπηρετείται από δομές του ΕΟΠΥΥ, το 18% επιλέγει κατ’ οίκον παράδοση, ενώ μικρότερα ποσοστά κατευθύνονται προς ιδιωτικά φαρμακεία.
Ακόμη πιο εντυπωσιακή χαρακτηρίστηκε η εικόνα στα νησιά, όπου το ποσοστό των δικαιούχων που επιλέγουν κατ’ οίκον διανομή σχεδόν διπλασιάζεται σε σχέση με την ηπειρωτική χώρα, ενώ αυξημένη είναι και η χρήση ιδιωτικών φαρμακείων.
