Η προγραμματισμένη για την Παρασκευή στη Γενεύη τελετή υπογραφής του μνημονίου κατανόησης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν ακυρώθηκε επισήμως, καθώς η συμφωνία έχει ήδη υπογραφεί εξ αποστάσεως από τις εμπλεκόμενες πλευρές και έχει τεθεί άμεσα σε ισχύ, σύμφωνα με δηλώσεις και από τις τρεις πλευρές που συμμετείχαν στη διαδικασία: ΗΠΑ, Ιράν και Πακιστάν.
Ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγκαεΐ, δήλωσε ότι το μνημόνιο έχει πλέον οριστικοποιηθεί και ότι η ψηφιακή υπογραφή του από τις δύο πλευρές καθιστά πιο δύσκολη οποιαδήποτε μελλοντική παραβίασή του. Ξεκαθάρισε, ωστόσο, ότι «δε θα πραγματοποιηθεί τελετή υπογραφής στην Ελβετία καθώς το έγγραφο έχει ήδη υπογραφεί».
Από αμερικανικής πλευράς, αξιωματούχος του Λευκού Οίκου επιβεβαίωσε ότι η τελετή στη Γενεύη κρίθηκε περιττή μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας υπογραφής, την οποία ξεκίνησε ο Ντόναλντ Τραμπ υπογράφοντας την τελική μορφή του μνημονίου κατά τη διάρκεια δείπνου στο Παλάτι των Βερσαλλιών στη Γαλλία, παρουσία του Γάλλου προέδρου Εμανουέλ Μακρόν.
Παράλληλα, σύμφωνα με επίσημες ιρανικές πηγές, ο πρόεδρος του Ιράν, Μασούντ Πεζεσκιάν, υπέγραψε κι αυτός το μνημόνιο από την Τεχεράνη τις πρώτες ώρες της Πέμπτης, ενώ αντίστοιχα λίγο αργότερα ανακοινώθηκε και η υπογραφή της από το Πακιστάν.
Την ακύρωση της τελετής επιβεβαίωσε και το Πακιστάν, το οποίο είχε διαδραματίσει ρόλο διαμεσολαβητή στις συνομιλίες. Ο υπουργός Εξωτερικών του Πακιστάν, Ισάκ, δήλωσε ότι η προγραμματισμένη εκδήλωση στη Γενεύη δε θα πραγματοποιηθεί, καθώς το μνημόνιο έχει ήδη υπογραφεί εξ αποστάσεως από όλα τα μέρη και έχει τεθεί σε ισχύ. Σύμφωνα με το Ισλαμαμπάντ, η συμφωνία είναι πλέον ενεργή χωρίς να απαιτείται περαιτέρω τελετουργική επικύρωση.
Θα υπάρξει τελικά συνάντηση στη Γενεύη;
Παρά την ακύρωση της τελετής, όλα τα διαθέσιμα στοιχεία συγκλίνουν ότι οι επαφές μεταξύ των διαπραγματευτικών ομάδων αναμένεται να πραγματοποιηθούν κανονικά.
Ο Μπαγκαεΐ δήλωσε ρητά ότι «το σχέδιο για συνάντηση των διαπραγματευτικών ομάδων στη Γενεύη παραμένει σε ισχύ», διευκρινίζοντας ότι η ακύρωση αφορά μόνο την τελετή υπογραφής και όχι τις συνομιλίες για την εφαρμογή του μνημονίου.
Η πιθανότητα συνάντησης στη Γενεύη είχε αναφερθεί και τις προηγούμενες ημέρες από Ιρανούς αξιωματούχους, οι οποίοι έκαναν λόγο για έναρξη των τεχνικών και πολιτικών διαπραγματεύσεων που θα ακολουθήσουν το μνημόνιο, με επίκεντρο το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, την άρση κυρώσεων και την εφαρμογή των όρων της συμφωνίας.
Τι σημαίνει η ακύρωση της τελετής
Διπλωματικές πηγές εκτιμούν ότι η ακύρωση της εκδήλωσης είναι περισσότερο συμβολική παρά ουσιαστική. Η συμφωνία έχει ήδη υπογραφεί και από τις δύο κυβερνήσεις και θεωρείται νομικά ενεργή, με αποτέλεσμα η φυσική παρουσία των ηγετών ή των αντιπροσωπειών στη Γενεύη να μην θεωρείται πλέον απαραίτητη.
Το επόμενο κρίσιμο βήμα πλέον δεν είναι η υπογραφή, αλλά η εφαρμογή του μνημονίου και η έναρξη των διαπραγματεύσεων για μια πιο μόνιμη συμφωνία, κυρίως γύρω από το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης και το ευρύτερο πλαίσιο ασφαλείας στη Μέση Ανατολή.
