Το 2003, την εποχή που τα ριάλιτι διένυαν τη χρυσή τους δεκαετία, προτάθηκε ένα απλό αλλά φιλόδοξο concept: να συνδυαστεί το American Idol — το talent show που είχε γίνει παγκόσμιο φαινόμενο, αναδεικνύοντας νέους τραγουδιστές και δημιουργώντας αστέρια σε λίγες εβδομάδες — με το The Real World, ένα ριάλιτι που παρακολουθούσε νεαρούς ανθρώπους να ζουν μαζί, καταγράφοντας τις συγκρούσεις και τις σχέσεις τους. Ο στόχος ήταν να μεταφερθεί όλο αυτό στον κόσμο του modeling, διατηρώντας τόσο το διαγωνιστικό στοιχείο όσο και εκείνο του ριάλιτι.
Η Tyra Banks, η οποία είχε σπάσει τα στερεότυπα της βιομηχανίας και είχε καθιερωθεί σε ένα από τα πιο γνωστά supermodels, ανέλαβε την παρουσίαση, πλαισιωμένοι από έγκριτους ανθρώπους του χώρου: άλλα σπουδαία μοντέλα (αρχικά η Janet Dickinson κι αργότερα η Twiggy), στυλίστες, φωτογράφους, makeup artists. Κάπως έτσι γεννήθηκε το America’s Next Top Model. Σήμερα, μια νέα σειρά ντοκιμαντέρ προσφέρει μια πρωτοφανή ματιά στα παρασκήνια του επιτυχημένου προγράμματος που ακολούθησε, το οποίο ταξίδεψε σε όλον τον κόσμο, φτάνοντας και στη χώρα μας.
Στις 16 Φεβρουαρίου, η τριμερής σειρά Reality Check: Inside America’s Next Top Model θα ρίξει μια ολοκληρωμένη ματιά στη λειτουργία του show, το οποίο στο πικ του είχε παγκόσμια απήχηση με περισσότερους από 100 εκατομμύρια τηλεθεατές. Η σειρά ντοκιμαντέρ, σε σκηνοθεσία Mor Loushy και Daniel Sivan (American Manhunt: Osama Bin Laden), περιλαμβάνει συνεντεύξεις με βασικούς συντελεστές του ANTM, οι οποίοι αναστοχάζονται την εμπειρία τους και αξιολογούν την κληρονομιά του, φωτίζοντας τις μεγάλες στιγμές αλλά και τις προκλήσεις, πάνω από δύο δεκαετίες μετά την πρώτη προβολή του.
Το America’s Next Top Model, δημιούργημα της Tyra Banks και αναπτυγμένο από τους Ken Mok και Kenya Barris, προβλήθηκε για 24 κύκλους, από το 2003 έως το 2016. Κάθε κύκλος ακολουθούσε μια νέα ομάδα φιλόδοξων μοντέλων από όλη την Αμερική, που ζούσαν μαζί, συμμετείχαν σε δοκιμασίες και αντιμετώπιζαν εβδομαδιαίες αποχωρήσεις. Ο τελικός νικητής αναδεικνυόταν ως «Το επόμενο τοπ μόντελ της Αμερικής» και κέρδιζε ένα editorial σε περιοδικό μόδας, καθώς και συμβόλαια με κορυφαία fashion brands και πρακτορεία μοντέλων.
Ένα από τα προβληματικότερα reality shows
Η σειρά έσπασε τα καθιερωμένα όρια, δίνοντας χώρο σε συμμετέχοντες από κοινότητες που η μόδα είχε παραβλέψει, αλλά έγινε επίσης γνωστή για τις όλο και πιο εξτρίμ δοκιμασίες της και τις υποχρεωτικές -και δραματικές- μεταμορφώσεις που πραγματοποιούσαν στα κορίτσια, από ριζικά κουρέματα μέχρι επεμβατικές οδοντιατρικές διαδικασίες! Τα αιχμηρά σχόλια των κριτών για το σώμα, το βάρος και την εμφάνιση των συμμετεχόντων έμειναν στην τηλεοπτική ιστορία.
Καθ’ όλη τη διάρκεια της προβολής του ΑΝΤΜ, πρώην διαγωνιζόμενες, τηλεθεατές και δημοσιογράφοι έχουν θέσει επί τάπητος σειρά προβληματικών στοιχείων, τα οποία περιλαμβάνουν: bullying μεταξύ συμμετεχόντων, πιέσεις για εξαναγκαστικά extreme makeovers, περιπτώσεις body‑shaming, ρατσισμού, ξενοφοβίας και ομοφοβίας, καθώς και δοκιμασίες όπου οι διαγωνιζόμενες υπέφεραν σωματικά ή ψυχολογικά για χάρη της τηλεθέασης.
Σε ορισμένα επεισόδια, οι διαγωνιζόμενες κλήθηκαν να περπατήσουν σε επικίνδυνα σκηνικά, που είχαν οδηγήσει σε τραυματισμούς, ενώ υπήρξαν περιπτώσεις όπου η παραγωγή εκμεταλλευόταν προσωπικά τραύματα των παικτριών, σε σημείο υπερβολικό, ακόμη και σε σχέση με άλλα ριάλιτι της ίδιας περιόδου. Πρώην νικήτρια του show, η Adrianne Curry, κατήγγειλε ότι το makeover που της επιβλήθηκε προκάλεσε μόνιμη ζημιά στα μαλλιά της και ότι οι υποσχέσεις για μεγάλα συμβόλαια μόδας δεν τηρηθήκαν, ενώ άλλες διαγωνιζόμενες έχουν μιλήσει ανοιχτά για πιέσεις να υποβληθούν σε διαδικασίες που άγγιζαν τα όρια της ψυχολογικής κακοποίησης.
Ένα από τα πιο πολυσυζητημένα και προβληματικά σκηνικά αφορά τις «race swapping» φωτογραφίσεις, όπου οι συμμετέχουσες μακιγιάρονταν για να μοιάζουν με άλλη εθνοτική ομάδα· η πρακτική αυτή αργότερα θεωρήθηκε προσβλητική και ρατσιστική από πολλούς τηλεθεατές και σχολιαστές.
Ακόμη και η ίδια η Tyra Banks, δημιουργός και παρουσιαστής του show, έχει αναγνωρίσει ότι κάποιες επιλογές του ήταν υπερβολικές. Σε πρόσφατη συζήτηση γύρω από το Reality Check: Inside America’s Next Top Model, είπε ότι κάποια πράγματα στο παρελθόν «πήγαν πολύ μακριά», επισημαίνοντας πως η πίεση του κοινού και της τηλεθέασης οδήγησε σε επιλογές που σήμερα θεωρούνται προβληματικές.
Μπορεί το ντοκιμαντέρ να φέρει στο φως όλα τα σκοτεινά σημεία του ANTM;
Με αυτά τα δεδομένα, πολλοί που είχαν παρακολουθήσει ή συμμετάσχει στο show ανέμεναν εδώ και χρόνια μια πλήρη, ανεξάρτητη αποτίμηση των αμφιλεγόμενων πλευρών του. Ωστόσο, το γεγονός ότι το Reality Check παράγεται με εμπλοκή της Tyra Banks έχει ήδη δημιουργήσει ερωτήματα για το κατά πόσο θα προσφέρει μια ολοκληρωμένη και αντικειμενική αποκάλυψη των όψεων που για χρόνια αποτέλεσαν αντικείμενο έντονης κριτικής.
Ακόμα και σήμερα, δέκα χρόνια μετά το τέλος του, θαυμαστές παλιοί και νέοι (πολλά άτομα της Gen Z, αλλά και μεγαλύτεροι ανακάλυψαν το ριάλιτι την περίοδο της πανδημίας) επιστρέφουν στα επεισόδια και συζητούν στα social media για τη θέση του show στον πολιτισμό, αξιολογώντας αμφιλεγόμενες στιγμές και θέτοντας ερωτήματα για τον τρόπο που αντιμετωπίστηκαν οι συμμετέχοντες. Στο νέο ντοκιμαντέρ, η Tyra Banks, ο Ken Mok, καθώς και πρώην κριτές και διαγωνιζόμενοι μιλούν ανοιχτά γι’ αυτά τα ζητήματα και αναστοχάζονται την πολύπλοκη ιστορία του ANTM.
Στις συνεντεύξεις συμμετέχουν η Tyra Banks, ο Ken Mok, οι πρώην κριτές Jay Manuel, J. Alexander (γνωστός και ως Miss J) και Nigel Barker, αλλά και πρώην συμμετέχοντες και νικητές όπως οι Whitney Thompson, Giselle Samson, Shannon Stewart, Shandi Sullivan, Dani Evans και Keenyah Hill. Το 2003, ο πρώην makeup artist της Banks, Jay Manuel, εντάχθηκε στο ANTM ως creative director για τον πρώτο κύκλο, ενώ ο J. Alexander έγινε runway coach. Μαζί με τον φωτογράφο μόδας Nigel Barker, που προστέθηκε στον δεύτερο κύκλο, αποτέλεσαν τον πυρήνα της κριτικής επιτροπής για σχεδόν μια δεκαετία.
Το 2012, τα συμβόλαια των Manuel, Alexander και Barker έληξαν και το τρίο δεν επανήλθε. Το Reality Check διερευνά το πλαίσιο και τις λεπτομέρειες γύρω από την αποχώρησή τους, η οποία είχε προβληματίσει πολύ τους θαυμαστές της εκπομπής. Η τριμερής σειρά θα κάνει πρεμιέρα στις 16 Φεβρουαρίου στην πλατφόρμα του Netflix και ήδη είναι διαθέσιμο το trailer.
