Δέκα «κατά λάθος» νεκροί και δεκάδες τραυματίες είναι ο δραματικός απολογισμός εκατοντάδων εμπρηστικών και βομβιστικών επιθέσεων που κατέληξαν σε τραγωδίες. Το δραματικό συμβάν στη Θεσσαλονίκη το ξημέρωμα της περασμένης Τετάρτης με τον θάνατο της 72χρονης μητέρας της πολιτεύτριας της ΝΔ Αφροδίτης Νέστορα στη διάρκεια μίας από τις 120 «συνήθεις» εμπρηστικές επιθέσεις που σημειώνονται ετησίως στη χώρα μας (ο αριθμός αυτός ήταν παλαιότερα υπερτριπλάσιος) είναι ένα μόνο δείγμα της επικινδυνότητας αυτών των ενεργειών που αποτελούν για εξτρεμιστικές ομάδες αλλά μερικές φορές και για την ΕΛ.ΑΣ. μια ρουτίνα με τεράστιο ρίσκο για ανθρώπινες απώλειες.
Πρόκειται για επιθέσεις που υποτίθεται πως έχουν «συμβολικό» ή ακόμη και «πειραματικό χαρακτήρα». Αρχικός τους στόχος είναι η πρόκληση μικρών ζημιών, με πολλές από αυτές μάλιστα να περνούν σχεδόν απαρατήρητες. Κι όπου όμως ελλοχεύουν τεράστιοι κίνδυνοι.
Πριν από του Χαριλάου ήταν ο θάνατος 15χρονου αλλοδαπού στα Πατήσια, μιας 39χρονης υπαλλήλου στη λεωφόρο Συγγρού, η δολοφονία ιδιώτη στη διάρκεια ληστείας στην Πάρο, οι τραυματισμοί μαθητών σε αστικό λεωφορείο στη λεωφόρο Βουλιαγμένης και ασφαλώς οι τραγωδίες της Marfin και του θανάτου του Θάνου Αξαρλιάν στην πλατεία Συντάγματος, από «αστοχίες» εμπρησμών, τοποθέτησης εκρηκτικών μηχανισμών αλλά και εκτόξευσης ρουκετών.
Επιπλέον, σε 20 τουλάχιστον περιπτώσεις τα τελευταία χρόνια από εμπρηστικές επιθέσεις μικρού βεληνεκούς υπήρξαν κίνδυνοι για να χάσουν τη ζωή τους από εγκαύματα ή από αναπνευστικά προβλήματα δεκάδες άτομα. Αν και οι δράστες διακηρύσσουν συχνά ότι δεν επιδιώκουν να χαθούν ανθρώπινες ζωές, ο τρόπος επιθέσεών τους αλλά και η αδυναμία πολλές φορές των Αρχών να διαλευκάνουν πολλές από αυτές τις ενέργειές τους, μεγαλώνει την απειλή για «παράπλευρες απώλειες».
Το αυτοκίνητο των δραστών, μετά τη φωτιά που έβαλαν για να εξαφανίσουν τα ίχνη τους στην Πάρο. Φωτό Αποστόλης Παπανικολάου / EUROKINISSI
Η τραγωδία στο Χαριλάου
Τα στοιχεία που έχει συγκεντρώσει η Αντιτρομοκρατική για την τραγωδία στο Χαριλάου ύστερα από τριπλό μεταμεσονύκτιο εμπρησμό σε σπίτια πολιτευτών της ΝΔ είναι σχετικά σαφή. Στην επίθεση συμμετείχαν τρία έως τέσσερα άτομα που φαίνεται να ανήκουν σε «μπλοκ» περίπου 180 αναρχικών στη Θεσσαλονίκη που σχετίζονται με δύο παλιές καταλήψεις της συμπρωτεύουσας, ενώ κατευθύνονται από δυο-τρία ηγετικά μέλη τού εν λόγω αναρχικού χώρου.
Η τραγωδία στο σπίτι της πολιτεύτριας της ΝΔ σημειώθηκε γιατί οι δράστες τοποθέτησαν τον εμπρηστικό μηχανισμό (φιάλη υγραερίου, δοχείο εύφλεκτου υλικού) στα σταθμευμένα αυτοκίνητα της πιλοτής. Σε τέτοιου τύπου επιθέσεις συμβαίνει συχνά να επεκτείνεται η φωτιά λόγω των ρεζερβουάρ καυσίμων, αλλά και εύφλεκτων υλικών, ενώ οι αναθυμιάσεις αυξάνουν τον κίνδυνο εγκλωβισμού των ενοίκων.
Πυρκαγιά μετά απο επίθεση με γκαζάκια τα ξημερώματα της Δευτέρας σε αυτοκίνητα στη Θεσσαλονίκη σε κατοικίες στελεχών της Νέας Δημοκρατίας. Τετάρτη 1 Ιουλίου 2026 (ΡΑΦΑΗΛ ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ / EUROKINISSI)
Τέτοια συμβάντα με κινδύνους για τους ενοίκους των πολυκατοικιών σημειώθηκαν τον Νοέμβριο του 2023 στα Κάτω Πατήσια (η φωτιά εξαπλώθηκε σε τέσσερα οχήματα μέχρι τον τρίτο όροφο) και στα Σεπόλια τον Απρίλιο του ίδιου χρόνου (τέσσερις άνθρωποι, ανάμεσά τους ένα παιδί, μεταφέρθηκαν στο νοσοκομείο λόγω εισπνοής καπνού). Επίσης ανάλογα συμβάντα καταγράφηκαν τον Σεπτέμβριο του 2025 στο Ηράκλειο της Κρήτης και τον Μάρτιο του 2026 στην Καλαμαριά Θεσσαλονίκης, με τη φωτιά να επεκτείνεται από τις πυλωτές στα διαμερίσματα. Ομως και σε άλλες περιπτώσεις εμπρηστικών επιθέσεων υπήρχαν τεράστιοι κίνδυνοι για να χαθούν ανθρώπινες ζωές. Οπως η επίθεση τα ξημερώματα της 13ης Ιουλίου 2022 στον εκδοτικό όμιλο Real στο Μαρούσι, όταν άγνωστοι τοποθέτησαν αυτοσχέδιο εμπρηστικό μηχανισμό και η φωτιά επεκτάθηκε ταχύτατα από το κλιμακοστάσιο στους ορόφους με αποτέλεσμα να κινδυνεύσει άμεσα μια ηχολήπτρια η οποία μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο με αναπνευστικά προβλήματα λόγω των καπνών. Κίνδυνος να χαθούν ανθρώπινες ζωές υπήρξε το 2021 στον εμπρησμό στο πολιτικό γραφείο του τότε βουλευτή των Ανεξαρτήτων Ελλήνων, Κώστα Ζουράρι, το οποίο στεγαζόταν σε παλιά πολυκατοικία στο κέντρο της πόλης, όπως και σε σειρά άλλων περιπτώσεων.
Οι αξιωματικοί της ΕΛ.ΑΣ. για να εξιχνιάσουν τη μοιραία επιδρομή στην κατοικία της κυρίας Νέστορα αναλύουν το υλικό καμερών σε μια ακτίνα πέντε χιλιομέτρων, εξετάζουν δείγματα DNA, αποτυπώματα, αναλύουν δεδομένα τηλεφωνικών κλήσεων, κάτι που είναι πιο ευχερές στην προκειμένη περίπτωση λόγω της ώρας (4-5 τα ξημερώματα) των συγκεκριμένων ενεργειών. Ακόμη εξετάζουν τις κινήσεις βασικών υπόπτων, ποιες ώρες έλειπαν από τις κατοικίες τους, ποια δίτροχα χρησιμοποιήθηκαν κ.λπ. Επιπλέον, τα στελέχη των αρχών ασφαλείας ερευνούν τα δεδομένα από τη δράση οργανώσεων όπως «Εμπρηστικός Αναρχικός Νους», «Οργάνωση Αναρχική Δράση» (ή παλαιότερα «Πυρήνες Αμεσης Δράσης – Οργάνωση Αναρχική Δράση») «Πυρήνες Επαναστατικής Βίας» – αυτή η τελευταία προκύπτει ως σύμπραξη αντιεξουσιαστών από Αθήνα – Θεσσαλονίκη και βαρύνεται με τουλάχιστον 40 εμπρηστικές επιθέσεις στη συμπρωτεύουσα τα τελευταία χρόνια. Ανάμεσα στους στόχους ήταν και πάλι σπίτια και γραφεία βουλευτών της ΝΔ αλλά και ανώτατοι δικαστές, αστυνομικοί, στρατιωτικοί του ΝΑΤΟ.
Πυρκαγιά μετά απο επίθεση με γκαζάκια τα ξημερώματα της Δευτέρας σε αυτοκίνητα στη Θεσσαλονίκη σε κατοικίες στελεχών της Νέας Δημοκρατίας. Τετάρτη 1 Ιουλίου 2026 (ΡΑΦΑΗΛ ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ / EUROKINISSI)
Εμπρηστικές επιθέσεις είχαν πραγματοποιηθεί μέχρι και σε γραφεία ιδιοκτήτη κλινικής, τούρκου διπλωμάτη, σε Εφορία της πόλης, σε σουπερμάρκετ και σε ιδιωτικές εταιρείες. Στελέχη των αρχών ασφαλείας εκτιμούν ότι αν υπήρχε ανάληψη ευθύνης οι εν λόγω εμπρησμοί θα συνδέονταν με το θέμα των Προσφυγικών της λεωφόρου Αλεξάνδρας, με τις συλλήψεις αντιεξουσιαστών για τη ληστεία στην Τιθορέα, με τους θανάτους αναρχικών σε έκρηξη στους Αμπελοκήπους στην Αθήνα αλλά και με τον εμπρησμό έξω από τράπεζα στη Θεσσαλονίκη.
Ο Θάνος Αξαρλιάν
Στις 14 Ιουλίου 1992 μέλη της «17 Νοέμβρη» επιχείρησαν να δολοφονήσουν τον τότε υπουργό Οικονομικών Ιωάννη Παλαιοκρασσά, εκτοξεύοντας ρουκέτα εναντίον του θωρακισμένου αυτοκινήτου του στο κέντρο της Αθήνας. Η ρουκέτα δεν πέτυχε τον στόχο της, κτύπησε παρακείμενο κτίριο κι από την έκρηξη σκοτώθηκε ο 20χρονος φοιτητής Θάνος Αξαρλιάν, ο οποίος περνούσε τυχαία από το σημείο. Στην προκήρυξή της η οργάνωση «εξέφρασε λύπη» για τον θάνατο του Αξαρλιάν υποστηρίζοντας ότι δεν ήταν ο στόχος της. Σημειώνεται ότι και σε επίθεση το 1990 εναντίον αυτοκινήτου επιχειρηματία στην Εκάλη μια ρουκέτα της 17Ν «καρφώθηκε» σε μπαλκόνι γειτονικής πολυκατοικίας κι από τύχη δεν υπήρξαν ανθρώπινες απώλειες.
14/07/1992 Αθήνα – Τηλεπυροδοτούμενη ρουκέτα από τη 17Ν κατά του υπουργού Οικονομικών, Γιάννη Παλαιοκρασσά, στο κέντρο της Αθήνας σκοτώνει τον Θάνο Αξαρλιάν, ενώ υπάρχουν και τραυματίες
Το βράδυ της 27ης Απριλίου 1999 η οργάνωση «Επαναστατικοί Πυρήνες» που δρούσε εκείνη την περίοδο (δεν έχει επισήμως εξαρθρωθεί) τοποθέτησε εκρηκτικό μηχανισμό έξω από ξενοδοχείο της λεωφόρο Συγγρού όπου επρόκειτο να ξεκινήσει συνέδριο. Από την έκρηξη σκοτώθηκε η 39χρονη Βιργινία Κωνσταντίνου, η οποία εργαζόταν για την εταιρεία που είχε αναλάβει την οργάνωση του συνεδρίου. Η οργάνωση ανέλαβε με προκήρυξη την ευθύνη κι επέρριψε την ευθύνη για τον θάνατο της υπαλλήλου στη μη έγκαιρη εκκένωση του κτιρίου, μετά από προειδοποιητικό τηλεφώνημα. Στις 31 Δεκεμβρίου 2014 υπήρξε η δολοφονία του ειδικού φρουρού Χαράλαμπου Αμανατίδη έξω από την κατοικία του βρετανού στρατιωτικού ακολούθου, στην προσπάθεια να υπάρξει αρπαγή του οπλισμού του. Ουδείς ανέλαβε την ευθύνη για τον θάνατο του αστυνομικού, ενώ υπήρχαν υπόνοιες για εμπλοκή αντιεξουσιαστή που συνελήφθη το 2014.
Το βράδυ της 28ης Μαρτίου 2010 ένας ισχυρός αυτοσχέδιος εκρηκτικός μηχανισμός είχε αφεθεί έξω από το κτίριο της Ελληνικής Εταιρείας Διοίκησης Επιχειρήσεων (ΕΕΔΕ) στη οδό Ιακωβάτων στα Πατήσια. Ο μηχανισμός εξερράγη απροειδοποίητα και σκοτώθηκε ένας 15χρονος Αφγανός ενώ τραυματίστηκαν επίσης σοβαρά η 10χρονη αδελφή του και η μητέρα τους. Κι αυτή η υπόθεση είναι ανεξιχνίαστη, παρότι είχαν εντοπισθεί συνομιλίες αναρχικών που είχαν συλληφθεί το 2010 κι αναφέρονταν στην εν λόγω εναπόθεση της βόμβας.
Ο εμπρησμός της Marfin
Στις 5 Μαΐου 2010, κατά τη διάρκεια της μεγάλης διαδήλωσης στην Αθήνα ενάντια στα μέτρα λιτότητας και το πρώτο μνημόνιο, μια ομάδα αγνώστων επιτέθηκε με βόμβες μολότοφ στο υποκατάστημα της τράπεζας Marfin στην οδό Σταδίου, ενώ μέσα βρίσκονταν περίπου 25-30 εργαζόμενοι. Τρεις εργαζόμενοι έχασαν τη ζωή τους από ασφυξία λόγω του καπνού και των τοξικών αναθυμιάσεων. Στις 10 Αυγούστου 2012, στη Νάουσα της Πάρου τέσσερις ένοπλοι που ανήκαν στον αντιεξουσιαστικό χώρο λήστεψαν υποκατάστημα τράπεζας. Κατά τη διαφυγή τους, ο 53χρονος οδηγός ταξί Δημήτρης Μίχας προσπάθησε να τους εμποδίσει.
Απεγκλωβισμός υπαλλήλων της τράπεζας Marfin όταν ξέσπασε φωτιά κατά τη διάρκεια της πορείας. PHASMA/Αντώνης Πασβάντης
Ενας από τους δράστες τον πυροβόλησε επανειλημμένα, με αποτέλεσμα να σκοτωθεί επί τόπου. Υπενθυμίζεται ότι τον Νοέμβριο του 1985 εξερράγη βόμβα μέσα σε αστικό λεωφορείο στη λεωφόρο Βουλιαγμένης με αποτέλεσμα τον τραυματισμό δεκάδων νεαρών επιβατών. Η βόμβα που ήταν μέσα σε ταξιδιωτική τσάντα είχε τοποθετηθεί αρχικά έξω από δημόσιο κτίριο στο Κολωνάκι αλλά την πήρε από εκείνο το σημείο για να την περιεργασθεί ένας ανυποψίαστος αλλοδαπός ιρακινής καταγωγής που επιβιβάσθηκε στο αστικό λεωφορείο και την ενεργοποίησε κατά λάθος.
