Τραμπ από Άγκυρα: Οι δηλώσεις που έβαλαν ξανά φωτιά στη Μέση Ανατολή – Εκρήξεις στο νότιο Ιράν

Ο Ντόναλντ Τραμπ κήρυξε το τέλος της εύθραυστης εκεχειρίας με το Ιράν - Σε εξέλιξη τα νέα στρατιωτικά πλήγματα που προανήγγειλε - Η επιστροφή των δύο πλευρών στη «γλώσσα των όπλων» προκαλεί άλμα άνω του 7% στην τιμή του πετρελαίου Brent

Αργά το βράδυ της Τετάρτης, τα ιρανικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν ότι ακούστηκαν εκρήξεις στις Μπαντάρ Αμπάς, Σίρικ, Κοναράκ και Τσαμπαχάρ, περιοχές στο νότιο Ιράν που είχαν στοχοποιηθεί την Τρίτη, αλλά και στο παρελθόν, από τις ΗΠΑ, στο πλαίσιο των επιθέσεών τους και στις οποίες αναφέρθηκε διακοπή ηλεκτροδότησης.

Οι ιρανικές δυνάμεις αναπτύσσουν συστήματα αεροπορικής άμυνας κατά «εχθρικών στόχων», με το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων Mehr News Agency να αναφέρει ότι τα συστήματα αεροπορικής άμυνας εμπλέκονται σε συγκρούσεις με αυτό που περιγράφει ως «εχθρικούς στόχους» κοντά στη λιμενική πόλη Μπαντάρ Αμπάς.

Νωρίτερα, ο Ντόναλντ Τραμπ είχε επιλέξει το βήμα της Συνόδου Κορυφής της βορειοατλαντικής συμμαχίας, για να τινάξει στον αέρα τη διπλωματική προσπάθεια των τελευταίων εβδομάδων.

Social Media/via REUTERS

Ερωτηθείς από δημοσιογράφους αν το μνημόνιο συνεννόησης που υπογράφηκε στα μέσα Ιουνίου, θεωρείται νεκρό, ο πρόεδρος των ΗΠΑ ήταν κυνικός: «Για μένα, νομίζω ότι τελείωσε. Δε θέλω να έχω σχέσεις μαζί τους. Όσον αφορά εμένα, είναι απλώς χάσιμο χρόνου. Τους χτυπήσαμε πολύ σκληρά χθες το βράδυ, πιθανότατα θα τους χτυπήσουμε σκληρά και απόψε. Τους δίνω μια μικρή προειδοποίηση».

Σε ανάρτησή τους στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, στρατιωτικοί αξιωματούχοι της CENTCOM ανέφεραν ότι τα πλήγματα είχαν ως στόχο να «υποβαθμίσουν περαιτέρω» την ικανότητα του Ιράν να «απειλεί την ελευθερία της ναυσιπλοΐας» στα Στενά του Ορμούζ. Στην ίδια ανακοίνωση επισημαίνεται ότι οι ΗΠΑ «καθιστούν το Ιράν υπόλογο για την πρόσφατη, αδικαιολόγητη επιθετικότητα εναντίον της εμπορικής ναυτιλίας και των πολιτικών πληρωμάτων που κινούνται ελεύθερα σε μια διεθνή θαλάσσια οδό ζωτικής σημασίας».

Ο αμερικανός πρόεδρος κήρυξε ουσιαστικά το «τέλος» της εύθραυστης ενδιάμεσης συμφωνίας (MOU) με την Τεχεράνη, προαναγγέλλοντας τα νέα, σφοδρά στρατιωτικά πλήγματα.

Social Media/via REUTERS

Η εξέλιξη αυτή, που έρχεται ως απάντηση σε εκατέρωθεν επιθέσεις στα Στενά του Ορμούζ και σε αμερικανικές βάσεις στον Κόλπο, πυροδότησε άμεσο άλμα άνω του 7% στην τιμή του πετρελαίου Brent και προκάλεσε ισχυρούς κλυδωνισμούς στις διεθνείς αγορές, επαναφέροντας τον εφιάλτη ενός γενικευμένου πολέμου.

Κατά τη συνέντευξη Τύπου του Τραμπ στην Άγκυρα, ο Τραμπ εξαπέλυσε βαρείς χαρακτηρισμούς κατά της ιρανικής ηγεσίας, αποκαλώντας τους «αποβράσματα» και «ψεύτες», ενώ άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο επιβολής πλήρους ναυτικού αποκλεισμού και στοχοποίησης πολιτικών υποδομών του Ιράν, όπως εργοστάσια ηλεκτροπαραγωγής και αφαλάτωσης.

Ωστόσο, σε μια προσπάθεια να μετριάσει τις εντυπώσεις, δήλωσε αργότερα ότι δεν αναμένει επιστροφή σε έναν ολοκληρωτικό, μακροχρόνιο πόλεμο, ισχυριζόμενος πως «ό,τι συμβεί, θα τελειώσει πολύ γρήγορα και θα κάνει την περιοχή πιο ασφαλή».

Πολεμικό σκηνικό στον Κόλπο: Ανταλλαγή πυρών και πλήγματα σε βάσεις

Οι δηλώσεις Τραμπ ακολούθησαν ένα 24ωρο σφοδρών στρατιωτικών συγκρούσεων. Η Ουάσιγκτον, αντιδρώντας σε επιθέσεις κατά τριών δεξαμενόπλοιων στα Στενά του Ορμούζ, εξαπέλυσε μαζικά πλήγματα. Σύμφωνα με το Πεντάγωνο, επλήγησαν πάνω από 60-80 στόχοι της ιρανικής ακτοφυλακής και των Φρουρών της Επανάστασης (IRGC), συμπεριλαμβανομένων ραντάρ, συστημάτων αεράμυνας και του κρίσιμου ενεργειακού κόμβου στο νησί Χαργκ.

Το Ιράν απάντησε άμεσα, εκτοξεύοντας drones και βαλλιστικούς πυραύλους εναντίον αμερικανικών στρατιωτικών εγκαταστάσεων στο Μπαχρέιν (έδρα του 5ου Στόλου των ΗΠΑ) και στο Κουβέιτ. Η αεροπορική άμυνα του Κουβέιτ ανακοίνωσε ότι ανέκοψε 2 βαλλιστικούς πυραύλους και 13 drones, αν και συντρίμμια προκάλεσαν ζημιές στο ηλεκτρικό δίκτυο της χώρας. Ιρανικά μέσα ενημέρωσης επιβεβαίωσαν τον θάνατο τουλάχιστον οκτώ στρατιωτικών και δύο ψαράδων από τα αμερικανικά αντίποινα.

«Γλώσσα της βίας» από την Τεχεράνη – Στα άκρα η διπλωματία

Η αντίδραση της Τεχεράνης ήταν εξίσου σκληρή, με τις δύο πλευρές να χρησιμοποιούν πλέον τα στρατιωτικά πλήγματα ως μέσο πίεσης στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Ο ιρανός υφυπουργός Εξωτερικών, Καζέμ Γχαριμπαμπαντί, δήλωσε ότι «για να καταλάβει ο Τραμπ, πρέπει να του μιλήσουμε στη γλώσσα της βίας», ενώ ο πρόεδρος του κοινοβουλίου, Μοχαμάντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ, διεμήνυσε στο Twitter: «Η εποχή του εκφοβισμού και του εκβιασμού έχει τελειώσει. Δε λυγίζουμε».

Το Ιράν κατηγόρησε τις ΗΠΑ για κατάφωρη παραβίαση της ενδιάμεσης συμφωνίας, καθώς η Ουάσιγκτον ανακάλεσε την ειδική άδεια που επέτρεπε στην Τεχεράνη να πουλάει πετρέλαιο σε αμερικανικά δολάρια. Από την πλευρά της, η Τεχεράνη απειλεί με πλήρες κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, από όπου διέρχεται το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου, αλλά και του Στενού Μπαμπ ελ Μαντέμπ στην Ερυθρά Θάλασσα, ενώ στο τραπέζι βρίσκεται ακόμη και η αποχώρηση της χώρας από τη Συνθήκη για τη Μη Διάδοση των Πυρηνικών (NPT).

Σοκ στις αγορές: Άλμα στο πετρέλαιο, βουτιά στη Wall Street

Οι επιπτώσεις των πολεμικών ιαχών έγιναν αμέσως αισθητές στην παγκόσμια οικονομία. Η τιμή του πετρελαίου Brent σημείωσε άλμα άνω του 7%, αγγίζοντας τα 80 δολάρια το βαρέλι, εξανεμίζοντας τα κέρδη των προηγούμενων εβδομάδων, όταν οι τιμές είχαν επιστρέψει σε προπολεμικά επίπεδα. Οι αναλυτές εκφράζουν έντονους φόβους ότι μια νέα έξαρση του πληθωρισμού θα αναγκάσει τις κεντρικές τράπεζες να διατηρήσουν ψηλά τα επιτόκια, επιβραδύνοντας την παγκόσμια ανάπτυξη.

Στη Wall Street, ο δείκτης Dow Jones σημείωσε βουτιά 1% (άνω των 560 μονάδων), παρασύροντας τις μετοχές των αεροπορικών εταιρειών (American Airlines -3,3%, United Airlines -2,1%) λόγω του αυξημένου κόστους καυσίμων, αλλά και τον κλάδο των κατασκευών, εν μέσω ανησυχιών για άνοδο των αποδόσεων των ομολόγων (το 10ετές αμερικανικό ομόλογο σκαρφάλωσε στο 4,58%). Μοναδικό ανάχωμα στις απώλειες απετέλεσαν οι μετοχές της τεχνητής νοημοσύνης, με τη Nvidia (+3%) και την Broadcom (+5,9%) να συγκρατούν τον S&P 500. Αντίστοιχα, ισχυρές πιέσεις δέχθηκαν και οι ευρωπαϊκές αγορές, με τον γερμανικό DAX να υποχωρεί κατά 2,2%.

Βαθαίνει το ρήγμα στο ΝΑΤΟ;

Η κρίση μεταφέρεται και στο εσωτερικό του ΝΑΤΟ. Από την Άγκυρα, ο Ντόναλντ Τραμπ δε δίστασε να επιπλήξει δημόσια τους ευρωπαίους συμμάχους, κατηγορώντας τους ότι δε στηρίζουν επαρκώς την αμερικανική στρατιωτική εκστρατεία κατά του Ιράν.

Στο στόχαστρο του αμερικανού προέδρου βρέθηκε κυρίως η Ισπανία, η οποία έκλεισε τον εναέριο χώρο της για τα αμερικανικά πολεμικά αεροσκάφη που συμμετέχουν στις επιχειρήσεις. Το ρήγμα στις σχέσεις ΗΠΑ-Ευρώπης για τον χειρισμό του Ιράν είναι πλέον εμφανές, με πολλές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες να εκφράζουν έντονη ανησυχία για τις μονομερείς ενέργειες της Ουάσιγκτον, που θέτουν σε κίνδυνο την παγκόσμια σταθερότητα.

Με πληροφορίες από Reuters, Associated Press, The Wall Street Journal, Agence France-Presse 

Ακολούθησε το Βήμα στο Google news και μάθε όλες τις τελευταίες ειδήσεις.
Exit mobile version