Είναι το 2026 το νέο 2016; Η τελευταία νοσταλγική τάση του Tiktok λέει πολλά για τους Gen Z

Γιατί, όμως, το 2016 κατέχει τόσο ιδιαίτερη θέση στη συλλογική μνήμη; Πέρα από τη σημερινή του εξιδανίκευση, ήταν μια χρονιά που εκ των υστέρων μοιάζει «εύκολη». Ας θυμηθούμε κάπου εδώ, ότι οι νεότεροι των millenials και οι μεγαλύτεροι των Gen Ζ, ήταν παιδιά, έφηβοι ή νεαροί ενήλικες το 2016. Είναι σχεδόν νομοτελειακό να εξιδανικεύουμε τις εποχές της νιότης μας, πριν η ενήλικη ζωή, με τις οικονομικές και υπαρξιακές της απαιτήσεις, επιβάλλει το βάρος της. Όμως το 2016 δεν είναι απλώς μια συναισθηματική προβολή. Ήταν πράγματι μια κομβική χρονιά για την ψηφιακή και την ποπ κουλτούρα.

@meiohi she served and disappeared off the face of earth #bonbon #eraistrefi #musically #2016 #2000s #meiohi ♬ original sound - meiohi 🇵🇸

Συγκεκριμένα, το 2016 ήταν ένα σημείο καμπής στην πορεία των κοινωνικών δικτύων και του πώς βιώνονται στην καθημερινότητα. Εκείνη τη χρονιά, το Instagram εισήγαγε τα Stories, μια δυνατότητα να μοιράζεσαι στιγμές που εξαφανίζονται μετά από 24 ώρες. Η ιδέα αυτή (που, ας μη γελιόμαστε, ήταν αντιγραφή του Snapchat) μετέτρεψε το Instagram από απλή πλατφόρμα φωτογραφιών σε ένα ζωντανό ψηφιακό λεύκωμα καθημερινότητας, ανταγωνισμού και στιγμιαίας αυτοέκφρασης, πριν κυριαρχήσει η ένταση των likes και των μόνιμων feeds. Η έννοια του «ανεβάζω κάτι που θα χαθεί» απελευθέρωσε τους χρήστες από την εμμονή της τελειότητας... τουλάχιστον προσωρινά.

@diary4girlss #2026#2016#samevibe#fy#viral ♬ Lean On - Major Lazer / MØ / DJ Snake

Παράλληλα, το Snapchat βρισκόταν στην ακμή του, προσφέροντας μια διαφορετική σχέση με τον ψηφιακό εαυτό, πιο ανεπίσημη κι άμεση, όπου οι διασημότητες κι οι χρήστες μπορούσαν να δείχνουν μια «πίσω από τα παρασκήνια» πλευρά, μακριά από τις στημένες φωτογραφίες που ανέβαζαν στα υπόλοιπα social media τους. Αυτή η περίοδος έχει περιγραφεί ως «χρυσή εποχή» του Snapchat, όπου stars όπως η Kylie Jenner και η Rihanna έκαναν προσωπικές, σχεδόν ανεπιτήδευτες εμφανίσεις που έμοιαζαν πιο ανθρώπινες και προσιτές στο κοινό.

@corecore128 the VIBES #2016 #nostalgiacore #vibes #foryou #goviral ♬ LET ME LOVE YOU - M.

Μια εξίσου χαλαρή διάθεση κυριαρχούσε και στο Twitter, πριν γίνει Χ, όπου οι celebrities δε φοβούνταν να εκφράσουν καθημερινές σκέψεις τους, πολιτικές απόψεις αλλά και σπόντες για άλλους διασήμους μαζί με διαδικτυακά beef και μαλλιοτραβήγματα, που θα έκαναν τις σημερινές τους ομάδες PR να ανεβάσουν πίεση.

Και φυσικά, υπήρχε το Vine. Η πλατφόρμα με τα βίντεο των έξι δευτερολέπτων ήταν, εν πολλοίς, ο πρόγονος του Tiktok. Το Vine εκπαίδευσε μια ολόκληρη γενιά στη συμπύκνωση του χιούμορ, στον αυτοσαρκασμό και στα συλλογικά references. Από εκεί γεννήθηκαν δημιουργοί που καθόρισαν το σημερινό ίντερνετ, αλλά και μια κουλτούρα όπου το viral δεν ήταν προϊόν στρατηγικής, αλλά στιγμιαίας έμπνευσης. Δεν είναι τυχαίο ότι το κλείσιμό του, το 2017, βιώθηκε από πολλούς ως το τέλος μιας πιο αθώας ψηφιακής εποχής. Οι πιο επιτυχημένοι Viners, «μετακόμισαν» στο Youtube, στο Instagram και στα podcasts, αλλάζοντας τελείως το περιεχόμενό τους.

@lunarsvoid_ wish we could go back #2016 #2016vibes #tumblr ♬ The Chainsmokers - Roses

Τα memes και τα viral φαινόμενα του 2016 αποτέλεσαν επίσης τον θεμέλιο λίθο μιας κουλτούρας που συνδύαζε χιούμορ, αφήγηση και κοινή εμπειρία. Από τα «Damn Daniel» και «Harambe» μέχρι το «Mannequin Challenge», το ίντερνετ εκείνης της χρονιάς μοιάζει να είχε μια συλλογική διάθεση χιούμορ και ταύτισης.

Επιπλέον, το 2016 -σε σχέση με τους ζοφερούς καιρούς που ζούμε- είχε μια ιδιαίτερη ελαφρότητα που τότε δεν αναγνωριζόταν ως προνόμιο. Η μουσική λειτουργούσε ως κοινή εμπειρία, τα trends ήταν κοινά, οι αναφορές συλλογικές. Η νεανική αισθητική του 2016 ήταν επίσης ξεχωριστή. Μαλλιά μπαλαγιάζ ή βαμμένα σε έντονα χρώματα, skinny jeans, chokers, lip kits, αθλητικά από το πρωί μέχρι το βράδυ και έντονο βάψιμο με πρωταγωνιστή τα highlighters και τα πλούσια φρύδια. Η αισθητική των βίντεο κλιπ αλλά και των βίντεο στο Youtube χαρακτηριζόταν από έντονα χρώματα και καλοκαιρινά μοτίβα. Η αυτοέκφραση γινόταν χωρίς τον φόβο της διαρκούς κριτικής. Για πολλούς της Gen Z και για τους νεότερους millennials, το 2016 έμοιαζε με την κορύφωση της διαδικτυακής χαράς.

Σήμερα, η επιστροφή δεν αφορά τα skinny jeans ή συγκεκριμένες playlists (αν και δε θα λέγαμε όχι σε ένα μουσικό comeback της Rihanna, που έχει να βγάλει δίσκο από το 2016). Αυτό που αναζητείται είναι το συναίσθημα εκείνης της περιόδου. Η νοσταλγία λειτουργεί ως μηχανισμός άμυνας απέναντι σε μια πραγματικότητα πιο απαιτητική και πιο πιεστική. Η αισθητική του 2016 επανέρχεται, αλλά ανανεωμένη: το μινιμαλιστικό μακιγιάζ δίνει τη θέση του σε πιο εκφραστικές επιλογές, χωρίς όμως να χάνει τη σύγχρονη ματιά του.

Παράλληλα, παρατηρείται επιστροφή σε σειρές που ξεκίνησαν τότε, ενώ και πρόσωπα με τεράστια επιρροή, όπως η Kylie Jenner και η Ariana Grande, επαναφέρουν εικόνες και αναφορές από εκείνη την περίοδο, μια εποχή που συνέπεσε με τη ραγδαία άνοδο της ψηφιακής τους παρουσίας.

Το ερώτημα, τελικά, δεν είναι γιατί το 2016 επιστρέφει, αλλά γιατί η Gen Z το επιθυμεί τόσο έντονα. Η πανδημία, σε συνδυασμό με την εξαντλητική πίεση για διαδικτυακή τελειότητα, φαίνεται να έχει οδηγήσει πολλούς νέους να επιλέγουν τη χαρά αντί της αισθητικής και στυλιστικής αρτιότητας. Όπως επισημαίνει η digital creator Harman Kaur, οι χρήστες έχουν κουραστεί να κυνηγούν τον αλγόριθμο· θέλουν το ίντερνετ να γίνει ξανά διασκεδαστικό και τα κοινωνικά δίκτυα να θυμηθούν ότι είναι... κοινωνικά!

Ίσως, λοιπόν, το 2026 να μην είναι απλώς «το νέο 2016», αλλά μια απόπειρα επαναδιεκδίκησης μιας πιο αυθόρμητης, λιγότερο αγχωτικής ψηφιακής εμπειρίας. Ένα συλλογικό rewind, όχι για να μείνουμε πίσω, αλλά για να θυμηθούμε πώς ήταν να είμαστε online χωρίς βάρος.